Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BPO1 - CZERWIEC 2019



PYTANIE NR 19.
Długotrwałe napięcie mięśni spowodowane utrzymywaniem przez dłuższy czas ciała lub przedmiotów w wymuszonej pozycji nazywa się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Długotrwałe napięcie mięśni przy utrzymywaniu ciała lub przedmiotów w wymuszonej pozycji to obciążenie statyczne, bo mięśnie pracują bez istotnego ruchu, często w stałym skurczu. Obciążenie dynamiczne dotyczy pracy z ruchem, a wydatek energetyczny i napięcie emocjonalne opisują inne aspekty wysiłku.

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu wskazuje na sytuację, w której mięśnie przez dłuższy czas utrzymują pozycję ciała lub podtrzymują przedmiot (np. ramię uniesione, pochylony tułów, trzymanie narzędzia w stałej pozycji). W takim przypadku mięśnie wykonują głównie pracę statyczną, czyli utrzymują napięcie bez wyraźnego cyklu ruchu. To właśnie nazywa się obciążeniem statycznym.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Napięcie emocjonalne dotyczy obciążenia psychicznego/stresu i reakcji emocjonalnych. Może współwystępować w pracy, ale nie jest nazwą długotrwałego skurczu mięśni wynikającego z wymuszonej pozycji.
  • Wydatek energetyczny to pojęcie z fizjologii wysiłku opisujące ilość energii zużywanej podczas pracy. Praca statyczna może mieć inny profil obciążenia niż dynamiczna, ale samo zjawisko "utrzymywania pozycji" klasyfikuje się jako obciążenie statyczne, a nie jako wydatek energetyczny.
  • Obciążenie dynamiczne dotyczy pracy mięśni z ruchem (powtarzalne czynności, przenoszenie, marsz, napędzanie narzędzi ręcznych), gdzie następują cykle skurczu i rozkurczu. W pytaniu kluczowe jest długie utrzymanie pozycji, a więc brak dominującego ruchu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się słowa "utrzymywanie", "wymuszona pozycja", "dłuższy czas", zwykle chodzi o statykę. Jeśli jest "powtarzanie ruchów", "przenoszenie", "ruch", częściej będzie to obciążenie dynamiczne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest obciążenie statyczne w ergonomii pracy?
Obciążenie statyczne to długotrwałe napięcie mięśni wynikające z utrzymywania ciała lub przedmiotu w stałej, często wymuszonej pozycji. Mięśnie pracują bez wyraźnego ruchu, co sprzyja przeciążeniom i szybszemu zmęczeniu lokalnemu.
Jakie są przykłady pracy z obciążeniem statycznym?
Przykłady to m.in. długie stanie bez zmiany pozycji, praca z uniesionymi rękami, pochylanie tułowia nad stanowiskiem, trzymanie narzędzia w jednej pozycji czy długotrwałe siedzenie bez podparcia. Wspólna cecha: utrzymywanie napięcia mięśni przez czas.
Jaka jest różnica między obciążeniem statycznym a dynamicznym?
Obciążenie statyczne wiąże się z utrzymywaniem pozycji i stałym napięciem mięśni bez dominującego ruchu. Obciążenie dynamiczne dotyczy pracy z ruchem (cykle skurcz–rozkurcz), np. chodzenie, podnoszenie i odkładanie, powtarzalne manipulacje.
Dlaczego wymuszona pozycja ciała zwiększa ryzyko dolegliwości?
Wymuszona pozycja powoduje, że niektóre grupy mięśni muszą stale stabilizować ciało, co ogranicza ich "odpoczynek" i może pogarszać ukrwienie. Skutkiem bywa zmęczenie miejscowe, ból, sztywność oraz większe ryzyko przeciążeń układu mięśniowo-szkieletowego.
Czy obciążenie statyczne zawsze oznacza duży wydatek energetyczny?
Nie. Praca statyczna może generować mniejszy wydatek energetyczny niż intensywny wysiłek dynamiczny, ale bywa bardziej uciążliwa lokalnie (konkretne mięśnie są stale napięte). Dlatego ocena ergonomiczna nie może opierać się wyłącznie na energii, lecz także na statyce postawy.
Jak rozpoznać w pytaniu egzaminacyjnym obciążenie statyczne?
Szukaj sformułowań typu: "utrzymywanie pozycji", "wymuszona pozycja", "dłuższy czas", "podtrzymywanie", "bez zmiany ułożenia". To wskazuje na napięcie mięśni bez ruchu, czyli obciążenie statyczne. "Ruch", "powtarzanie", "przenoszenie" sugerują dynamikę.
Jakie działania BHP zmniejszają obciążenie statyczne na stanowisku?
Pomagają: regulacja wysokości blatu/krzesła, podparcia dla kończyn, narzędzia o lepszej ergonomii, rotacja zadań, mikroprzerwy i zmiany pozycji. W praktyce celem jest skrócenie czasu utrzymywania jednej postawy oraz zmniejszenie sił potrzebnych do podtrzymania ciała/przedmiotu.
Kiedy obciążenie statyczne jest szczególnie niebezpieczne?
Szczególnie ryzykowne jest, gdy trwa długo, dotyczy niekorzystnej pozycji (np. skręt tułowia, uniesione ręce), łączy się z siłą (trzymanie ciężaru) albo brakuje przerw. Wtedy rośnie prawdopodobieństwo bólu, drętwienia i przeciążeń układu mięśniowo-szkieletowego.
Czy stres w pracy to to samo co napięcie mięśni w pytaniu?
Nie. Stres i napięcie emocjonalne opisują obciążenie psychiczne, a pytanie dotyczy napięcia mięśni wynikającego z postawy i sposobu wykonywania pracy. Oczywiście stres może nasilać napięcie mięśni, ale w terminologii ergonomicznej to wciąż nie jest nazwa obciążenia statycznego.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy rozróżnianiu statycznego i dynamicznego?
Najczęściej myli się te pojęcia, bo oba dotyczą mięśni. Uczniowie wybierają "dynamiczne", gdy widzą słowo "mięśnie", ignorując kluczowy warunek: długie utrzymywanie pozycji. Inny błąd to wybór "wydatek energetyczny", bo kojarzy się z wysiłkiem, choć nie jest nazwą rodzaju obciążenia.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Długotrwałe napięcie mięśni przy utrzymywaniu ciała lub przedmiotów w wymuszonej pozycji to obciążenie statyczne, bo mięśnie pracują bez istotnego ruchu, często w stałym skurczu."

Źródła:

  • CIOP-PIB (Centralny Instytut Ochrony Pracy – PIB), "Encyklopedia BHP" – hasła dotyczące ergonomii/obciążeń (np. obciążenie statyczne), https://www.ciop.pl/ (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL), hasło "Praca statyczna (fizjologia)" lub powiązane hasła o pracy mięśni, https://pl.wikipedia.org/ (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z ergonomii pracy opracowane przez instytucje BHP
  • Słowniki/encyklopedie terminów BHP i ergonomii (hasła: obciążenie statyczne, obciążenie dynamiczne)
  • Podręczniki z fizjologii pracy i ergonomii dla kształcenia zawodowego
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego