KWALIFIKACJA AUD8 + AUD9 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 11.
Do prawidłowego nagrania pianina należy użyć
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Typowe "prawidłowe" ujęcie pianina w realizacji nagrań to rejestracja stereo, dlatego często stosuje się dwa mikrofony nad otwartą klapą.
Pozwala to uchwycić pełne pasmo, atak i wybrzmienie oraz zbudować stabilny obraz panoramy. Ujęcia pojedynczym mikrofonem częściej dają węższy obraz i większą zależność od akustyki.

Pełne wyjaśnienie:

W realizacji nagrań dźwiękowych pianino/fortepian jest instrumentem o szerokim paśmie, dużej dynamice oraz wyraźnej rozciągłości przestrzennej (różne rejestry emitują dźwięk z różnych obszarów płyty rezonansowej i strun). Dlatego w praktyce studyjnej bardzo często dąży się do rejestracji stereofonicznej, aby zachować naturalny rozkład rejestrów i uzyskać czytelny obraz w panoramie.

Odpowiedź "dwóch mikrofonów umieszczonych nad otwartą klapą górną instrumentu" odpowiada typowej, bezpiecznej koncepcji: para mikrofonów ustawiona nad instrumentem zbiera dużo sygnału bezpośredniego (atak młoteczków, szczegóły artykulacji) i jednocześnie pozwala kontrolować proporcję pomieszczenia poprzez odległość oraz kąt ustawienia. Taka konfiguracja ułatwia też dopasowanie szerokości stereo w miksie.

Dlaczego pozostałe propozycje są gorsze jako ogólna zasada:

  • "jednego mikrofonu ustawionego około 1 metra za instrumentem" – pojedynczy mikrofon ogranicza obraz do mono, a ustawienie "za instrumentem" i w większej odległości zwykle zwiększa udział odbić. To może brzmieć naturalnie w dobrym pomieszczeniu, ale bywa trudniejsze do kontroli i mniej uniwersalne.
  • "dwóch mikrofonów umieszczonych pod klawiaturą instrumentu" – takie ustawienie częściej eksponuje mechanikę i szmery, a mniej równomiernie zbiera rezonans i pełnię brzmienia. Może być użyte jako ujęcie efektowe, ale nie jako domyślna metoda "prawidłowego" nagrania.
  • "jednego mikrofonu ustawionego przed instrumentem powyżej klawiatury" – ponownie daje obraz mono, a ponadto łatwo o nienaturalną równowagę barwy (nadmiar ataku/środka) oraz mniejszą kontrolę nad przestrzenią.

Warto pamiętać, że "prawidłowość" ustawienia zależy od celu (solo czy w miksie), typu instrumentu, akustyki oraz pożądanej estetyki. Jednak jako odpowiedź egzaminacyjna, para mikrofonów nad otwartą klapą najczęściej najlepiej opisuje standardową, stereofoniczną rejestrację pianina.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dwa mikrofony pozwalają uzyskać obraz stereo, czyli naturalne rozłożenie niskich i wysokich rejestrów w panoramie oraz lepsze poczucie przestrzeni. Ułatwia to też dopasowanie pianina w miksie, bo można kontrolować szerokość i balans między stronami bez sztucznego poszerzania.
Najczęściej spotkasz pary stereo typu XY, ORTF lub AB, ustawiane nad instrumentem (zwykle przy otwartej klapie). Wybór wpływa na szerokość stereo i zgodność fazową: XY bywa bardziej "bezpieczne" fazowo, AB daje szerszą bazę, ale wymaga ostrożności.
Większa odległość zwykle zwiększa udział odbicia pomieszczenia względem sygnału bezpośredniego. Jeśli akustyka jest słaba (pogłos, flutter echo, rezonanse), nagranie może być zamglone i trudne do skorygowania w miksie. W bliskim ujęciu łatwiej kontrolować czystość i selektywność.
Często wybiera się ustawienie "jednym mikrofonem", bo wydaje się prostsze. To błąd wynikający z pomijania faktu, że pianino zwykle nagrywa się stereofonicznie. Na egzaminie warto pamiętać o celu: uchwycić pełne brzmienie i przestrzeń, a nie tylko sam atak dźwięku.
Przy dwóch mikrofonach pojawia się ryzyko problemów fazowych i niepożądanej filtracji grzebieniowej, zwłaszcza gdy mikrofony są daleko od siebie lub gdy sygnały mieszają się do mono. Pomaga poprawny dobór techniki stereo, sensowna odległość i kontrola zgodności mono podczas odsłuchu.
Nie zawsze. Ustawienie nad otwartą klapą jest częste, bo daje czytelny sygnał i wygodną kontrolę barwy. Jednak w zależności od stylu i pomieszczenia stosuje się też ujęcia bardziej oddalone, mikrofony ambientowe lub dodatkowe mikrofony "spot". Kluczowe jest, by cel brzmieniowy był spełniony.
Dudnienie bywa skutkiem rezonansów pomieszczenia lub zbyt dużego udziału niskich częstotliwości z bliskiego ujęcia. Zwykle pomaga przesunięcie mikrofonów o kilkanaście–kilkadziesiąt centymetrów, zmiana wysokości i kąta oraz kontrola akustyki (np. ustroje). Zawsze porównuj na odsłuchu.
Pod klawiaturą łatwo zarejestrować mechanikę (stuk, praca elementów) i uzyskać mniej naturalną równowagę barwy. Takie ujęcie może się przydać jako efekt lub dodatkowa warstwa do miksu, ale jako podstawowa metoda częściej pogarsza wrażenie pełni i przestrzeni instrumentu.
Najprościej przełączyć odsłuch na mono w monitoringu lub w DAW i porównać brzmienie. Jeśli po zsumowaniu zanika część pasma albo pianino robi się cienkie, to sygnał stereo ma problemy z fazą. Wtedy warto zmienić technikę stereo (np. na XY) lub korektę ustawienia mikrofonów.
Ucz się schematów: jakie instrumenty zwykle nagrywa się mono, a jakie stereo, i z jakich powodów. Przećwicz kilka ustawień (XY/ORTF/AB) oraz umiej opisać skutki: szerokość panoramy, ilość pomieszczenia, selektywność i ryzyko fazy. Najlepiej robić krótkie nagrania porównawcze.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Ujęcia pojedynczym mikrofonem częściej dają węższy obraz i większą zależność od akustyki."

Materiały:

  • Podręczniki i kursy z technik mikrofonowania instrumentów akustycznych
  • Materiały edukacyjne producentów mikrofonów o ustawieniach stereo
  • Ćwiczenia praktyczne: porównanie mono vs para stereo na tym samym instrumencie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego