KWALIFIKACJA CHM3 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 5.
Do sprzętu laboratoryjnego metalowego stosowanego w pracach analitycznych należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Statyw jest typowym elementem metalowego wyposażenia laboratorium: wykonuje się go zwykle z metalu i służy do mocowania zacisków oraz podtrzymywania szkła (np. biuret, lejków). Zlewka i bagietka to sprzęt najczęściej szklany, a eksykator jest zazwyczaj naczyniem szklanym z pokrywą.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest kryterium materiału wykonania ("sprzęt laboratoryjny metalowy"). W praktyce analitycznej do elementów metalowych zalicza się przede wszystkim wyposażenie nośne i mocujące: statywy, łapy, łączniki, pierścienie, zaciski.

Odpowiedź "statyw" jest poprawna, ponieważ statyw laboratoryjny jest standardowo wykonywany z metalu i jego rolą jest stabilne podtrzymywanie oraz mocowanie innych elementów aparatury (zwłaszcza szklanej) podczas wykonywania czynności analitycznych.

Pozostałe odpowiedzi nie spełniają kryterium "metalowy" w typowym ujęciu szkolnym i egzaminacyjnym:

  • "zlewka" to naczynie laboratoryjne wykonywane najczęściej ze szkła (czasem z tworzywa), używane do mieszania, ogrzewania i przygotowywania roztworów.
  • "bagietka" (pręcik do mieszania) jest zwykle szklana; spotyka się też tworzywa, ale nie jest to sprzęt klasyfikowany jako metalowy.
  • "eksykator" służy do przechowywania substancji w suchym środowisku i w standardowej wersji jest naczyniem szklanym z pokrywą (często z wkładem na środek suszący). Może mieć elementy pomocnicze (np. płytkę), ale jako sprzęt nie jest typowo metalowy.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o "metalowy" sprzęt laboratoryjny najczęściej chodzi o stelaże i elementy mocujące, a o "szklany" – o naczynia i przybory do pracy z cieczami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Statyw laboratoryjny to element wyposażenia (zwykle metalowy) służący do mocowania i podtrzymywania aparatury, np. biurety, lejka czy kolby. Używa się go z zaciskami, łącznikami i pierścieniami, aby ustabilizować układ i pracować bezpiecznie.
Ponieważ jego podstawowa funkcja wymaga sztywności i stabilności, dlatego standardowo wykonuje się go z metalu. Metalowa konstrukcja lepiej przenosi obciążenia i pozwala pewnie zamocować elementy szklane, zmniejszając ryzyko przewrócenia zestawu.
Zlewka jest najczęściej wykonana ze szkła (czasem z tworzywa), bo ma kontakt z odczynnikami i musi być chemicznie odporna oraz przezroczysta. Statyw jest zwykle metalowy, bo pełni rolę nośną i mocującą dla innych elementów zestawu.
W typowym wyposażeniu szkolnym i analitycznym bagietka (pręcik do mieszania) jest szklana, rzadziej z tworzywa. Metalowa bagietka nie jest standardem, bo metal mógłby reagować z niektórymi roztworami lub wprowadzać zanieczyszczenia.
Eksykator to naczynie do przechowywania substancji w suchym środowisku, często z pochłaniaczem wilgoci. W klasycznej wersji jest to sprzęt szklany z dopasowaną pokrywą, czasem z elementami wewnętrznymi, ale nie jest traktowany jako sprzęt metalowy.
Najczęściej są to elementy konstrukcyjne i mocujące: statyw, zaciski, łapy, pierścienie, łączniki. Naczynia do cieczy (zlewka, kolba, cylinder) i przybory do mieszania (bagietka) są zwykle szklane lub z tworzyw, więc nie pasują do kategorii metalowej.
Najczęstszy błąd to pomijanie słowa kluczowego (np. "metalowy") i wybieranie sprzętu najbardziej znanego. Inny błąd to mylenie funkcji z materiałem: eksykator kojarzy się z "technicznym" sprzętem, ale zwykle jest szklany.
Statyw stosuje się zawsze, gdy trzeba stabilnie zamocować element aparatury: przy miareczkowaniu (biureta), filtracji (lejek), ogrzewaniu w łaźni czy prowadzeniu reakcji w zestawie. Dobra stabilizacja ogranicza ryzyko wypadku i błędów pomiaru.
Ze statywem używa się m.in. zacisków, łączników, pierścieni oraz łap, które utrzymują szkło laboratoryjne. Dzięki temu można ustawić biuretę pionowo, podtrzymać lejek do sączenia lub ustabilizować chłodnicę w prostym zestawie.
Nie, zlewka jest zasadniczo naczyniem szklanym (czasem plastikowym). W zadaniach egzaminacyjnych klasyfikuje się ją do szkła laboratoryjnego, a nie do sprzętu metalowego. Sprzęt metalowy to zwykle konstrukcje i uchwyty, np. statywy.
info

Statystycznie 83% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Statyw jest typowym elementem metalowego wyposażenia laboratorium: wykonuje się go zwykle z metalu i służy do mocowania zacisków oraz podtrzymywania szkła (np. biuret, lejków)."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Statyw laboratoryjny": https://pl.wikipedia.org/wiki/Statyw_laboratoryjny (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Zlewka": https://pl.wikipedia.org/wiki/Zlewka (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Eksykator": https://pl.wikipedia.org/wiki/Eksykator (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje BHP i stanowiskowe dotyczące pracy w laboratorium szkolnym/analitycznym
  • Podręcznik/kompendium z podstaw wyposażenia i technik pracy w laboratorium chemicznym
  • Katalogi producentów sprzętu laboratoryjnego (opisy materiałów i przeznaczenia elementów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego