Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA SPC1 - CZERWIEC 2008



PYTANIE NR 27.
Do wyprodukowania l kg paluszków z ciasta parzonego potrzeba 30 g kminku. Ile kminku potrzeba do otrzymania 20 kg takich paluszków?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zużycie kminku jest proporcjonalne do masy wyrobu.
Skoro na 1 kg paluszków potrzeba 30 g kminku, to na 20 kg potrzeba 20 × 30 g = 600 g. Pozostałe odpowiedzi wynikają z pomyłek w mnożeniu lub w liczbie zer (np. 60 g lub 6000 g).

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu obowiązuje proporcja prosta: im większa masa paluszków, tym większa ilość kminku, w tej samej stałej "dawce" na 1 kg produktu.

Dane:

  • na 1 kg paluszków potrzeba 30 g kminku,
  • należy obliczyć ilość kminku na 20 kg.

Obliczenie (skalowanie receptury):

  • 1 kg → 30 g
  • 20 kg → x g

Stosujemy mnożenie:

x = 20 × 30 g = 600 g

Dlatego poprawna odpowiedź to 600 g.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 60 g – typowy błąd nieuwagi: pominięto jedno zero lub potraktowano 20 jako 2 (zaniżenie wyniku 10-krotnie).
  • 6 g – błąd skali i relacji: wynik jest nielogicznie mały (na 20 razy więcej produktu nie może być mniej dodatku).
  • 6000 g – błąd rzędu wielkości: dopisano za dużo zer; 6000 g oznacza 6 kg kminku, co przy dawce 30 g/kg byłoby nieadekwatne.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze wykonaj "test sensowności". Jeśli robisz 20 razy więcej produktu, wynik powinien być 20 razy większy niż dla 1 kg (czyli większy niż 30 g, ale nie absurdalnie duży).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć ilość kminku przy zwiększeniu produkcji paluszków do 20 kg?
Ustal dawkę na 1 kg i pomnóż przez docelową masę. Jeśli na 1 kg potrzeba 30 g kminku, to na 20 kg potrzeba 20 × 30 g, czyli 600 g. To klasyczne skalowanie receptury w proporcji prostej.
Dlaczego w tym zadaniu stosuje się proporcję prostą?
Bo ilość dodatku (kminku) rośnie liniowo wraz z masą wyrobu, gdy receptura ma stałą gramaturę na 1 kg. Jeśli robisz więcej paluszków, dodajesz odpowiednio więcej kminku w tej samej "dawce" na kilogram.
Co oznacza zapis 30 g kminku na 1 kg produktu w recepturze?
To informacja o normie zużycia: na każdy 1 kg gotowych paluszków (lub masy przewidzianej w recepturze) przypada 30 g kminku. Przy zmianie wielkości partii mnożysz tę wartość przez liczbę kilogramów.
Jakie błędy najczęściej pojawiają się w przeliczaniu receptur na większą partię?
Najczęstsze są: zgubienie zera (np. 60 g zamiast 600 g), odwrócenie działania (dzielenie zamiast mnożenia), oraz brak kontroli sensowności wyniku. Pomaga zapisanie proporcji 1 kg → 30 g i sprawdzenie rzędu wielkości.
Czy trzeba zamieniać kilogramy na gramy w tym obliczeniu?
Nie jest to konieczne, jeśli trzymasz się dawki "g na kg". Wystarczy policzyć 20 × 30 g. Zamiana na gramy bywa pomocna kontrolnie, ale nie jest wymagana do poprawnego wyniku.
Dlaczego odpowiedź 6000 g jest nielogiczna w tym zadaniu?
6000 g to 6 kg kminku. Przy dawce 30 g na 1 kg produktu, dla 20 kg produktu oczekujesz 20 × 30 g = 600 g. Wynik 6000 g oznacza dawkę 300 g/kg, czyli 10 razy większą niż w recepturze.
Jak szybko sprawdzić, czy wynik ma sens bez kalkulatora?
Zrób test porównawczy: dla 1 kg jest 30 g, a 20 kg to 20 razy więcej, więc wynik musi być 20 razy większy niż 30 g. 30 × 2 = 60, więc 30 × 20 = 600 (dopisz jedno zero).
Kiedy w cukiernictwie szczególnie przydaje się skalowanie receptury?
Gdy zmieniasz wielkość wsadu (np. z próbnej partii na produkcyjną), przygotowujesz zamówienia na większą liczbę sztuk lub dostosowujesz produkcję do sprzedaży. Poprawne przeliczenia utrzymują smak i powtarzalność wyrobu.
Jaką metodę zapisu obliczeń warto stosować na egzaminie zawodowym?
Najczytelniejsza jest forma: 1 kg → 30 g, 20 kg → x, a potem x = 20 × 30 g. Taki zapis zmniejsza ryzyko pomylenia działań i ułatwia ocenę pracy przez egzaminatora.
Czy w recepturach dodatki przypraw zawsze liczy się na kilogram produktu?
Często tak, bo ułatwia to skalowanie, ale spotyka się też dawki na porcję, na blachę lub na określoną ilość ciasta. Kluczowe jest, aby zawsze trzymać stałą jednostkę odniesienia i konsekwentnie przeliczać cały wsad.
info

Około 78% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Zużycie kminku jest proporcjonalne do masy wyrobu.Skoro na 1 kg paluszków potrzeba 30 g kminku, to na 20 kg potrzeba 20 × 30 g = 600 g."

Źródła:

  • Khan Academy (PL) – dział Matematyka: Proporcje i stosunki (materiał o proporcjonalności), https://pl.khanacademy.org/math (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL) – "Proporcjonalność prosta" (definicja i opis zależności liniowej), https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcjonalno%C5%9B%C4%87 (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręcznik/zeszyt ćwiczeń z matematyki zawodowej: proporcje i procenty
  • Materiały dydaktyczne z technologii gastronomicznej/cukierniczej dotyczące skalowania receptur
  • Ćwiczenia z kalkulacji recepturowej (karty receptur, przeliczenia na wydajność)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego