KWALIFIKACJA GIW11 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 29.
Do zawiesiny kaolinowej o zagęszczeniu 0,2 Mg/m3 zgromadzonej w zbiorniku o pojemności 20 m3 dodano flokulantu w dawce 30 g/Mg. Ile wynosiła masa flokulantu podana do zawiesiny?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw oblicza się masę zawiesiny w zbiorniku: 0,2 Mg/m3 × 20 m3 = 4 Mg.
Następnie stosuje się dawkę flokulantu: 30 g/Mg × 4 Mg = 120 g. Wynik wynika z prostego przeliczenia objętości na masę i przemnożenia przez dawkę.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z dozowaniem reagentów (np. flokulantów) kluczowe są dwa kroki: ustalenie, jaką masę materiału (w Mg) obejmuje proces, oraz przeliczenie dawki na ilość rzeczywiście podanego środka.

1) Wyznaczenie masy zawiesiny w zbiorniku
Podane "zagęszczenie" ma jednostkę Mg/m3, czyli informuje, ile megagramów masy przypada na 1 m3 objętości. Dla objętości 20 m3 masa wynosi:
m = 0,2 Mg/m3 × 20 m3 = 4 Mg.

2) Przeliczenie dawki flokulantu na masę flokulantu
Dawka 30 g/Mg oznacza, że na każdą 1 Mg masy zawiesiny (lub wskazanego ładunku masowego) należy podać 30 g flokulantu. Zatem dla 4 Mg:
mf = 30 g/Mg × 4 Mg = 120 g.

Dlaczego pozostałe wyniki są nieprawidłowe?

  • Wyniki typu 100 g lub 150 g zwykle pojawiają się po błędnym zaokrągleniu, pominięciu części objętości albo przyjęciu innej dawki niż podana.
  • Wynik 600 g wskazuje na błąd skali (np. potraktowanie 0,2 jako 1,0 lub pomylenie jednostek dawki), ewentualnie na nieuprawnione przeliczenia na inne jednostki bez kontroli sensu fizycznego.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki w każdym kroku. Jeśli po skróceniu jednostek zostaje "g", to wynik jest w gramach i nie trzeba dodatkowych przeliczeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj zależności m = c · V, gdzie c ma jednostkę Mg/m3, a V ma m3. Jednostki m3 skracają się i zostaje Mg. Potem ewentualnie przelicz Mg na g, jeśli jest potrzebne do dawki.
Oznacza, że na każdą 1 Mg masy (materiału lub zawiesiny, zgodnie z treścią zadania) należy podać 30 g flokulantu. W praktyce mnożysz masę w Mg przez 30, a wynik otrzymujesz w gramach.
Dawka jest podana w g/Mg, więc po przemnożeniu przez masę w Mg jednostka Mg się skraca i zostają gramy. Nie trzeba przechodzić na kg, chyba że zadanie wymaga innej jednostki wyniku.
1 Mg = 1000 kg = 1 000 000 g. Najczęstszy błąd to zgubienie jednego zera. Warto rozpisać przeliczenie etapami: Mg → kg (×1000), a potem kg → g (×1000).
Niekoniecznie. W zadaniach technologicznych "zagęszczenie" bywa używane jako koncentracja masowa (masa na objętość) dla zawiesiny lub części stałej. Zawsze kieruj się jednostką: Mg/m3 mówi, że to masa przypadająca na objętość.
Najczęściej: pomylenie g/Mg z g/m3, potraktowanie 0,2 jako "20" bez jednostek, oraz błędne przeliczenie Mg na g. Pomaga zapisywanie jednostek w każdym działaniu i sprawdzenie rzędu wielkości.
Zrób kontrolę rzędu wielkości: masa 4 Mg i dawka 30 g/Mg daje "kilkadziesiąt gramów na Mg", więc łącznie powinno wyjść około 100–150 g. Jeśli wychodzi kilkaset gramów lub kilka gramów, zwykle jest błąd w jednostkach.
Flokulanty stosuje się, gdy trzeba przyspieszyć sedymentację drobnych cząstek w zawiesinach (np. w zagęszczaczach, osadnikach), poprawić klarowność przelewu i ułatwić odwadnianie. Dawkowanie dobiera się do rodzaju urobku i parametrów procesu.
Potrzebujesz: (1) objętości lub masy zawiesiny, (2) wielkości opisującej ile masy jest w tej objętości (np. zagęszczenie Mg/m3), oraz (3) dawki flokulantu (np. g/Mg). Brak któregokolwiek elementu uniemożliwia jednoznaczne obliczenie.
Tak, bo objętość determinuje całkowitą masę zawiesiny: większa objętość przy tym samym zagęszczeniu oznacza więcej Mg materiału, a więc większą masę flokulantu. W tym typie zadań ilość flokulantu rośnie proporcjonalnie do objętości.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Najpierw oblicza się masę zawiesiny w zbiorniku: 0,2 Mg/m3 × 20 m3 = 4 Mg."

Źródła:

  • BIPM – The International System of Units (SI Brochure), definitions and unit symbols (kg, g, prefixes incl. mega). https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure (dostęp: 2026-02-28)
  • NIST – SI Prefixes (Mega, symbol M) and unit usage guidance. https://www.nist.gov/pml/owm/metric-si-prefixes (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z obliczeń technologicznych w przeróbce mechanicznej kopalin (ćwiczenia z jednostkami i dawkowaniem reagentów)
  • Instrukcje technologiczne zakładu dotyczące przygotowania i dozowania flokulantów (jeśli dostępne uczniowi)
  • Zadania treningowe z bilansów masy dla zawiesin (koncentracja masowa, gęstość, objętość)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego