KWALIFIKACJA TKO4 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 22.
Filar wiaduktu ma przekrój prostokąta o wymiarach 1 x 3 m i wysokość 10 m. Ilość zużytego betonu do wykonania 6 takich filarów wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość jednego filara to pole podstawy razy wysokość. Podstawa ma wymiary 1×3 m, więc jej pole wynosi 1·3=3 m2. Następnie 3·10=30 m3 betonu na 1 filar. Dla 6 filarów: 6·30=180 m3.

Pełne wyjaśnienie:

Filar o przekroju prostokąta i stałej wysokości można traktować jak graniastosłup prosty, którego objętość oblicza się ze wzoru:

V = Pp · h, gdzie Pp to pole podstawy, a h to wysokość.

Najpierw liczymy pole podstawy (prostokąta):

1 m · 3 m = 3 m2

Następnie obliczamy objętość jednego filara:

V1 = 3 m2 · 10 m = 30 m3

Ponieważ filarów jest 6 i wszystkie mają takie same wymiary, całkowite zużycie betonu (objętość geometryczna) wynosi:

V6 = 6 · 30 m3 = 180 m3

Dlatego poprawna jest odpowiedź "180 m3".

Dlaczego pozostałe wartości nie pasują?

  • "90 m3" odpowiadałoby sytuacji, jakby było tylko 3 filary (3·30=90) albo gdyby ktoś błędnie podzielił wynik przez 2.
  • "30 m3" to objętość pojedynczego filara; częsty błąd polega na pominięciu mnożenia przez liczbę elementów (6 sztuk).
  • "240 m3" mogłoby wyjść z błędnego przyjęcia pola podstawy 4 m2 (np. przez omyłkowe dodanie 1+3) i policzenia 4·10·6=240, co jest niepoprawne, bo pole prostokąta liczymy przez mnożenie boków.

W praktyce kosztorysowej często dodaje się jeszcze zapas na straty technologiczne, ale w tym zadaniu pytanie dotyczy czystej objętości geometrycznej wynikającej z wymiarów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Traktuj filar jak graniastosłup prosty: V = Pp · h. Najpierw policz pole podstawy (prostokąta): a·b, a potem pomnóż przez wysokość h. Wynik jest w m3, czyli w kubaturze betonu.
m3 to metr sześcienny, czyli jednostka objętości. W budownictwie w m3 podaje się m.in. ilość betonu, wykopu lub nasypu. To nie jest pole (m2) ani długość (m).
Pole podstawy (przekroju) mówi, jaką powierzchnię zajmuje filar "na planie". Gdy pomnożysz je przez wysokość, otrzymasz objętość bryły. To standardowe podejście w obmiarze robót żelbetowych dla elementów o stałym przekroju.
Najczęściej: pomijanie jednego wymiaru (liczenie 1·10 zamiast 1·3·10), mylenie m2 z m3, zapominanie o liczbie elementów (np. 6 filarów), albo błędne liczenie pola prostokąta przez dodawanie boków.
Zrób szybki test: pole podstawy 1×3 to 3, wysokość 10 daje 30 m3 na sztukę. Dla 6 sztuk to 6×30 = 180. To liczby "okrągłe", więc jeśli wyjdzie np. 240, sprawdź, czy nie pomyliłeś wzoru na pole podstawy.
Najpierw sprowadź wszystkie wymiary do jednej jednostki, najlepiej do metrów. Np. 100 cm = 1 m. Dopiero wtedy licz pole w m2 i objętość w m3. Mieszanie cm z m jest częstą przyczyną błędów o rząd wielkości.
Nie zawsze. Obliczona objętość to wartość teoretyczna. W praktyce dochodzą straty technologiczne (np. resztki w pompie, rozlania), tolerancje wykonawcze i naddatki. W zadaniach egzaminacyjnych często jednak przyjmuje się czystą kubaturę z wymiarów.
Kubatura betonu w m3 jest podstawą do obliczenia kosztu materiału i robocizny (obmiar/przedmiar). Gdy znasz objętość elementów, możesz szacować zapotrzebowanie, liczbę dostaw oraz porównywać ilości z dokumentacją i rozliczeniem robót.
Pole przekroju jest w m2 (np. 1×3 = 3 m2) i opisuje "wielkość podstawy". Objętość jest w m3 i uwzględnia dodatkowo wysokość/długość elementu. Najprościej: objętość = pole podstawy × wymiar wzdłużny.
Policz najpierw objętość jednej sztuki, dopiero potem pomnóż przez liczbę elementów. To ogranicza pomyłki. Dobrą praktyką jest zapis: V1 = … m3, Vn = n · V1. Dzięki temu łatwo wychwycisz brak mnożenia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 80% zdających egzamin. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że objętość jednego filara to pole podstawy razy wysokość.

Źródła:

  • Wikipedia: "Cuboid" (objętość prostopadłościanu V = a·b·c) https://en.wikipedia.org/wiki/Cuboid - accessed 2026-03-01
  • Wikipedia (PL): "Graniastosłup" (objętość graniastosłupa V = Pp·H) https://pl.wikipedia.org/wiki/Graniastos%C5%82up - accessed 2026-03-01
  • Wikipedia (PL): "Prostokąt" (pole prostokąta P = a·b) https://pl.wikipedia.org/wiki/Prostok%C4%85t - accessed 2026-03-01

Materiały:

  • Podręcznik do matematyki (geometria przestrzenna): objętość graniastosłupów
  • Materiały do kosztorysowania robót budowlanych: obmiar i przedmiar robót żelbetowych
  • Ćwiczenia z obliczeń kubatur i obmiarów w budownictwie (zadania rachunkowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego