KWALIFIKACJA EKA5 - TEST WIEDZY NR 8

PYTANIE NR 2.
Firma X zatrudnia 10 pracowników, którzy zarabiają średnio 5000 zł brutto. Firma jest zobowiązana do odprowadzenia składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości 19,52% od wynagrodzenia brutto. Ile wyniesie kwota składek na ubezpieczenie społeczne, którą firma musi odprowadzić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za ten miesiąc?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oblicz łączną podstawę: 10 pracowników × 5 000 zł = 50 000 zł brutto. Następnie policz 19,52% tej kwoty: 50 000 × 0,1952 = 9 760 zł. To jest kwota składek do odprowadzenia przy założeniu stawki podanej w zadaniu.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć kwotę składek w zadaniu, trzeba wykonać dwa kroki: ustalić łączną podstawę naliczenia oraz zastosować do niej wskazaną stawkę procentową.

Krok 1. Łączne wynagrodzenie brutto
Firma zatrudnia 10 osób, a średnie wynagrodzenie brutto wynosi 5 000 zł. Zakładamy, że każdy pracownik ma takie samo wynagrodzenie (bo podano średnią i nie ma innych danych).
Łączna kwota brutto = 10 × 5 000 zł = 50 000 zł.

Krok 2. Zastosowanie stawki 19,52%
Stawka 19,52% w obliczeniach zamienia się na ułamek dziesiętny 0,1952.
Składka = 50 000 zł × 0,1952 = 9 760 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 97 600 zł – to wynik z błędną skalą (np. potraktowanie 19,52% jak 195,2% albo inne przestawienie przecinka), przez co kwota wychodzi wielokrotnie zawyżona.
  • 19 520 zł – typowy błąd polega na podwojeniu wyniku (jakby liczono 39,04%) albo zastosowaniu 19,52% do 100 000 zł zamiast do 50 000 zł.
  • 1 952 zł – to 19,52% od 10 000 zł lub 39,04% od 5 000 zł; często wynika z policzenia dla części danych (np. dla 2 pracowników) albo z pominięcia mnożnika "10".

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj pośrednio łączną podstawę (suma brutto), a dopiero potem licz procent. Zmniejsza to ryzyko zgubienia liczby pracowników lub błędu w zamianie procentu na ułamek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz łączną kwotę wynagrodzeń brutto: liczba pracowników × średnie brutto. W tym typie zadań przyjmuje się, że średnia reprezentuje każdego pracownika, jeśli nie podano rozkładu płac. Dopiero od tej sumy liczysz procent składki.
To stawka procentowa, którą należy zastosować do wskazanej podstawy (np. sumy wynagrodzeń brutto). Do obliczeń zamieniasz ją na ułamek dziesiętny: 19,52% = 0,1952. Błędy najczęściej wynikają z pomylenia procentów z liczbą 19,52.
Bo składka ma dotyczyć całej firmy za miesiąc, więc potrzebujesz sumy podstawy dla wszystkich pracowników. Liczenie procentu od jednej osoby i potem mnożenie też zadziała, ale łatwiej o pomyłkę (np. zgubienie liczby pracowników). Suma na początku jest bezpieczniejsza.
Możesz oszacować: 20% z 50 000 zł to 10 000 zł. Ponieważ 19,52% jest trochę mniej niż 20%, wynik powinien być nieco poniżej 10 000 zł. 9 760 zł pasuje do takiego przybliżenia, więc wygląda wiarygodnie.
Tak, jeśli zakładasz identyczne wynagrodzenie dla wszystkich (co w zadaniu wynika z podanej średniej i braku innych danych). Wtedy: 5 000 × 0,1952 = 976 zł na osobę, a następnie 976 × 10 = 9 760 zł. Uważaj tylko na zaokrąglenia na etapach.
Najczęstsze to: (1) zły zapis procentu (19,52 zamiast 0,1952), (2) pominięcie liczby pracowników, (3) użycie innej podstawy niż suma brutto, (4) podwojenie wyniku bez uzasadnienia oraz (5) mylenie kwot miesięcznych z rocznymi. Pomaga zapis działań krok po kroku.
Wynagrodzenie brutto to kwota przed potrąceniami (np. składkami i podatkiem). W zadaniach egzaminacyjnych często przyjmuje się, że to właśnie brutto jest podstawą do naliczania wskazanej składki, o ile treść nie wprowadza wyłączeń. Kluczowe jest trzymanie się danych podanych w poleceniu.
Taka liczba zwykle wynika z policzenia składki dla zbyt małej podstawy (np. dla części pracowników) albo z pomylenia działań. Uczeń może np. policzyć 19,52% od 10 000 zł zamiast od 50 000 zł. To klasyczny błąd "zgubionego mnożnika".
Nie zawsze. W praktyce stawki i zasady mogą zależeć od rodzaju ubezpieczenia, strony finansowania (pracodawca/pracownik) i okresu. Na egzaminie jednak obowiązuje zasada: stosujesz dokładnie te stawki, które podano w treści, nawet jeśli w realnych rozliczeniach mogą się różnić.
Ćwicz schemat: (1) ustal podstawę (suma brutto), (2) zamień procent na ułamek, (3) wykonaj mnożenie, (4) sprawdź wynik szacunkiem (np. porównanie do 20%). Dodatkowo trenuj na krótkich zadaniach z różną liczbą pracowników i różnymi stawkami, by ograniczyć pomyłki rachunkowe.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Oblicz łączną podstawę: 10 pracowników × 5 000 zł = 50 000 zł brutto."

Źródła:

  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych – poradnik/kompendium: "Składki na ubezpieczenia społeczne" (informacje ogólne), https://www.zus.pl/ - dostęp 2026-02-18
  • Encyklopedia PWN – hasło: "procent" (zamiana procentu na ułamek dziesiętny jako podstawa obliczeń), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/procent;3960694.html - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunkowości i kadr/płac (obliczenia procentowe, lista płac)
  • Oficjalne poradniki i informacje ZUS o składkach i podstawie wymiaru
  • Zadania ćwiczeniowe z kalkulacji kosztów pracy (arkusz kalkulacyjny)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego