KWALIFIKACJA EKA5 - TEST WIEDZY NR 8

PYTANIE NR 34.
Rozważ następującą sytuację: Twoja jednostka organizacyjna zatrudnia 10 pracowników. Wszyscy są ubezpieczeni w ZUS. W tym miesiącu jeden z pracowników zrezygnował z pracy. Jak wpłynie to na kwotę składek do ZUS w następnym miesiącu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Łączna kwota składek rozliczanych przez płatnika zależy od liczby ubezpieczonych i ich podstaw wymiaru.
Jeśli jeden pracownik odchodzi i nie jest już zgłaszany do ubezpieczeń w kolejnym miesiącu, to co do zasady nie nalicza się za niego składek, więc suma składek jednostki maleje (przy braku innych zmian).

Pełne wyjaśnienie:

W rozliczeniach płatnika składek łączna kwota składek za dany miesiąc wynika z sumy składek obliczonych dla wszystkich osób, które w tym miesiącu podlegają ubezpieczeniom i mają ustaloną podstawę wymiaru (najczęściej związaną z wypłaconym wynagrodzeniem).

Jeżeli jeden z 10 pracowników zrezygnował z pracy i w następnym miesiącu nie będzie już osobą ubezpieczoną u tego płatnika, to nie nalicza się za niego składek w kolejnym okresie rozliczeniowym. Przy założeniu, że wynagrodzenia i podstawy wymiaru pozostałych 9 pracowników nie zmieniają się, suma składek wykazywana przez jednostkę w następnym miesiącu będzie niższa.

Odpowiedź "Kwota składek wzrośnie." jest niezgodna z typową zależnością: mniej ubezpieczonych oznacza mniej pozycji, od których nalicza się składki. Wzrost mógłby nastąpić tylko w sytuacji, gdy jednocześnie znacząco wzrosłyby podstawy wymiaru pozostałych pracowników, ale takie założenie nie wynika z treści pytania.

Odpowiedź "Kwota składek pozostanie bez zmian." pomija fakt, że po odejściu pracownika znika obowiązek naliczenia i wykazania składek za tę osobę w kolejnym miesiącu (przy braku innych zmian).

Odpowiedź "Kwota składek zostanie zawieszona." jest błędna, bo odejście jednego pracownika nie powoduje zawieszenia obowiązków rozliczeniowych płatnika wobec pozostałych ubezpieczonych; rozliczenia są nadal składane i opłacane za osoby pozostające w zatrudnieniu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści nie ma informacji o zmianach wynagrodzeń, premiach lub innych zdarzeniach, przyjmuje się standardowy scenariusz "ceteris paribus" – zmienia się tylko liczba osób ubezpieczonych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Łączna kwota składek zależy od liczby osób podlegających ubezpieczeniom oraz od ich podstawy wymiaru (najczęściej powiązanej z wynagrodzeniem). Zmiana zatrudnienia lub wysokości podstawy u choćby jednej osoby zwykle zmienia sumę składek w rozliczeniu miesięcznym płatnika.
Po zakończeniu zatrudnienia pracownik co do zasady przestaje być ubezpieczony u danego płatnika, więc w kolejnym miesiącu nie nalicza się za niego składek. Przy niezmienionych podstawach wymiaru pozostałych osób suma składek do zapłaty jest niższa, bo obejmuje mniej ubezpieczonych.
Teoretycznie tak, ale tylko gdy jednocześnie wzrosną podstawy wymiaru lub pojawią się inne zdarzenia (np. podwyżki, premie) u pozostałych osób na tyle, że skompensują ubytek jednej osoby. W typowym zadaniu egzaminacyjnym zakłada się brak innych zmian, więc suma maleje.
Najczęściej myli się zmianę liczby ubezpieczonych ze zmianą stawki składek (stawka się nie zmienia, zmienia się suma). Inny błąd to uznanie, że odejście jednej osoby "zawiesza" rozliczenia całej firmy. Często też pomija się założenie, że inne warunki pozostają bez zmian.
Tak. Jeżeli w jednostce pozostają osoby podlegające ubezpieczeniom, płatnik nadal rozlicza i opłaca składki za te osoby. Zmienia się jedynie zakres rozliczenia (mniej ubezpieczonych), a nie sam fakt istnienia obowiązków rozliczeniowych.
Wpływa praktycznie zawsze, bo koszty pracy obejmują wynagrodzenia oraz składki/narzuty powiązane z zatrudnieniem. Zmniejszenie liczby pracowników zwykle zmniejsza łączny koszt pracy, a zwiększenie zatrudnienia go podnosi, o ile nie zachodzą inne zmiany kompensujące.
Do dokładnego wyliczenia potrzebne są podstawy wymiaru składek dla każdej osoby (np. wynagrodzenie w danym miesiącu) oraz właściwe stawki. Sam fakt odejścia pracownika pozwala zwykle określić kierunek zmiany (spadek), ale nie daje liczbowej kwoty bez danych płacowych.
Może wpłynąć na podstawę wymiaru w miesiącu, w którym dokonano wypłaty, a więc na składki za ten miesiąc. Pytanie dotyczy jednak następnego miesiąca po odejściu; wtedy, przy braku zatrudnienia i braku podstawy wymiaru, składek za tę osobę co do zasady się nie nalicza.
Zwykle oznacza to kolejny okres rozliczeniowy po miesiącu, w którym nastąpiło zdarzenie kadrowe. W zadaniach przyjmuje się standardowe założenie: osoba, która zakończyła zatrudnienie, nie jest już wykazywana jako ubezpieczona w kolejnym miesiącu, więc nie generuje składek.
Ćwicz schemat: liczba ubezpieczonych × podstawa wymiaru → suma składek. Ucz się też rozróżniać zmianę "stawki" od zmiany "sumy". W zadaniach bez dodatkowych danych przyjmuj, że pozostałe warunki są stałe, a pytanie dotyczy kierunku zmiany, nie dokładnej kwoty.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kadr i płac: podstawy naliczania składek i rozliczeń miesięcznych
  • Instrukcje i poradniki dla płatników dotyczące rozliczania składek (źródła urzędowe)
  • Zadania rachunkowe z kosztów pracy: wynagrodzenia brutto–netto i narzuty

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego