KWALIFIKACJA MTL4 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 4.
Formiernia podczas jednej zmiany zużywa 2 000 kg bentonitu. Ile ton tego materiału należy zamówić, aby zapewnić 14-dniowy zapas, jeśli formiernia pracuje w systemie dwuzmianowym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zużycie wynosi 2000 kg na jedną zmianę. Przy systemie dwuzmianowym daje to 4000 kg na dobę. Zapas na 14 dni to 4000 kg × 14 = 56 000 kg. Po przeliczeniu: 56 000 kg ÷ 1000 = 56 t, więc należy zamówić 56 ton.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw trzeba poprawnie odczytać dane: formiernia zużywa 2000 kg bentonitu na jedną zmianę. Ponieważ pracuje w systemie dwuzmianowym, w ciągu jednego dnia roboczego zużyje:

2000 kg/zmianę × 2 zmiany/dzień = 4000 kg/dzień.

Następnie liczymy zapas na 14 dni pracy w takim systemie:

4000 kg/dzień × 14 dni = 56 000 kg.

Ostatni krok to zamiana jednostek, bo pytanie dotyczy ton. W praktyce magazynowej i zakupowej często zamawia się większe ilości w tonach, a zużycie technologiczne notuje w kilogramach. Ponieważ:

1 t = 1000 kg, to:

56 000 kg ÷ 1000 = 56 t.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "56 t".

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "28 t" odpowiada sytuacji, w której ktoś policzył zapas jak dla jednej zmiany na dobę: 2000 kg × 14 = 28 000 kg = 28 t. To typowe przeoczenie warunku "dwuzmianowym".
  • "48 t" może wynikać z pomyłki rachunkowej (np. błędne mnożenie 4000 × 14) albo z przyjęcia innej liczby dni.
  • "24 t" sugeruje podwójny błąd: błędną interpretację danych (np. zaniżone zużycie dobowe) i/lub błędne przeliczenie kg na t.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach materiałowych zawsze zapisuj jednostki przy każdym kroku (kg/zmianę, kg/dzień, kg/14 dni, t). To zmniejsza ryzyko zgubienia mnożnika "2 zmiany" lub błędnej konwersji na tony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dobowe zużycie liczysz jako zużycie na zmianę × liczba zmian na dobę. Jeśli jest 2000 kg na zmianę i 2 zmiany, to wychodzi 4000 kg na dobę. Dopiero tę wartość mnożysz przez liczbę dni zapasu.
2000 kg dotyczy jednej zmiany, a zakład pracuje na dwie zmiany. W praktyce oznacza to podwojenie zużycia w skali doby. Pominięcie tego kroku zaniża wynik dokładnie o połowę.
To ilość materiału potrzebna na 14 kolejnych dni pracy w zadanym systemie (tu: dwuzmianowym). Liczysz więc zużycie dobowe i mnożysz przez 14. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się, że chodzi o dni funkcjonowania produkcji.
Stosujesz relację 1 t = 1000 kg. Żeby przejść z kilogramów na tony, dzielisz przez 1000. Np. 56 000 kg to 56 t. W drugą stronę (t→kg) mnożysz przez 1000.
Tak, to częsty błąd: ktoś liczy zapas dla jednej zmiany dziennie. Wtedy 2000 kg × 14 dni = 28 000 kg = 28 t. Ponieważ w treści jest "dwuzmianowym", poprawne zużycie dobowe jest dwa razy większe.
Najczęściej: (1) pozostawienie wyniku w kg mimo pytania o tony, (2) błędne dzielenie/mnożenie przez 1000, (3) zgubienie zera w 2000 kg. Pomaga zapis kroków z jednostkami: kg/zmianę → kg/dzień → kg/14 dni → t.
W tym typie zadania egzaminacyjnego zwykle nie, jeśli nie ma o tym informacji w treści. Liczy się zapas wynikający wyłącznie z podanego zużycia i liczby dni. W praktyce przemysłowej często dolicza się straty i bufor, ale to wymaga danych wejściowych.
Kroki są trzy: 1) 2000 kg/zmianę × 2 zmiany = 4000 kg/dzień. 2) 4000 kg/dzień × 14 dni = 56 000 kg. 3) 56 000 kg ÷ 1000 = 56 t.
Bentonit jest typowym spoiwem w masach formierskich na osnowie piasku. Wpływa m.in. na wytrzymałość i spoistość masy. W zadaniu jednak kluczowe jest planowanie ilościowe (zużycie i zapas), a nie właściwości materiału.
Sprawdź rząd wielkości: 2 t na zmianę i 2 zmiany dają 4 t na dobę. W 14 dni to około 14×4 t = 56 t. Jeśli wyjdzie około 20–30 t, prawdopodobnie pominąłeś jedną zmianę; jeśli setki ton, to błąd w jednostkach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Zużycie wynosi 2000 kg na jedną zmianę."

Źródła:

  • BIPM (Bureau International des Poids et Mesures), "The International System of Units (SI)" – definicje i użycie jednostek masy (kilogram) oraz nazwy jednostek, https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure (dostęp: 2026-03-01)
  • Główny Urząd Miar – informacje o jednostkach miary i zależnościach wielokrotności (tona jako wielokrotność kilograma), https://www.gum.gov.pl/ (sekcja: jednostki miar; dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z organizacji procesu odlewniczego dotyczące gospodarki materiałowej formierni
  • Podstawy matematyki technicznej: proporcje i przeliczanie jednostek
  • Notatki z technologii mas formierskich (rola bentonitu i typowe zasady dozowania/zużycia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego