Wskaźnik BZT5 (biochemiczne zapotrzebowanie tlenu po 5 dobach) opisuje, ile tlenu rozpuszczonego zużyją mikroorganizmy podczas biologicznego rozkładu substancji organicznych w badanej wodzie lub ściekach. Charakterystycznym elementem metody jest porównanie stężenia tlenu rozpuszczonego na początku badania oraz po inkubacji próbki przez dokładnie 5 dób w temperaturze 20°C (typowo w ciemności i w warunkach ograniczających dopływ powietrza). Ubytek tlenu jest bezpośrednią miarą obciążenia substancjami biodegradowalnymi, dlatego taki opis jednoznacznie wskazuje na BZT5.
Dlaczego poprawna odpowiedź to BZT<sub>5</sub>?
W treści procedury występują kluczowe cechy: (1) napełnienie kolb i szczelne zamknięcie bez pęcherzyków, (2) oznaczenie tlenu rozpuszczonego w dniu pobrania, (3) inkubacja przez 5 dób w 20°C, (4) ponowne oznaczenie tlenu. To klasyczny schemat oznaczania BZT5, gdzie wynik wyraża się jako zużycie tlenu (najczęściej w mg O2/dm3).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- OWO (ogólny węgiel organiczny) to wskaźnik oparty na pomiarze zawartości węgla organicznego (zwykle metodami instrumentalnymi). Nie polega na 5-dobowej inkubacji i porównaniu tlenu rozpuszczonego.
- CaCO3 to związek chemiczny stosowany m.in. jako odniesienie w przeliczaniu twardości/zasadowości, ale nie jest wskaźnikiem opisanym procedurą inkubacji i ubytku tlenu.
- ChZT KMnO4 dotyczy chemicznego zapotrzebowania tlenu oznaczanego utlenianiem chemicznym (tu: nadmanganianem potasu). Jest to metoda chemiczna, a nie biologiczna; nie wymaga 5-dobowej inkubacji próbki i nie mierzy "zużycia tlenu przez mikroorganizmy".
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie pojawia się "5 dób" i "20°C" oraz dwa pomiary tlenu rozpuszczonego (przed i po inkubacji), traktuj to jako sygnał rozpoznawczy BZT5. Gdy mowa o utleniaczu (np. KMnO4) – najczęściej chodzi o ChZT.