KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 19.
Hurtownia zakupiła w październiku 2022 r. i przyjęła do magazynu paprykę na podstawie dowodów Pz – przyjęcie zewnętrzne zgodnie z zamieszczonym fragmentem kartoteki magazynowej. Ile wynosi średnia cena jednego kilograma papryki przyjętej do magazynu w październiku 2022 r. obliczona metodą średniej ważonej?
Ilustracja przedstawia tabelę zatytułowaną 'Fragment kartoteki magazynowej'.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Średnia ważona to suma wartości przyjęć podzielona przez sumę ilości. Z kartoteki: 3 550 zł + 2 800 zł + 5 250 zł = 11 600 zł, a 250 kg + 200 kg + 350 kg = 800 kg. Zatem 11 600 ÷ 800 = 14,50 zł/kg. Wynik 14,40 zł to średnia arytmetyczna cen, a nie ważona.

Pełne wyjaśnienie:

Metoda średniej ważonej polega na tym, że każda cena jednostkowa "waży" tyle, ile wynosi ilość towaru w danej dostawie. Dlatego nie uśrednia się samych cen, tylko wartości i ilości z wszystkich przyjęć (np. z dokumentów PZ) w danym okresie.

Krok 1: zsumuj wartości dostaw
• 250 kg × 14,20 zł/kg = 3 550 zł
• 200 kg × 14,00 zł/kg = 2 800 zł
• 350 kg × 15,00 zł/kg = 5 250 zł
Razem: 3 550 + 2 800 + 5 250 = 11 600 zł.

Krok 2: zsumuj ilości
250 kg + 200 kg + 350 kg = 800 kg.

Krok 3: oblicz średnią ważoną
11 600 zł ÷ 800 kg = 14,50 zł/kg.

Odpowiedź "14,40 zł" jest typową pułapką: to wynik średniej arytmetycznej z trzech cen (14,20; 14,00; 15,00), która ignoruje fakt, że dostawy mają różne ilości. Odpowiedź "14,20 zł" może wynikać z przepisania ceny z pierwszego wiersza bez wykonania obliczeń. Odpowiedź "14,80 zł" bywa skutkiem błędnego sumowania lub dzielenia (np. pomylenia sumy ilości). W zadaniach magazynowych zawsze kontroluj, czy używasz schematu: suma wartości ÷ suma ilości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Średnia ważona to średnia cena jednostkowa liczona jako suma wartości wszystkich przyjęć podzielona przez sumę ilości. "Wagą" jest ilość z każdej dostawy, więc większe dostawy silniej wpływają na wynik niż mniejsze.
Z każdego PZ weź ilość i wartość (lub policz wartość: ilość × cena). Następnie policz: (wartość1+wartość2+...) ÷ (ilość1+ilość2+...). Wynik to średnia ważona za okres.
Bo średnia arytmetyczna traktuje każdą dostawę tak samo, niezależnie od ilości. Gdy dostawy mają różne wielkości, uśrednianie samych cen zniekształca wynik. Średnia ważona uwzględnia, że np. 350 kg wpływa bardziej niż 200 kg.
Potrzebujesz co najmniej: ilości przyjętych partii oraz ich wartości. Jeżeli w kartotece jest cena i ilość, wartość liczysz jako ilość × cena. Potem sumujesz wartości i ilości dla całego okresu.
Nie od samej liczby dostaw, tylko od ilości i wartości każdej z nich. Możesz mieć 2 lub 10 dostaw: jeśli łączne ilości i wartości są takie same, średnia ważona wyjdzie identyczna. Liczy się suma, nie liczba pozycji.
Najczęstsze błędy to: policzenie średniej arytmetycznej cen, pominięcie jednej dostawy, błędne przepisanie ilości/wartości z tabeli oraz dzielenie przez złą sumę kilogramów. Pomaga kontrola: czy wynik leży między min i max ceną.
PZ to dokument potwierdzający przyjęcie zewnętrzne towaru do magazynu (np. zakup od dostawcy). Zawiera m.in. datę, ilość, cenę i wartość przyjęcia. Dane z PZ trafiają do kartoteki magazynowej i ewidencji zapasów.
Szybka kontrola: wynik powinien zwykle mieścić się między najniższą i najwyższą ceną z dostaw. Dodatkowo sprawdź, czy suma wartości odpowiada iloczynom ilość×cena oraz czy suma ilości to suma wszystkich kilogramów.
Stosuje się ją, gdy ten sam towar jest kupowany często po różnych cenach i potrzebujesz jednej ceny ewidencyjnej do wyceny zapasu lub rozchodu. Ułatwia to rozliczenia kosztów i raportowanie, bo zamiast wielu cen masz jedną uśrednioną.
Ćwicz schemat: suma wartości ÷ suma ilości oraz przepisuj dane w tabelkę pomocniczą (ilość, cena, wartość). Naucz się rozpoznawać pułapkę średniej arytmetycznej cen. Na końcu zawsze wykonaj kontrolę wyniku i jednostek (zł/kg).
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Średnia ważona to suma wartości przyjęć podzielona przez sumę ilości."

Źródła:

  • Opis danych z ilustracji (Fragment kartoteki magazynowej): trzy przyjęcia PZ w październiku 2022 (ilości, ceny, wartości) – analiza obrazu w treści zadania, brak osobnej publikacji do zacytowania.
  • Obliczenia własne na podstawie danych z zadania: suma wartości 11 600 zł, suma ilości 800 kg, średnia ważona 11 600 ÷ 800 = 14,50 zł/kg.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunkowości/ekonomiki przedsiębiorstwa: wycena zapasów i gospodarka magazynowa
  • Zbiory zadań egzaminacyjnych dla technika ekonomisty: dokumentacja magazynowa i obliczenia
  • Notatki własne: schemat obliczania średniej ważonej (wartość całkowita ÷ ilość całkowita) + kontrola wyniku

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego