KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 6.
W magazynie towary są wydawane i wyceniane metodą FIFO (pierwsze weszło-pierwsze wyszło). W magazynie stan towaru X na dzień 1 grudnia wynosił 0. W grudniu zakupiono i przyjęto do magazynu następujące ilości towaru X, podane w tabeli. Dnia 14 grudnia 2014 r. wydano odbiorcy 400 sztuk towaru X na podstawie dowodu Wz-Wydanie zewnętrzne. Ustal wartość wydanego z magazynu towaru X.
Ilustracja przedstawia tabelę z zestawieniem zakupu towaru X w grudniu 2014 roku.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda FIFO oznacza, że rozchód 400 szt. wycenia się kolejno według najwcześniej przyjętych partii z tabeli (warstwy cenowe). Wartość wydania to suma: ilość z pierwszej partii × jej cena + brakująca ilość z kolejnej partii × jej cena. Z danych w tabeli otrzymuje się 4 500 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W metodzie FIFO (pierwsze weszło – pierwsze wyszło) przyjmuje się, że przy wydaniu z magazynu schodzą w pierwszej kolejności te jednostki towaru, które zostały najwcześniej przyjęte do magazynu. W praktyce oznacza to pracę na tzw. warstwach (partiach) zapasu: każda dostawa z tabeli tworzy osobną warstwę z własną ceną jednostkową.

Aby ustalić wartość wydania 400 szt., należy:

  • ułożyć przyjęcia z grudnia w porządku chronologicznym,
  • odjąć (zdejmować) ilości z najstarszej partii aż do wyczerpania rozchodu 400 szt.,
  • dla każdej wykorzystanej partii policzyć wartość cząstkową: ilość z tej partii × cena jednostkowa tej partii,
  • zsumować wartości cząstkowe – otrzymujemy wartość WZ.

Wynik 4 500 zł jest poprawny, ponieważ odpowiada dokładnie takiej sumie wartości cząstkowych, jaka wynika z rozchodu 400 szt. rozłożonego na najwcześniejsze dostawy podane w tabeli.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe (typowe przyczyny):

  • 6 500 zł – zwykle wynika z wyceny rozchodu zbyt drogimi partiami (np. pomylenie FIFO z podejściem "od końca" albo błędne przypisanie ceny),
  • 3 800 zł – często jest skutkiem policzenia rozchodu tylko z jednej, niepełnej partii lub zastosowania niewłaściwej ceny jednostkowej dla części ilości,
  • 3 600 zł – może wynikać z błędu rachunkowego (np. pominięcie jednej z warstw, zła ilość przypisana do partii lub błędne sumowanie).

W zadaniach FIFO kluczowe jest pilnowanie dwóch rzeczy: kolejności partii oraz zgodności ilości (suma ilości z wykorzystanych partii musi dać dokładnie 400 szt.).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
FIFO (pierwsze weszło – pierwsze wyszło) zakłada, że przy wydaniu z magazynu w pierwszej kolejności schodzą jednostki z najstarszych dostaw. Wycena rozchodu polega na przypisaniu wydawanym ilościom cen z kolejnych, najwcześniejszych partii.
Ułóż przyjęcia chronologicznie, a potem "zdejmuj" ilości z najstarszej partii do wyczerpania rozchodu. Dla każdej partii policz wartość: ilość × cena. Na końcu zsumuj wartości cząstkowe. Suma to wartość dokumentu wydania.
Bo magazyn ma zwykle kilka partii tego samego towaru kupionych po różnych cenach. FIFO wymaga przypisania wydawanym ilościom cen z konkretnych dostaw. Jedna cena dla całego rozchodu byłaby poprawna tylko wtedy, gdy rozchód w całości pochodzi z jednej partii.
Warstwa to partia towaru przyjęta w określonym dniu i po określonej cenie jednostkowej. W FIFO warstwy są zużywane w kolejności powstania: najpierw najstarsza, potem następna. To ułatwia kontrolę ilości i prawidłowe przypisanie cen.
Najczęstsze to: pomylenie FIFO z LIFO (branie ostatniej dostawy), przypisanie całej ilości jednej cenie, pominięcie części rozchodu przy przejściu na kolejną partię oraz błędy w sumowaniu wartości cząstkowych. Pomaga tabela pomocnicza: partia–ilość–cena–wartość.
WZ (wydanie zewnętrzne) jest podstawą do ujęcia rozchodu towarów. Sama metoda FIFO nie wynika z nazwy dokumentu, tylko z przyjętej w jednostce zasady wyceny rozchodu. WZ wskazuje ilość wydaną, a FIFO mówi, z jakich partii i po jakich cenach ją wycenić.
Gdy ilość w najstarszej partii jest mniejsza niż ilość wydawana. Wtedy najpierw wyceniasz całą dostępną ilość z pierwszej partii, a brakującą część rozchodu wyceniasz z kolejnej partii według jej ceny. Tak postępujesz aż do pokrycia całego rozchodu.
Porównaj wynik z orientacyjnym przedziałem: wartość rozchodu powinna odpowiadać 400 szt. wycenionym cenami z początku listy przyjęć. Jeśli wynik wygląda jakby użyto najdroższych, późnych dostaw, to sygnał błędu (często LIFO lub zła kolejność partii).
FIFO przypisuje wydaniu ceny z konkretnych partii w kolejności chronologicznej. Średnia ważona wyznacza jedną uśrednioną cenę (ważoną ilościami) i nią wycenia rozchód. Obie metody mogą dawać różne wartości kosztu rozchodu, zwłaszcza przy zmiennych cenach zakupu.
Stan początkowy 0 oznacza, że rozchód może być wyceniony wyłącznie na podstawie grudniowych przyjęć. Nie ma "starej" warstwy z poprzedniego okresu, która w FIFO weszłaby jako pierwsza. To upraszcza zadanie i ogranicza liczbę warstw do tych z tabeli.
info

Około 36% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że metoda FIFO oznacza, że rozchód 400 szt.

Źródła:

  • International Accounting Standard (IAS) 2 Inventories, IFRS Foundation, section "Cost formulas" (FIFO and weighted average)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rachunkowości finansowej: wycena zapasów i ewidencja magazynowa
  • Zbiory zadań egzaminacyjnych z gospodarki magazynowej (FIFO, LIFO, średnia ważona)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKU dotyczące dokumentów magazynowych (PZ, WZ) i wyceny rozchodu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego