Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA HGT2 - CZERWIEC 2018



PYTANIE NR 18.
Ile 200-gramowych kostek masła należy użyć do sporządzenia 10 porcji kotletów de volaille zgodnie z zamieszczonym normatywem surowcowym?
Ilustracja przedstawia tabelę z normatywem surowcowym na jedną porcję kotleta de volaille.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby ustalić liczbę kostek, trzeba z normatywu odczytać łączną masę masła potrzebną na 10 porcji i porównać ją z masą 1 kostki (200 g).
Jeżeli normatyw dla 10 porcji wskazuje 200 g masła, to odpowiada to dokładnie jednej kostce 200 g, więc wybór to "1 kostkę".

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowe są dwa kroki: odczyt z normatywu oraz przeliczenie na jednostkę handlową.

1) Odczyt normatywu surowcowego
Normatyw surowcowy (często w formie tabeli) podaje ilości surowców potrzebne do wykonania potrawy. W zależności od materiału może to być gramatura na 1 porcję albo od razu na określoną liczbę porcji. W zadaniu należy odczytać wartość dotycząca masła dla 10 porcji kotletów de volaille.

2) Przeliczenie gramów na "kostki"
Jedna kostka masła ma w treści zadania masę 200 g. Gdy znasz masę masła wynikającą z normatywu dla 10 porcji, dzielisz tę masę przez 200 g, aby uzyskać liczbę kostek. Jeśli wynik jest liczbą całkowitą, nie ma potrzeby zaokrąglania; jeśli nie jest, w praktyce należałoby uwzględnić zakup pełnych jednostek (ale to zależy od zasad przyjętych na zajęciach i w zadaniu).

Odpowiedź "1 kostkę" jest poprawna w sytuacji, gdy normatyw dla 10 porcji wskazuje łącznie 200 g masła, czyli dokładnie masę jednej kostki.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "2 kostki" oznaczałoby łącznie 400 g masła – to byłoby właściwe tylko wtedy, gdy normatyw wskazywał 400 g na 10 porcji.
  • "5 kostek" odpowiada 1000 g masła – taka wartość musiałaby wynikać z tabeli normatywnej, a w tym zadaniu nie jest wskazana jako właściwa.
  • "10 kostek" to 2000 g masła – to typowy wybór wynikający z automatycznego skojarzenia liczby porcji z liczbą kostek, bez przeliczenia masy.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze podkreśl w treści, jaka jest jednostka (g/szt.) i czy normatyw jest na 1 porcję czy na całość. To ogranicza pomyłki w działaniu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest normatyw surowcowy w gastronomii?
Normatyw surowcowy to zestawienie ilości surowców potrzebnych do wykonania potrawy (np. w gramach na porcję lub na daną liczbę porcji). Ułatwia planowanie produkcji, zakupy i kontrolę kosztów. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba z niego odczytać gramaturę i przeliczyć ją na wymaganą jednostkę.
Jak obliczyć liczbę kostek masła z gramatury w normatywie?
Najpierw ustal, ile gramów masła przewiduje normatyw dla podanej liczby porcji. Potem podziel tę masę przez masę jednej kostki (tu: 200 g). Wynik to liczba kostek. Jeśli wychodzi ułamek, w praktyce zwykle kupuje się pełne kostki, ale na egzaminie trzymaj się logiki zadania.
Dlaczego w zadaniu podano "200-gramowych kostek masła"?
To informacja o jednostce handlowej, na którą trzeba przeliczyć wynik z normatywu. Normatyw bywa w gramach, a odpowiedź ma być w "kostkach". Dzięki podaniu masy kostki da się wykonać przeliczenie bez dodatkowych założeń. Pominięcie tej informacji to częsta przyczyna błędu.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w takich obliczeniach porcji?
Najczęstsze błędy to: przyjęcie złej podstawy normatywu (na porcję zamiast na całość), pomylenie mnożenia z dzieleniem oraz nieuwaga na jednostki (g vs szt.). Zdarza się też mechaniczne dopasowanie liczby porcji do liczby opakowań, np. 10 porcji = 10 kostek, bez sprawdzenia masy.
Czy normatyw surowcowy zawsze jest podany na 1 porcję?
Nie zawsze. W zależności od materiału normatyw może dotyczyć 1 porcji, 10 porcji, całej receptury lub innej liczby porcji. Dlatego przed obliczeniami trzeba sprawdzić nagłówek tabeli albo opis normatywu. To decyduje o tym, czy mnożysz przez liczbę porcji, czy już masz wartości łączne.
Jak sprawdzić, czy wynik w kostkach ma sens w kuchni?
Porównaj wynik z typową skalą produkcji: jeśli wychodzi bardzo dużo masła na małą liczbę porcji, to sygnał, że mogło dojść do pomyłki w jednostkach lub w podstawie normatywu. Dodatkowo sprawdź rachunek wstecz: liczba kostek × 200 g powinna dać masę masła zgodną z normatywem.
Kiedy w kalkulacji surowców trzeba zaokrąglać do pełnych opakowań?
Zaokrąglanie ma znaczenie głównie przy planowaniu zakupów i magazynu, bo surowce kupuje się w całych opakowaniach. Na egzaminie postępuj zgodnie z poleceniem: jeśli pytanie pyta o liczbę kostek, zwykle oczekuje wyniku w sztukach. Gdy pojawia się ułamek, sprawdź, czy zadanie przewiduje zaokrąglenie.
Co oznacza "10 porcji" w kontekście normatywu i receptury?
"10 porcji" to docelowa liczba wydań potrawy, dla której trzeba zaplanować surowce. Jeśli normatyw jest na 1 porcję, mnożysz gramaturę przez 10. Jeżeli normatyw jest już zestawiony na 10 porcji, nie przeliczasz dalej liczby porcji, tylko przechodzisz do zamiany jednostek (np. z gramów na kostki).
Jak szybko rozwiązywać zadania z normatywem na egzaminie kucharza?
Stosuj stały schemat: odczyt (ile gramów na wskazaną liczbę porcji) → przeliczenie (na sztuki/opakowania) → kontrola (czy wynik × masa opakowania daje odczytaną gramaturę). Taki rytm ogranicza błędy z jednostkami i z mnożeniem/dzieleniem.
Czy w pytaniach o de volaille liczy się tylko masło, czy też inne składniki?
W tym typie pytania liczy się tylko składnik wskazany w poleceniu, czyli masło, mimo że potrawa ma więcej surowców (mięso, panierka itd.). Trzeba skupić się na jednej pozycji z normatywu i wykonać poprawne przeliczenie na jednostkę odpowiedzi. Inne składniki są tu tłem technologicznym.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne o normowaniu zużycia surowców w gastronomii (receptury, tabele normatywne)
  • Zadania rachunkowe z kalkulacji gastronomicznej (porcjowanie, gramatury, przeliczenia)
  • Instrukcje szkolne dot. sporządzania kalkulacji i zapotrzebowania surowcowego w pracowni gastronomicznej
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego