W zadaniach gastronomicznych "ubytek masy podczas pieczenia" oznacza część masy surowca, która znika w trakcie obróbki cieplnej (np. odparowanie wody, wytop tłuszczu). Jeżeli ubytek wynosi 40%, to nie jest to masa końcowa, tylko strata w stosunku do masy początkowej.
Krok 1: Ustal, ile zostaje po ubytku
Skoro ubyło 40%, to pozostaje: 100% − 40% = 60%.
Krok 2: Oblicz 60% z 120 kg
60% = 0,60, więc:
0,60 × 120 kg = 72 kg
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 62 kg – wynik sugeruje przypadkowe przeliczenie lub błędne zaokrąglenie; nie odpowiada ani 60%, ani 40% z 120 kg.
- 58 kg – podobnie jak wyżej, nie wynika z poprawnego zastosowania procentów do masy początkowej.
- 48 kg – to 40% z 120 kg (0,40 × 120 = 48 kg), czyli wartość ubytku, a nie masa potrawy po pieczeniu.
Wskazówka egzaminacyjna: przy ubytkach procentowych najpierw policz, ile procent zostaje (dopełnienie do 100%). Dopiero ten procent licz od masy surowca. To ogranicza ryzyko pomylenia ubytku z masą końcową.