KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 29.
Ile kosztuje karton niezbędny do wydrukowania 120 sztuk zaproszeń o wymiarach 200 x 90 mm w technologii drukowania cyfrowego, jeżeli arkusz kartonu ozdobnego formatu A1 kosztuje 5 zł?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Arkusz A1 ma 594×841 mm.
Sprawdza się dwa ułożenia zaproszenia 200×90 mm. Po obróceniu: 594÷90=6 i 841÷200=4, więc mieści się 6×4=24 szt./arkusz. Potrzeba 120÷24=5 arkuszy, a koszt to 5×5 zł = 25 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W kalkulacji materiału w druku cyfrowym kluczowe jest policzenie, ile użytków (tu: zaproszeń) realnie mieści się na jednym arkuszu. Dla formatu A1 przyjmuje się wymiary 594×841 mm. Zaproszenie ma 200×90 mm, więc liczba sztuk na arkuszu zależy od orientacji ułożenia.

Najpierw trzeba sprawdzić dwie możliwości (bez tego łatwo zaniżyć wynik):

  • Ułożenie 200 mm wzdłuż 594 mm i 90 mm wzdłuż 841 mm: 594÷200=2 (tylko pełne sztuki) oraz 841÷90=9, czyli 2×9=18 szt./arkusz.
  • Ułożenie po obróceniu zaproszenia (90 mm wzdłuż 594 mm i 200 mm wzdłuż 841 mm): 594÷90=6 oraz 841÷200=4, czyli 6×4=24 szt./arkusz.

Wybiera się układ dający większą liczbę użytków, czyli 24 szt./arkusz, bo zadanie pyta o koszt kartonu "niezbędny" do wydrukowania 120 sztuk. Następnie liczymy liczbę potrzebnych arkuszy: 120÷24=5 arkuszy.

Koszt materiału to iloczyn liczby arkuszy i ceny za arkusz: 5×5 zł = 25 zł.

Dlaczego pozostałe kwoty są błędne? 30 zł odpowiadałoby 6 arkuszom (np. po przyjęciu gorszego upakowania lub dodaniu zapasu), 35 zł i 40 zł oznaczają odpowiednio 7 i 8 arkuszy, co nie wynika z minimalnej kalkulacji. Typowy błąd to policzenie tylko wariantu 18 szt./arkusz i pominięcie obrotu użytku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Podziel oba wymiary arkusza przez odpowiednie wymiary użytku i bierz tylko część całkowitą. Zrób to dla dwóch orientacji (użytek normalnie i obrócony o 90°). Porównaj wyniki, np. 18 szt. vs 24 szt., i wybierz większą wartość.
Bo upakowanie na arkuszu zależy od tego, który bok użytku leży wzdłuż którego boku arkusza. Obrót często zwiększa liczbę sztuk na arkuszu (np. z 18 do 24), a to bezpośrednio zmniejsza liczbę arkuszy i koszt materiału.
To liczba pełnych użytków, które można ułożyć na jednym arkuszu bez wychodzenia poza jego format. Liczy się tylko całe sztuki, bo nie da się wydrukować "ułamka" zaproszenia. Ta wartość jest podstawą do wyliczenia liczby arkuszy i kosztu.
Format A1 ma 594×841 mm. Wynika to z normalizacji serii A (ISO 216), gdzie każdy kolejny format jest połową poprzedniego. W praktyce warto znać te wymiary lub mieć tablicę formatów, bo często pojawiają się w zadaniach z kalkulacji.
Zależy od treści zadania. Jeśli nie ma informacji o spadach, marginesach technologicznych czy użytkach na wykrojniku, zwykle liczy się "na czysto" po formacie. W praktyce produkcyjnej często dodaje się marginesy i rezerwę arkuszy, ale to musi wynikać z założeń.
Stosuj zasadę: liczą się tylko pełne użytki. Jeśli 594÷200=2,97, to i tak wchodzi 2 sztuki, a nie 3. Zaokrąglanie w górę daje nierealny wynik i zaniży liczbę arkuszy. Najbezpieczniej od razu używać dzielenia całkowitego.
Bo przy pierwszym układzie (bez obrotu) wychodzi 18 szt./arkusz, a wtedy 120÷18=6,66, więc potrzeba 7 arkuszy (35 zł) lub ktoś błędnie zaokrągli do 6 arkuszy (30 zł). To typowy efekt policzenia tylko jednego wariantu i pośpiesznego wnioskowania.
Najpierw ustal liczbę potrzebnych arkuszy (liczba zaproszeń podzielona przez liczbę sztuk na arkusz). Potem pomnóż liczbę arkuszy przez cenę jednego arkusza. Jeśli wychodzi ułamek arkusza, w realnej produkcji i tak trzeba zaokrąglić w górę do pełnej sztuki.
W teorii zadaniowej często tak (minimalny koszt "niezbędny"). W praktyce dodaje się małą rezerwę na błędy, test barwy czy uszkodzenia. Jednak bez wyraźnego założenia o zapasie nie należy go dopisywać samodzielnie, bo zmienia to poprawną odpowiedź.
Bardzo podobne są zadania o liczbie wizytówek/etykiet/ulotkek na arkuszu (A3, A2, SRA3), o koszcie papieru w zależności od nakładu oraz o doborze formatu arkusza do użytku. Zawsze powtarza się schemat: upakowanie → liczba arkuszy → koszt.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Arkusz A1 ma 594×841 mm.Sprawdza się dwa ułożenia zaproszenia 200×90 mm. Po obróceniu: 594÷90=6 i 841÷200=4, więc mieści się 6×4=24 szt./arkusz."

Źródła:

  • ISO 216:2007, "Writing paper and certain classes of printed matter — Trimmed sizes — A and B series" (definicja serii A, w tym A1=594×841 mm)
  • https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_216 - accessed 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Format_papieru - accessed 2026-03-01

Materiały:

  • Tablice formatów papieru serii A (A0–A5) zgodne z ISO 216
  • Podręczniki/opracowania z podstaw impozycji i przygotowalni (prepress)
  • Zadania rachunkowe z kalkulacji materiałowej w poligrafii cyfrowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego