Wartość energetyczną potrawy można obliczyć, sumując wkład energii z trzech głównych makroskładników: białka, tłuszczu i węglowodanów. Stosuje się standardowe przeliczniki energii na 1 gram:
- białko: 4 kcal/g
- węglowodany: 4 kcal/g
- tłuszcz: 9 kcal/g
Dla jajecznicy podano zawartość makroskładników w porcji 200 g, więc nie trzeba wykonywać dodatkowego przeliczania na 100 g ani na inną masę. Liczymy energię z każdego składnika osobno:
- Energia z białka: 12,0 g × 4 kcal/g = 48 kcal.
- Energia z tłuszczu: 14,0 g × 9 kcal/g = 126 kcal.
- Energia z węglowodanów: 1,0 g × 4 kcal/g = 4 kcal.
Następnie dodajemy wyniki cząstkowe: 48 + 126 + 4 = 178,0 kcal. Taki wynik jest logiczny, bo największy udział w energii ma tłuszcz (najwyższy przelicznik 9 kcal/g), mimo że białka jest prawie tyle samo w gramach.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?
- Wynik 183,0 kcal bywa skutkiem drobnego błędu rachunkowego (np. omyłka w dodawaniu) albo użycia niewłaściwego zaokrąglenia mimo danych podanych z dokładnością do 0,1 g.
- Wynik 238,0 kcal zwykle wynika z pomylenia przeliczników, np. policzenia tłuszczu jak białka (14×4) lub dodania dodatkowej, nieistniejącej energii.
- Wynik 356,0 kcal może pojawić się przy podwojeniu wyniku (jakby porcja była 400 g) albo zastosowaniu błędnych stawek kcal/g (np. 9 kcal/g dla wszystkich makroskładników).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonuj trzy oddzielne mnożenia i dopiero potem sumuj. To zmniejsza ryzyko pomylenia przeliczników i ułatwia szybkie sprawdzenie, czy największy wkład energetyczny ma tłuszcz.