KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2023 (test 2)

PYTANIE NR 36.
Ile wynosi bezwzględna wartość błędu pomiaru natężenia prądu, jeżeli multimetr wyświetlił wynik 30,0 mA, a podana przez producenta dokładność miernika dla wykorzystanego zakresu pomiarowego wynosi
±(1 % + 2) cyfry?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dokładność ±(1% + 2 cyfry) oznacza sumę dwóch składników: 1% wartości wskazanej oraz 2 działki najmniej znaczącej cyfry. Dla 30,0 mA: 1% = 0,3 mA. Ostatnia cyfra to 0,1 mA, więc 2 cyfry = 0,2 mA. Razem błąd bezwzględny: 0,3 + 0,2 = 0,5 mA.

Pełne wyjaśnienie:

W specyfikacjach multimetrów dokładność często podaje się w formie ±(a% od wskazania + b cyfr). To nie jest jeden procent "od zakresu", tylko suma dwóch niezależnych składników błędu:

  • składnik procentowy – liczony od aktualnego wskazania,
  • składnik "cyfry" (counts) – zależny od rozdzielczości (wartości najmniej znaczącej cyfry) na wybranym zakresie.

W zadaniu multimetr wyświetla 30,0 mA. Zapis z jedną cyfrą po przecinku oznacza, że najmniej znacząca cyfra odpowiada 0,1 mA (zmiana ostatniej cyfry o 1 daje zmianę wskazania o 0,1 mA).

1) Składnik procentowy:
1% z 30,0 mA = 0,01 × 30,0 mA = 0,3 mA.

2) Składnik "+ 2 cyfry":
2 cyfry = 2 × 0,1 mA = 0,2 mA.

3) Błąd bezwzględny (wg podanej specyfikacji):
0,3 mA + 0,2 mA = 0,5 mA, czyli wynik należy zapisać jako ±0,5 mA.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne? Wartość ±0,3 mA uwzględnia tylko procent i pomija "cyfry". Wartości ±2,0 mA oraz ±3,2 mA zwykle wynikają z błędnej interpretacji "2 cyfry" jako 2 mA albo z przyjęcia innej rozdzielczości niż ta wynikająca z zapisu 30,0 mA. Na egzaminie kluczowe jest powiązanie liczby miejsc po przecinku z rozdzielczością i dopiero wtedy przeliczenie składnika counts.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zapis sumy dwóch składników błędu: 1% od wskazania (odczytu) oraz 2 "counts", czyli 2 działek najmniej znaczącej cyfry wyświetlacza. Żeby policzyć część "cyfry", musisz znać rozdzielczość na danym zakresie (wartość ostatniej cyfry).
Patrzysz na format wyniku. Jeśli miernik pokazuje 30,0 mA, to krok najmniej znaczącej cyfry wynosi 0,1 mA. Gdyby pokazywał 30,00 mA, krok wynosiłby 0,01 mA. Ta wartość jest mnożona przez liczbę cyfr z dokładności (np. 2).
Najpierw 1% od 30,0 mA = 0,3 mA. Potem 2 cyfry przy rozdzielczości 0,1 mA dają 0,2 mA. Sumujesz składniki: 0,3 mA + 0,2 mA = 0,5 mA. Wynik błędu bezwzględnego zapisujesz jako ±0,5 mA.
Producent podaje maksymalny dopuszczalny błąd w najgorszym przypadku. Składnik procentowy i składnik "cyfry" są granicami, które mogą działać w tę samą stronę. Dlatego przy wyznaczaniu granicy błędu przyjmuje się sumę wartości bezwzględnych składników.
Nie. "Cyfry" w specyfikacji to zwykle counts najmniej znaczącej cyfry. Dla 30,0 mA jedna cyfra to 0,1 mA, więc 2 cyfry to 0,2 mA. Błąd 2 mA wyszedłby dopiero przy rozdzielczości 1 mA, której tu nie sugeruje zapis wyniku.
Najczęściej: pomijanie członu "+ cyfry", liczenie procentu od zakresu zamiast od wskazania, zła interpretacja rozdzielczości (np. uznanie, że 30,0 mA ma krok 1 mA), oraz błędy jednostek. Pomaga zapisanie kroków: procent + (cyfry × rozdzielczość).
Przy diagnostyce urządzeń towarzyszących instalacjom gazowym, np. obwodów sterowania elektrozaworów, sygnalizacji, automatyki kotłów lub detekcji. Znajomość błędu pozwala ocenić, czy różnica w prądzie jest rzeczywistą usterką, czy mieści się w tolerancji przyrządu.
Tak, bo zmienia się rozdzielczość (wartość najmniej znaczącej cyfry) i czasem parametry dokładności dla zakresu. Ten sam prąd może mieć inny składnik "cyfry" na innym zakresie. Dlatego zawsze licz błąd dla zakresu, którego faktycznie użyłeś podczas pomiaru.
W sekcji "Accuracy/Specifications" instrukcji zwykle jest tabela z zapisem typu ±(% of reading + counts). Obok bywa wyjaśnienie, że counts to liczba jednostek najmniej znaczącej cyfry. Warto też sprawdzić tabelę rozdzielczości dla zakresów, bo bez niej nie przeliczysz członu "cyfry".
Przećwicz schemat: procent od wskazania + cyfry × rozdzielczość. Rób zadania dla różnych zapisów (np. 3,00 mA; 30,0 mA; 300 mA), bo zmienia się krok ostatniej cyfry. Ucz się też czytać tabele zakresów i dokładności w DTR/instrukcjach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Dokładność ±(1% + 2 cyfry) oznacza sumę dwóch składników: 1% wartości wskazanej oraz 2 działki najmniej znaczącej cyfry."

Źródła:

  • Fluke 117 Digital Multimeter — Users Manual, sekcja "Accuracy specifications" (format ±(% of reading + counts)) — https://dam-assets.fluke.com/s3fs-public/117_____umeng0000.pdf — dostęp 2026-03-02
  • Keysight U1230 Series Handheld Digital Multimeters — User’s and Service Guide, sekcja "Measurement accuracy" (±(%rdg + counts)) — https://literature.cdn.keysight.com/litweb/pdf/U1230-90001.pdf — dostęp 2026-03-02
  • UNI-T UT61 Series Digital Multimeter — instrukcja/specyfikacja dokładności (±(%rdg + digits)) — https://www.uni-trend.com/uploadfile/UT61/UT61%20manual.pdf — dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Instrukcje obsługi multimetrów (rozdziały: dokładność, rozdzielczość, counts)
  • Podstawy metrologii elektrycznej: błąd pomiaru, niepewność, rozdzielczość
  • Zadania rachunkowe z interpretacji specyfikacji przyrządów pomiarowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego