KWALIFIKACJA TWO7 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 8.
Ile wynosi deklinacja w roku 2022, jeżeli na angielskiej mapie nawigacyjnej, znajduje się informacja przedstawiona na rysunku?
Ilustracja przedstawia fragment mapy nawigacyjnej, na której znajduje się kompas magnetyczny z zaznaczoną deklinacją
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Deklinację oblicza się z wartości bazowej i rocznej zmiany podanej na róży wiatrów.
Przy "Variation 3°10’W (1976)" oraz "dcrg about 10’ annly" dla roku 2022 mamy 46 lat zmiany: 46×10’=460’=7°40’. Ponieważ 7°40’ przekracza 3°10’W, wynik przechodzi na stronę E i wynosi 4°30’E.

Pełne wyjaśnienie:

Deklinacja (wariacja magnetyczna) to kąt między północą geograficzną a magnetyczną. Na mapie nawigacyjnej podaje się ją zwykle w postaci wartości dla roku bazowego oraz rocznej zmiany (najczęściej w minutach łuku na rok). Żeby ustalić deklinację na rok docelowy, trzeba policzyć różnicę lat i uwzględnić kierunek zmiany.

W treści z róży wiatrów mamy informację: "Variation 3°10’W (1976)", czyli w 1976 r. deklinacja była zachodnia 3°10’. Dodatkowo jest podane "dcrg about 10’ annly", co oznacza, że wartość maleje o około 10 minut rocznie. Dla deklinacji zachodniej zapis "decreasing" oznacza, że kąt przesuwa się w stronę zera (czyli W staje się coraz mniejsze), a po przekroczeniu 0° może stać się wschodni (E).

Kroki obliczeń:

  • Różnica lat: 2022 − 1976 = 46.
  • Zmiana w minutach: 46 × 10’ = 460’.
  • Zamiana na stopnie: 460’ = 7°40’ (bo 420’ = 7°, zostaje 40’).

Teraz interpretacja znaku: startujemy od 3°10’W i "decreasing" powoduje zmniejszanie W o 7°40’. Ponieważ 7°40’ jest większe niż 3°10’, przechodzimy przez 0°. Nadwyżka po "wyzerowaniu" wynosi 7°40’ − 3°10’ = 4°30’, już po stronie wschodniej. Dlatego poprawny wynik to 4°30’E.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "4°30’W" ignoruje fakt, że "decreasing" przy W zmniejsza wartość bezwzględną i przy tak dużej zmianie musi nastąpić przejście na E.
  • "10°50’E" wynikałoby z błędnego dodania 3°10’ i 7°40’ zamiast odjęcia (to typowa pułapka rachunkowa).
  • "10°50’W" odpowiada jeszcze innemu błędowi: potraktowaniu "decreasing" jak zwiększania W i jednoczesnemu dodaniu wartości, co jest sprzeczne z sensem zapisu na mapie.

W praktyce egzaminacyjnej warto zawsze dopisać sobie krótką kontrolę sensu: jeśli jest "W decreasing", to W powinno być mniejsze niż w roku bazowym (a czasem przejść na E).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Deklinacja magnetyczna (wariacja) to kąt między północą geograficzną a północą magnetyczną. Na mapach morskich podaje się ją jako E lub W oraz rok odniesienia, a obok często roczną zmianę. Jest potrzebna do przejścia między kursami/namiarami rzeczywistymi i kompasowymi.
To informacja, że w roku 1976 deklinacja wynosiła 3°10’ na zachód (W). Oznacza to, że północ magnetyczna leżała na zachód od północy geograficznej o podany kąt. Do innego roku trzeba ją zaktualizować, używając rocznej zmiany z mapy.
Skrót "dcrg" oznacza decreasing (malejąca), a "annly" to annually (rocznie). Całość znaczy, że deklinacja zmienia się o około 10 minut łuku na rok w kierunku malejącym (czyli ku 0°, zależnie od tego, czy jest E czy W).
Policz liczbę lat między rokiem docelowym a bazowym, pomnóż przez zmianę roczną w minutach, zamień minuty na stopnie i dodaj/odejmij do wartości bazowej zgodnie z kierunkiem "increasing/decreasing" oraz znakiem E/W. Na końcu sprawdź, czy nie nastąpiło przejście przez 0°.
Gdy deklinacja jest W, jej "malejąca" zmiana oznacza zmniejszanie wartości bezwzględnej, czyli przesuwanie kąta ku 0°. Jeśli trend trwa długo, można dojść do 0° i "przekroczyć" je, uzyskując deklinację po stronie E. To wynika z geometrii znaków E/W, nie z dodawania.
Dzieje się tak wtedy, gdy skumulowana zmiana (liczba lat × roczna zmiana) jest większa niż początkowa wartość deklinacji po stronie W. W praktyce oznacza to przejście przez 0°: najpierw W maleje do zera, a nadwyżka pojawia się już jako E (lub odwrotnie przy odpowiednich trendach).
Najczęściej myli się znaczenie "decreasing/increasing", wykonuje rachunki bez uwzględnienia znaku E/W, zapomina o zamianie minut na stopnie (60’=1°) albo nie sprawdza przejścia przez 0°. Częsty błąd to mechaniczne dodanie wartości zamiast analizy, w którą stronę ma iść korekta.
W praktyce wiele systemów elektronicznych uwzględnia aktualną deklinację automatycznie, ale w nawigacji tradycyjnej (kompas, namiary, praca na mapie papierowej) trzeba umieć wykonać obliczenia ręcznie. Na egzaminie sprawdza się właśnie tę umiejętność i poprawną interpretację danych z mapy.
Podstawowa zasada: 60’ = 1°. Wystarczy podzielić liczbę minut przez 60: część całkowita to stopnie, reszta to minuty. Np. 460’ = 7×60’ + 40’, czyli 7°40’. Ta konwersja pojawia się często w obliczeniach deklinacji i poprawek.
Zrób kontrolę jakości: przy "W decreasing" deklinacja W powinna być mniejsza niż w roku bazowym, a czasem przejść na E. Przy "E increasing" E powinno rosnąć. Porównaj też wielkość skumulowanej zmiany z wartością startową: jeśli zmiana jest większa, znak musi się odwrócić.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Deklinację oblicza się z wartości bazowej i rocznej zmiany podanej na róży wiatrów.Przy "Variation 3°10’W (1976)" oraz "dcrg about 10’ annly" dla roku 2022 mamy 46 lat zmiany: 46×10’=460’=7°40’."

Źródła:

  • The American Practical Navigator (Bowditch), rozdziały dotyczące magnetyzmu ziemskiego i variation/declination (magnetic variation) oraz pracy z mapą
  • IHO INT 1 (Symbols, Abbreviations and Terms used on Charts), hasła dotyczące róży wiatrów/kompasowej oraz zapisu variation i rocznej zmiany
  • Admiralty Manual of Navigation, część dotycząca kompasu magnetycznego i poprawek (variation/annual change)

Materiały:

  • Podręcznik nawigacji morskiej (dział: kompas, deklinacja/wariacja, poprawki)
  • Instrukcje/legendy map nawigacyjnych dotyczące róży wiatrów i zapisu "variation"
  • Zestawy zadań rachunkowych z nawigacji kompasowej (minuty–stopnie, zmiany roczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego