KWALIFIKACJA BUD19 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 6.
Ile wynosi pikietaż środka łuku kołowego drogi o promieniu R = 200,00 m i kącie zwrotu stycznych α = 39,7887g, jeżeli pikietaż początku łuku P = 583,40 m?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pikietaż środka łuku liczy się jako P + L/2, gdzie L to długość łuku. Długość łuku kołowego wynosi L = R·α, ale α musi być w radianach. Ponieważ 200g = π rad, to α[rad] = α[g]·π/200. Po obliczeniu L i podzieleniu przez 2 dodaje się do pikietażu początku łuku 583,40 m, co daje 645,90 m.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu pytają o pikietaż środka łuku kołowego, czyli stacjaż punktu leżącego w połowie długości łuku mierzony wzdłuż osi trasy (po łuku). To oznacza, że do pikietażu początku łuku P trzeba dodać drogę przebytą od początku łuku do jego środka.

1) Długość łuku
Długość łuku kołowego wyraża się wzorem: L = R · α, ale kąt α musi być podany w radianach.

2) Konwersja gradów na radiany
W geodezji często spotyka się grady (g). Zależność między gradem a radianem wynika z pełnego kąta: 400g = 2π rad, więc 200g = π rad. Stąd:
α[rad] = α[g] · π / 200.

3) Pikietaż środka łuku
Środek łuku leży w połowie jego długości, więc od początku łuku do środka jest L/2. Zatem:
pikietaż(środka) = P + L/2.

Po wykonaniu tych kroków (konwersja α do radianów, obliczenie L = R·α i dodanie połowy L do 583,40 m) otrzymuje się wynik 645,90 m.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "600,00 m" typowo wynika z pominięcia wpływu kąta i promienia lub z błędnej intuicji bez rachunku (zbyt mały przyrost stacjażu względem P).
  • "650,00 m" może wynikać z zaokrąglania "na oko" lub z błędów w przeliczeniu gradów na radiany (np. użycie niewłaściwego przelicznika).
  • "662,50 m" jest zgodne z częstą pomyłką polegającą na dodaniu zbyt dużej części łuku (np. użycie L zamiast L/2 albo przeszacowanie kąta w radianach).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostkę kąta. Jeśli widzisz g, niemal na pewno musisz wykonać konwersję do radianów przed użyciem wzoru na długość łuku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Długość łuku kołowego liczy się ze wzoru L = R · α, gdzie R to promień, a α to kąt środkowy w radianach. Jeśli kąt podano w gradach lub stopniach, trzeba go najpierw przeliczyć na radiany, inaczej wynik będzie błędny.
Wzór L = R · α działa poprawnie tylko wtedy, gdy α jest w radianach, bo radian jest jednostką wynikającą bezpośrednio z definicji łuku (stosunek długości łuku do promienia). Grady to inna skala kąta, więc bez konwersji otrzymasz wynik w złej skali.
Litera g oznacza grad (gon) – jednostkę miary kąta często używaną w geodezji. Pełny kąt ma 400g. Do obliczeń długości łuków zwykle trzeba przeliczyć grady na radiany, korzystając z zależności 400g = 2π rad.
Najprościej zapamiętać, że 200g = π rad. Stąd konwersja ma postać: α[rad] = α[g] · π / 200. Po tej zamianie można bezpiecznie użyć wzoru L = R·α, a potem wyznaczać stacjaże punktów na łuku.
Pikietaż (stacjaż) to odległość mierzona wzdłuż osi trasy od przyjętego początku. Na łuku kołowym pikietaż kolejnych punktów rośnie o długości odcinka osi trasy między punktami, czyli w praktyce o długość łuku (a nie o cięciwę).
Najpierw oblicz długość łuku L ze wzoru L = R·α (z α w radianach). Następnie środek łuku leży w połowie tej długości, więc dodajesz L/2 do pikietażu początku: P + L/2. To standardowa procedura dla punktów charakterystycznych.
Nie. Środek łuku w sensie pikietażu to punkt w połowie długości łuku (po osi trasy). Punkt w połowie cięciwy leży na odcinku prostym łączącym końce łuku i ma inną geometrię oraz inną odległość od początku łuku.
Najczęstsze pomyłki to: użycie kąta w gradach bez zamiany na radiany, dodanie do P całej długości łuku zamiast połowy (L zamiast L/2) oraz mylenie długości łuku z cięciwą. Warto też kontrolować zaokrąglenia na końcu obliczeń, nie w połowie.
Takie liczby zwykle są skutkiem typowych schematów błędów: zaokrąglania "w górę" bez sprawdzenia jednostek albo przeliczenia kąta niewłaściwym współczynnikiem. Czasem 662,5 m wynika też z dodania zbyt dużego odcinka (np. całego L zamiast L/2).
Zrób kontrolę rzędu wielkości: kąt ok. 40g to ok. 0,63 rad, więc długość łuku przy R=200 m będzie ok. 200·0,63 ≈ 126 m. Połowa to ok. 63 m. Dodając do 583,40 m, dostajesz ok. 646 m, więc wynik w tym zakresie jest sensowny.
info

Około 51% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Pikietaż środka łuku liczy się jako P + L/2, gdzie L to długość łuku."

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki do geodezji inżynieryjnej (geometria trasy: łuki kołowe, stacjaż)
  • Tablice i ściągi z przeliczeń jednostek kątowych (stopnie–grady–radiany)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z geometrii trasy i tyczenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego