KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - CZERWIEC 2021 (test 2)

PYTANIE NR 5.
Ile wynosi rzeczywista długość przyłącza gazowego, jeżeli na profilu podłużnym przedstawionym w skali 1:500 ma długość 2 cm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:500 oznacza, że 1 cm na rysunku odpowiada 500 cm w rzeczywistości. Dla 2 cm: 2 × 500 cm = 1000 cm. Po zamianie jednostek 1000 cm = 10 m, więc rzeczywista długość przyłącza wynosi 10 m.
Kluczowe jest pomnożenie przez 500 i konwersja cm→m.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano, że profil podłużny wykonano w skali 1:500 i że długość przyłącza zmierzona na rysunku wynosi 2 cm. Skala zapisana jako 1:500 oznacza relację:

1 jednostka na rysunku = 500 tych samych jednostek w terenie.

Najbezpieczniej liczyć w tych samych jednostkach, w których wykonano pomiar na rysunku, czyli w centymetrach:

  • 1 cm na rysunku odpowiada 500 cm w rzeczywistości.
  • 2 cm na rysunku odpowiada 2 × 500 cm = 1000 cm w rzeczywistości.

Następnie trzeba wykonać zamianę jednostek:

  • 100 cm = 1 m, więc 1000 cm = 10 m.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "10 m".

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "2 m" wynika zwykle z błędu polegającego na potraktowaniu 2 cm jak 2 m (pominięcie skali) albo na zbyt wczesnej zamianie jednostek bez zachowania proporcji.
  • "20 m" to typowy skutek pomyłki w przeliczeniu (np. uznanie, że 2 cm odpowiada 1000 m/1000 dm lub błędne "podwojenie" wyniku po konwersji).
  • "100 m" może pojawić się, gdy ktoś błędnie przyjmie, że 1 cm = 50 m (czyli w praktyce pomyli skalę 1:500 z 1:5000 lub wykona konwersję o jedno zero za daleko).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj krok po kroku: (1) przelicz w cm, (2) dopiero na końcu zamień na metry. To minimalizuje ryzyko błędu z zerami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:500 znaczy, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 500 takim samym jednostkom w rzeczywistości. Czyli 1 cm na profilu to 500 cm w terenie. Dopiero na końcu warto zamienić centymetry na metry, aby otrzymać wynik w m.
To informacja o długości zmierzonej na wydruku/rysunku. W skali 1:500 należy tę wartość pomnożyć przez 500, zachowując jednostki. Dla 2 cm wyjdzie 2 × 500 cm = 1000 cm, a to po przeliczeniu daje 10 m.
Najpierw przelicz w tej samej jednostce: cm z rysunku × mianownik skali = cm w terenie. Potem zamień: 100 cm = 1 m. Taki dwuetapowy sposób jest najpewniejszy, bo zmniejsza ryzyko pomyłki w liczbie zer.
Na rysunku obiekt jest pomniejszony. Żeby wrócić do wymiaru rzeczywistego, trzeba wykonać działanie odwrotne do pomniejszenia, czyli pomnożyć długość z rysunku przez 500. Dzielenie stosuje się wtedy, gdy chcesz z długości rzeczywistej uzyskać długość na rysunku.
Najczęstsze pomyłki to: brak zamiany jednostek (pozostanie w cm), odwrócenie działania (dzielenie zamiast mnożenia), oraz "błąd zer" przy przejściu na metry (np. 1000 cm potraktowane jako 100 m). Pomaga zapis kroków i kontrola jednostek.
Przydaje się m.in. do wstępnego oszacowania długości przyłącza, planowania ilości materiału (rury, osprzęt), oraz weryfikacji danych z dokumentacji przed wejściem w teren. To także element czytania dokumentacji projektowej na etapie przygotowania robót.
Można wykonać szybki test: w skali 1:500, 1 cm odpowiada 5 m (bo 500 cm = 5 m). Wtedy 2 cm to 2 × 5 m = 10 m. Taka metoda kontrolna jest szybka i zmniejsza ryzyko błędu rachunkowego.
W samym przeliczeniu długości z rysunku na rzeczywistość nie ma różnicy: skala 1:n działa tak samo. Różnice w profilu mogą dotyczyć np. skali pionowej, ale w pytaniu podano skalę dla przedstawionej długości, więc liczy się standardowe przeliczenie liniowe.
Najbezpieczniej zacząć od centymetrów, bo pomiar na rysunku zwykle jest w cm. Potem wynik w cm przeliczyć na metry. Można też zapamiętać skrót: w skali 1:500 1 cm = 5 m, ale warto umieć też pełne przeliczenie.
Ćwicz krótkie zadania: 1:100, 1:200, 1:500, 1:1000 oraz zamianę cm↔m. Zawsze zapisuj jednostki przy każdym kroku. Dobrą praktyką jest też "kontrola zdroworozsądkowa": 2 cm w skali 1:500 nie może dać ani 2 m, ani 100 m bez wyraźnego powodu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 83% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Skala 1:500 oznacza, że 1 cm na rysunku odpowiada 500 cm w rzeczywistości."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Skala mapy", definicja skali liczbowej 1:n oraz interpretacja jednostek, https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_mapy (dostęp: 2026-03-01)
  • e-podreczniki.pl – Matematyka (szkoła ponadpodstawowa): "Skala" (zadania i wyjaśnienia przeliczeń), https://epodreczniki.pl/ (wyszukiwanie hasła: "skala" w module matematyki) (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL) – "Centymetr" oraz relacja cm do m (100 cm = 1 m), https://pl.wikipedia.org/wiki/Centymetr (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji/rysunku technicznego dotyczące skali
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania skali map i profili
  • Podstawy matematyki zawodowej: proporcje i zamiana jednostek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego