KWALIFIKACJA LES2 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 10.
Ile wynosi wskaźnik zadrzewienia 70 letniego drzewostanu sosnowego I klasy bonitacji o zasobności 300 m3/ha?
Ilustracja przedstawia fragment instrukcji dotyczącej urządzania lasu, skoncentrowanej na wskaźniku zadrzewienia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wskaźnik zadrzewienia to iloraz zasobności rzeczywistej i zasobności grubizny tabelarycznej (drzewostan główny + podrzędny) dla danego wieku i bonitacji. Dla sosny, 70 lat, I bonitacja: 363+25=388 m³/ha, więc 300/388=0,773. Zgodnie z regułą zaokrąglania do 0,1 otrzymuje się 0,8.

Pełne wyjaśnienie:

Wskaźnik zadrzewienia opisuje, jak "pełny" jest drzewostan w porównaniu z układem tabelarycznym przyjętym jako wzorzec dla danego gatunku, wieku i klasy bonitacji. Metodycznie oblicza się go jako:

wskaźnik zadrzewienia = zasobność rzeczywista / zasobność grubizny tabelarycznej

W materiałach metodycznych wskazano, że zasobność grubizny tabelarycznej jest sumą grubizny drzewostanu głównego i drzewostanu podrzędnego odczytaną z tablic dla tego samego gatunku, wieku i bonitacji.

Dla drzewostanu sosnowego w wieku 70 lat i I klasy bonitacji z tablic (sosna, tablica A) odczytuje się:

  • miąższość grubizny drzewostanu głównego: 363 m³/ha,
  • miąższość grubizny drzewostanu podrzędnego: 25 m³/ha.

Najpierw wyznacza się zasobność tabelaryczną łączną:

363 + 25 = 388 m³/ha

Następnie podstawia się zasobność rzeczywistą z treści zadania (300 m³/ha):

300 / 388 = 0,773…

Wynik należy zaokrąglić do jednego miejsca po przecinku zgodnie z podaną regułą (końcówki 0,01–0,05 w dół, a 0,06–0,09 w górę). Końcówka w 0,773 odpowiada zaokrągleniu do 0,8.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,7 odpowiadałoby sytuacji znacznie mniejszej zasobności (lub pomyłce w dzieleniu/zaokrągleniu w dół).
  • 0,9 byłoby możliwe przy większej zasobności rzeczywistej albo przy zaniżeniu mianownika (np. pominięciu części tabelarycznej), czego nie wolno robić.
  • 1,0 oznaczałoby drzewostan równy zasobności tabelarycznej; tutaj 300 m³/ha jest wyraźnie mniejsze niż 388 m³/ha, więc wskaźnik nie może wynieść 1,0.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy w mianowniku uwzględniasz sumę wartości dla drzewostanu głównego i podrzędnego oraz czy stosujesz właściwą regułę zaokrąglania z instrukcji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wskaźnik zadrzewienia to liczba pokazująca, jak zasobny ("gęsty") jest drzewostan w porównaniu z wartościami tabelarycznymi dla danego gatunku, wieku i bonitacji. Najczęściej liczy się go jako iloraz zasobności rzeczywistej i zasobności grubizny tabelarycznej.
Postępuj według metodyki z instrukcji: (1) odczytaj z tablic zasobność grubizny tabelarycznej dla danego wieku i bonitacji, zwykle jako sumę drzewostanu głównego i podrzędnego, (2) podziel zasobność rzeczywistą (m³/ha) przez tę sumę, (3) zastosuj regułę zaokrąglania.
Ponieważ zasobność grubizny tabelarycznej jest zdefiniowana jako łączna zasobność grubizny drzewostanu głównego i podrzędnego dla tego samego gatunku, wieku i bonitacji. Pominięcie podrzędnego zaniża mianownik i zawyża wskaźnik, co prowadzi do błędnej oceny zadrzewienia.
Potrzebujesz wartości miąższości grubizny (m³/ha) dla wskazanego gatunku, klasy bonitacji i wieku. W zadaniach egzaminacyjnych często są to dwie liczby: dla drzewostanu głównego i dla podrzędnego. Dopiero ich suma stanowi zasobność tabelaryczną, używaną w obliczeniu.
W metodyce z instrukcji stosuje się zaokrąglanie do jednego miejsca po przecinku z określoną regułą końcówek. Gdy część setna wskazuje końcówkę z zakresu 0,06–0,09, wynik podnosi się do kolejnej dziesiątej. To ważne, bo różni się od niektórych szkolnych nawyków liczenia.
W praktyce może się zdarzyć, gdy zasobność rzeczywista przewyższa zasobność tabelaryczną dla danego wieku i bonitacji (np. wyjątkowo produktywne siedlisko lub inna struktura drzewostanu). W typowych zadaniach szkolnych często spotyka się wartości w okolicach 0,6–1,0, ale zawsze decyduje obliczenie.
Najczęstsze błędy to: pomijanie drzewostanu podrzędnego w mianowniku, odczytanie wartości z niewłaściwego wieku lub bonitacji, odwrócenie ułamka (tabela/rzeczywista zamiast rzeczywista/tabela) oraz zastosowanie niewłaściwego zaokrąglania. Każdy z nich może przesunąć wynik o 0,1.
Bo 1,0 kojarzy się z "pełnym" drzewostanem i bywa wybierane intuicyjnie bez liczenia. Tymczasem trzeba sprawdzić relację liczb: jeśli zasobność rzeczywista jest mniejsza niż zasobność tabelaryczna, iloraz nie osiągnie 1,0. Prosty test: czy licznik jest mniejszy od mianownika?
Bonitacja (klasa bonitacji) opisuje jakość siedliska i potencjał wzrostu drzewostanu, zwykle na podstawie wysokości w określonym wieku. Klasa I oznacza bardzo dobre warunki wzrostu. W zadaniach z tablicami bonitacja jest kluczem do wyboru właściwego zestawu wartości tabelarycznych.
Ćwicz trzy kroki: (1) szybkie odnajdywanie wiersza wieku i odpowiedniej bonitacji, (2) rozpoznanie, które kolumny dotyczą drzewostanu głównego i podrzędnego, (3) poprawne dzielenie i zaokrąglanie. Dobrą metodą jest kontrola sensowności: wynik poniżej 1,0 przy zasobności niższej od tabelarycznej.
info

Statystycznie 28% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wskaźnik zadrzewienia to iloraz zasobności rzeczywistej i zasobności grubizny tabelarycznej (drzewostan główny + podrzędny) dla danego wieku i bonitacji.

Źródła:

  • Instrukcja urządzania lasu – §37 (zasady wyznaczania wskaźnika zadrzewienia oraz reguła zaokrąglania) – fragment przytoczony w materiale ilustracyjnym do zadania
  • Tablice zasobności i przyrostu drzewostanów – SOSNA, B. Szymkiewicz, Tablica A, I klasa bonitacji, wiek 70 lat (wartości 363 m³/ha dla drzewostanu głównego i 25 m³/ha dla podrzędnego) – fragment w materiale ilustracyjnym do zadania

Materiały:

  • "Instrukcja urządzania lasu" – fragment dotyczący wskaźnika zadrzewienia (część metodyczna, §37 w przytoczonym materiale)
  • Tablice zasobności i przyrostu drzewostanów dla sosny (tablice B. Szymkiewicza, tablica A)
  • Podręczniki z dendrometrii/taksacji leśnej omawiające miąższość, zasobność i bonitację (materiały szkolne dla technika leśnika)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego