Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA SPC4 - CZERWIEC 2016



PYTANIE NR 32.
Ile wynosi wydajność produkcji szynki wędzonej, jeżeli z 1600 kg peklowanego mięsa uzyskano 1440 kg produktu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wydajność liczy się jako stosunek masy produktu do masy surowca, a następnie mnoży przez 100%.
1440 kg / 1600 kg = 0,9, więc 0,9 × 100% = 90%. Pozostałe odpowiedzi odpowiadałyby innym (błędnym) ilorazom lub pomyłkom w przeliczeniu na procent.

Pełne wyjaśnienie:

Wydajność produkcji (uzysk procentowy) w najprostszym ujęciu to informacja, jaka część masy surowca przeszła do produktu gotowego. Dlatego stosuje się wzór:

wydajność [%] = (masa produktu / masa surowca) × 100%

W zadaniu:

  • masa surowca (peklowanego mięsa): 1600 kg
  • masa produktu (szynki wędzonej): 1440 kg

Podstawiamy do wzoru:

1440 / 1600 = 0,9

Następnie zamieniamy ułamek na procent:

0,9 × 100% = 90%

Ta wartość oznacza, że z każdej partii 1600 kg surowca uzyskano 90% masy w wyrobie gotowym, a pozostałe 10% to ubytki (np. odciek, parowanie wody i tłuszczu podczas wędzenia/obróbki).

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują?

  • 80% oznaczałoby produkt 1280 kg (bo 0,8 × 1600 = 1280), a w zadaniu jest 1440 kg.
  • 85% oznaczałoby 1360 kg (0,85 × 1600 = 1360) – również niezgodne z danymi.
  • 75% oznaczałoby 1200 kg (0,75 × 1600 = 1200) – to jeszcze większe ubytki niż podane w zadaniu.

Wskazówka egzaminacyjna: szybko sprawdzaj sens wyniku. Skoro 1440 jest niewiele mniejsze od 1600, wydajność musi być blisko 100%, a nie 75% czy 80%.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć wydajność produkcji w procentach z mas surowca i produktu?
Użyj wzoru: wydajność [%] = (masa produktu / masa surowca) × 100%. Najpierw podziel masę wyrobu gotowego przez masę surowca, a potem wynik pomnóż przez 100. To standardowy sposób liczenia uzysku w prostych zadaniach bilansowych.
Co oznacza wydajność 90% w produkcji szynki wędzonej?
Wydajność 90% oznacza, że z 100 kg surowca uzyskujesz 90 kg produktu gotowego. Pozostałe 10 kg to ubytki technologiczne, np. odciek po peklowaniu, utrata wody podczas wędzenia i obróbki cieplnej oraz inne straty masy w procesie.
Dlaczego w wydajności dzieli się masę produktu przez masę surowca, a nie odwrotnie?
Bo wydajność ma pokazać, jaka część tego, co weszło do procesu (surowiec), "wyszła" jako wyrób gotowy (produkt). Odwrócenie ilorazu dawałoby liczbę > 1 (czyli > 100%), co zwykle nie ma sensu przy ubytkach masy w przetwórstwie.
Jak szybko sprawdzić, czy wynik wydajności ma sens bez kalkulatora?
Porównaj liczby: jeśli masa produktu jest tylko trochę mniejsza od masy surowca, wydajność będzie blisko 100%. Dla 1440 i 1600 różnica to 160 (10% z 1600), więc wynik 90% jest logiczny. Wyniki typu 75% sugerowałyby znacznie większą stratę.
Jak obliczyć ubytek procentowy, gdy znam masę surowca i masę produktu?
Najpierw policz ubytek masy: surowiec − produkt. Potem przelicz na procent względem surowca: (ubytek / surowiec) × 100%. W tym zadaniu ubytek to 1600−1440=160 kg, a procentowo 160/1600=0,1 czyli 10%.
Czy wydajność produkcji i uzysk produktu to to samo na egzaminie?
W wielu zadaniach egzaminacyjnych te pojęcia są używane zamiennie: oba opisują procentowy stosunek masy produktu do masy surowca. W praktyce warto jednak czytać polecenie uważnie, bo czasem "uzysk" może dotyczyć konkretnego etapu procesu (np. po obróbce cieplnej).
Jakie są najczęstsze błędy przy liczeniu wydajności w zadaniach z przetwórstwa mięsa?
Najczęściej spotyka się: odwrócenie dzielenia (surowiec/produkt), liczenie różnicy zamiast ilorazu, pomylenie ułamka z procentem (0,9 zapisane jako 0,9%), oraz błędy w przesuwaniu przecinka. Pomaga zapisanie wzoru przed podstawieniem liczb.
Kiedy w technologii wędlin wydajność może być wyższa niż 100%?
W prostych zadaniach masowych zwykle zakłada się wydajność < 100% z powodu ubytków. W praktyce wynik > 100% może pojawić się, gdy do surowca dodaje się składniki zwiększające masę (np. woda, solanka, dodatki funkcjonalne) i porównuje się do innej bazy odniesienia. Na egzaminie zawsze trzymaj się definicji z treści.
Jak przeliczyć wynik 0,9 na procent w zadaniu o wydajności?
Aby zamienić ułamek dziesiętny na procent, pomnóż go przez 100 i dopisz znak %. Zatem 0,9 × 100 = 90, czyli 90%. Typowy błąd to dopisanie % bez mnożenia, co dawałoby 0,9% i byłoby nieprawidłowe.
Jak przygotować się do zadań obliczeniowych o wydajności na egzamin SPC.4?
Ćwicz schemat: zapis wzoru → podstawienie danych → dzielenie → ×100%. Rób krótką kontrolę sensu (czy wynik nie przekracza 100% bez powodu). Przerób zadania o uzysku, ubytkach i bilansie masy na typowych liczbach (np. 1200/1500, 850/1000).
info

Około 70% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Wydajność liczy się jako stosunek masy produktu do masy surowca, a następnie mnoży przez 100%.1440 kg / 1600 kg = 0,9, więc 0,9 × 100% = 90%."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent — dostęp 2026-03-02
  • Khan Academy (PL): https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic-home/arith-review-percentages — dostęp 2026-03-02
  • Wikibooks (PL) Matematyka: https://pl.wikibooks.org/wiki/Matematyka/Procenty — dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały z matematyki zawodowej: procenty i proporcje (dział: obliczenia procentowe)
  • Notatki/arkusze z technologii przetwórstwa mięsa dotyczące pojęć: uzysk, ubytek, wydajność
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z obliczeń technologicznych (wydajność, ubytki, bilans masy)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego