KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 20.
Ile wynoszą obroty oraz saldo końcowe zamieszczonego konta księgowego?
Ilustracja przedstawia fragment konta księgowego związanego z rozrachunkami z odbiorcami, co jest istotne w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obroty to sumy wszystkich zapisów po danej stronie konta: Wn = 8 000 + 5 000 + 2 000 = 15 000 zł, a Ma = 4 000 + 5 000 = 9 000 zł.
Saldo końcowe dla konta aktywnego to różnica Wn − Ma, więc 15 000 − 9 000 = 6 000 zł po stronie Wn.

Pełne wyjaśnienie:

Na koncie księgowym rozróżnia się dwie strony: Wn (debet) i Ma (kredyt). W typowych kontach aktywnych (np. rozrachunki z odbiorcami, czyli należności) zapisy po stronie Wn oznaczają zwiększenia stanu, a po stronie Ma zmniejszenia.

Krok 1: obroty Wn
Obroty to suma wszystkich zapisów po stronie konta w danym okresie. Po stronie Wn znajdują się kwoty 8 000 zł, 5 000 zł oraz 2 000 zł, więc:
Obroty Wn = 8 000 + 5 000 + 2 000 = 15 000 zł.

Krok 2: obroty Ma
Po stronie Ma znajdują się kwoty 4 000 zł oraz 5 000 zł, więc:
Obroty Ma = 4 000 + 5 000 = 9 000 zł.

Krok 3: saldo końcowe
Saldo końcowe to różnica między obrotami stron konta, pokazująca stan na koniec okresu. Dla kont aktywnych, gdy obroty Wn są większe niż obroty Ma, saldo jest debetowe (Wn). Tutaj:
Saldo końcowe = 15 000 − 9 000 = 6 000 zł (Wn).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Warianty z obrotami Wn = 9 000 zł i Ma = 15 000 zł odwracają sumy stron, co zwykle wynika z pomylenia, z której strony pochodzą zapisy.
  • Warianty z saldem końcowym po stronie Ma przy różnicy 6 000 zł ignorują zasadę, że przy przewadze Wn saldo konta aktywnego pozostaje po stronie Wn.
  • Wariant z poprawnymi obrotami, ale saldem Ma, miesza pojęcie "różnicy" z "stroną salda" i jest typowym błędem interpretacyjnym.

W praktyce saldo Wn 6 000 zł oznacza, że na koniec okresu odbiorcy są winni jednostce 6 000 zł (należności pozostają do zapłaty).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Obroty to suma wszystkich zapisów dokonanych w danym okresie po stronie Wn lub Ma. Nie są stanem konta, tylko "ruchem" (ile zaksięgowano łącznie). Obroty Wn liczy się, dodając wszystkie kwoty po Wn, a obroty Ma analogicznie po Ma.
Dla konta aktywnego saldo końcowe ustala się jako różnicę między obrotami: Wn − Ma (z uwzględnieniem ewentualnego salda początkowego). Jeśli wynik jest dodatni, saldo jest po stronie Wn; jeśli ujemny, saldo byłoby po stronie Ma.
Rozrachunki z odbiorcami to typowe konto aktywne. Aktywa rosną po stronie Wn, więc wystawienie faktury (powstanie należności) zwiększa Wn. Spłata należności przez odbiorcę zmniejsza stan aktywów, dlatego księguje się ją po stronie Ma.
W prostych zadaniach często tak, ale formalnie saldo końcowe zależy też od salda początkowego: saldo końcowe = saldo początkowe + obroty Wn − obroty Ma (dla konta aktywnego). Gdy saldo początkowe wynosi 0, zostaje sama różnica obrotów.
Najczęściej myli się pojęcia: obroty (sumy zapisów) z saldem (stanem na koniec). Inny błąd to odwrócenie stron i policzenie sumy Ma jako Wn. Częste jest też odejmowanie w złej kolejności (Ma − Wn zamiast Wn − Ma).
Saldo Wn na koncie należności oznacza, że jednostka ma na koniec okresu należności do otrzymania od klientów. Innymi słowy, odbiorcy są winni firmie wskazaną kwotę. To informacja przydatna do monitorowania terminowości płatności i windykacji.
Saldo Ma na koncie aktywnym jest nietypowe. Może oznaczać np. nadpłatę (gdy kontrahent zapłacił więcej niż wynika z faktur) albo błąd księgowania (np. zaksięgowanie zmniejszenia po złej stronie). Na egzaminie to często sygnał do ponownej kontroli zapisów.
Najpierw porównaj obroty: jeśli Wn > Ma, to przy koncie aktywnym saldo będzie po Wn; jeśli Ma > Wn, saldo wyszłoby po Ma. Warto też pamiętać, że dla należności "naturalne" jest saldo debetowe (Wn).
Pokazuje, jak zmieniały się należności: faktury sprzedaży zwiększają konto, a wpłaty od klientów je zmniejszają. Dzięki temu można ustalić, ile pieniędzy firma powinna jeszcze otrzymać na koniec okresu, oraz wykrywać opóźnienia w płatnościach.
Ćwicz schemat: (1) zsumuj wszystkie kwoty po Wn = obroty Wn, (2) zsumuj kwoty po Ma = obroty Ma, (3) policz różnicę i ustal stronę salda. Pomaga też przypomnienie natury konta (aktywne/pasywne) i typowych zapisów (faktura vs wpłata).
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Ustawa o rachunkowości z dnia 29 września 1994 r. (tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 120)

Materiały:

  • Podstawy rachunkowości finansowej: konto księgowe, obroty i salda (rozdziały o kontach)
  • Zbiory zadań z rachunkowości: ćwiczenia z kont T i ustalania sald
  • Materiały CKE/OKE do kwalifikacji z rachunkowości: arkusze próbne z ewidencji na kontach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego