W tego typu zadaniach kluczowe jest poprawne odczytanie właściwej stawki z cennika i dopiero potem wykonanie obliczeń. Dane wejściowe to:
- liczba paletowych jednostek ładunkowych: 45 pjł,
- odległość przewozu: 325 km.
Krok 1 – dobór przedziałów w cenniku. W tabeli (cenniku) najpierw wybiera się zakres, do którego należy 325 km (czyli właściwy przedział kilometrowy), a następnie zakres odpowiadający 45 pjł (właściwy przedział ilościowy). Dopiero przecięcie tych dwóch informacji wskazuje stawkę, którą należy zastosować.
Krok 2 – sposób liczenia zgodny z cennikiem. W zależności od konstrukcji taryfy cennik może podawać kwotę końcową dla danej kombinacji (km/pjł) albo stawkę jednostkową wymagającą przemnożenia (np. przez liczbę pjł, odcinki lub inne jednostki wskazane w tabeli). W zadaniu stosuje się dokładnie ten mechanizm, który wynika z cennika.
Krok 3 – zaokrąglenie. Kwotę należności podaje się w złotych z dokładnością do 1 grosza, czyli do dwóch miejsc po przecinku. Zaokrąglenia wykonuje się na końcu obliczeń, o ile cennik nie stanowi inaczej.
Dlaczego poprawna odpowiedź to 1 178,45 zł? Jest to wynik uzyskany po wybraniu z cennika stawki odpowiadającej jednocześnie 45 pjł i 325 km oraz zastosowaniu wskazanego w taryfie sposobu przeliczenia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 1 142,38 zł – typowy skutek użycia stawki z sąsiedniego przedziału (km lub pjł) albo błędnego zaokrąglenia na etapie pośrednim.
- 1 202,50 zł – często wynika z odczytania stawki dla wyższego zakresu (np. większej odległości lub większej liczby pjł) lub doliczenia elementu, którego cennik w tej pozycji nie przewiduje.
- 1 242,15 zł – zwykle efekt podwójnego naliczenia (np. pomylenia kwoty całkowitej ze stawką jednostkową) albo zastosowania niewłaściwego wiersza/kolumny tabeli.
Na egzaminie warto zawsze sprawdzić: (1) granice przedziałów, (2) czy stawka jest końcowa czy jednostkowa, (3) kiedy wykonywać zaokrąglenie.