KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 36.
Jaka ilość materiałów została wykorzystana do wykonania na drodze o długości 320 m i szerokości 7,5 m warstwy dolnej podbudowy o grubości 15 cm, jeżeli na 100 m2 zużyto 31,82 t tłucznia kamiennego niesortowanego i 1,50 m3 wody?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oblicz pole odcinka: 320 m × 7,5 m = 2400 m². Zużycie podano na 100 m², więc mnożysz przez 2400/100 = 24. Dla tłucznia: 31,82 t × 24 = 763,68 t. Dla wody: 1,50 m³ × 24 = 36,00 m³. To daje wskazaną odpowiedź.

Pełne wyjaśnienie:

Aby policzyć ilość materiałów, trzeba przeliczyć zużycie jednostkowe (na 100 m²) na zużycie dla całej powierzchni wykonywanej warstwy.

1) Obliczenie powierzchni odcinka drogi
Długość wynosi 320 m, szerokość 7,5 m, więc pole prostokąta:

320 × 7,5 = 2400 m²

2) Ustalenie współczynnika przeskalowania
Zużycie materiałów podano na 100 m². Skoro całość ma 2400 m², to liczba "setek metrów kwadratowych" wynosi:

2400 / 100 = 24

To oznacza, że każde zużycie "na 100 m²" należy pomnożyć przez 24.

3) Przeliczenie tłucznia kamiennego niesortowanego
Zużycie jednostkowe tłucznia: 31,82 t na 100 m².

31,82 × 24 = 763,68 t

4) Przeliczenie wody
Zużycie jednostkowe wody: 1,50 m³ na 100 m².

1,50 × 24 = 36,00 m³

Wniosek
Poprawny wynik to 763,680 t kamienia niesortowanego i 36,000 m³ wody.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Wyniki znacznie mniejsze (np. rzędu ~100–240 t) zwykle wynikają z błędnego przyjęcia mniejszej powierzchni (np. pomylenia współczynnika 24 z 3, 4,5 lub 7,5) albo z pominięcia dzielenia przez 100 przy zużyciu jednostkowym.
  • Niezgodny wynik dla wody (np. 4,8 m³ czy 5,4 m³) wskazuje, że przeskalowano zużycie innym mnożnikiem niż dla tłucznia albo wykonano mnożenie z błędnym przecinkiem.
  • Częstym błędem jest też traktowanie danych "na 100 m²" jak danych "na 100 m" długości, co całkowicie zmienia proporcję.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze wyznacz pole w m², potem policz, ile razy mieści się 100 m² w tej powierzchni, i dopiero wtedy mnożysz zużycia jednostkowe dla każdego materiału osobno.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Powierzchnię liczysz jak pole prostokąta: długość × szerokość. Wynik podajesz w m². Dopiero tę wartość wykorzystujesz do przeskalowania zużycia materiałów podanego na 100 m² (dzielisz przez 100 i mnożysz zużycie jednostkowe).
Zużycie podano "na 100 m²", czyli na jednostkę odniesienia. Gdy znasz całe pole, obliczasz, ile takich jednostek mieści się w Twojej powierzchni: pole/100. To jest współczynnik skali, przez który mnożysz zużycie tłucznia i zużycie wody.
Wtedy nie dzielisz przez 100. Liczysz pole w m² i mnożysz bezpośrednio przez zużycie jednostkowe na 1 m². Jeśli masz zużycie na 100 m², najłatwiej policzyć współczynnik pole/100, a potem wykonać proste mnożenie.
Najczęściej myli się jednostkę odniesienia (100 m² vs 1 m²), zapomina o dzieleniu przez 100, przestawia przecinek w mnożeniu liczb dziesiętnych albo liczy tylko jeden materiał (np. tłuczeń), pomijając wodę. Pomaga zapis kroków i kontrola sensu wyniku.
Wpływa tylko wtedy, gdy zużycie jest podane np. na 1 m³ lub na 1 m² przy konkretnej grubości. W tym zadaniu zużycie jest już podane na 100 m² dla tej warstwy, więc w praktyce liczysz powierzchnię i skalujesz zużycie. Grubość jest informacją kontekstową.
Możesz oszacować: 2400 m² to 24 razy po 100 m². Jeśli na 100 m² jest ok. 32 t, to całość będzie ok. 32×24 ≈ 768 t (blisko wyniku). Dla wody 1,5×24 = 36 m³. Takie przybliżenie wykrywa błędne rzędy wielkości.
Nie przeliczasz jednego w drugie, jeśli zadanie tego nie wymaga. Liczysz osobno: tłuczeń w tonach (t) i wodę w metrach sześciennych (m³), używając tego samego współczynnika skali powierzchni. Ważne jest, by nie mieszać jednostek w jednym rachunku.
Na m² liczy się często warstwy o zdefiniowanej grubości lub technologię podaną w normie/WT jako zużycie na powierzchnię. Na m³ liczy się materiały objętościowo (np. nasypy, wykopy, kruszywo w objętości). Na egzaminie patrz na jednostkę w danych.
Potrzebujesz zużycia jednostkowego wody (np. na 100 m² lub na 1 m³) oraz wielkości robót (powierzchnia albo objętość). Gdy dane są "na 100 m²", najpierw liczysz pole i współczynnik pole/100, a potem mnożysz zużycie w m³.
Zapisz zawsze trzy linie: (1) pole w m², (2) liczba jednostek 100 m² = pole/100, (3) mnożenie zużycia dla każdego materiału. Taki schemat minimalizuje pomyłki i ułatwia kontrolę. Na końcu sprawdź, czy oba materiały przemnożono tym samym współczynnikiem.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że oblicz pole odcinka: 320 m × 7,5 m = 2400 m².

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii robót drogowych (działy: podbudowy, zapotrzebowanie materiałów)
  • Zbiory zadań z przedmiotu: roboty ziemne i drogowe (obliczenia materiałowe)
  • Materiały szkoleniowe BUD.13 dotyczące obmiaru robót i kosztorysowania uproszczonego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego