KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2017 (test 2)

PYTANIE NR 32.
Jaka ilość odpadów (w przybliżeniu) może trafić do spalarni w ciągu miesiąca, jeżeli jej przepustowość wynosi 120 000 ton rocznie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przepustowość 120 000 t rocznie oznacza średnio tę masę w ciągu 12 miesięcy. Aby oszacować ilość na miesiąc, dzielimy 120 000 przez 12: 120 000/12 = 10 000. Dlatego w przybliżeniu do spalarni może trafić około 10 000 t odpadów miesięcznie.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano przepustowość roczną spalarni: 120 000 ton na rok. Pytanie dotyczy tego, ile odpadów (w przybliżeniu) może trafić do niej w ciągu miesiąca. Najprostsze i typowe założenie w tego typu przeliczeniach to rozkład równomierny w czasie, czyli liczymy średnią miesięczną.

Krok 1: ustalenie liczby miesięcy w roku
Rok ma 12 miesięcy, więc aby przejść z wartości "na rok" do wartości "na miesiąc", dzielimy przez 12.

Krok 2: obliczenie średniej miesięcznej

120 000 t / rok ÷ 12 miesięcy/rok = 10 000 t / miesiąc

Otrzymujemy więc około 10 000 t/miesiąc.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • Około 1 000 t – to 10 razy mniej niż wynik z przeliczenia. Taka wartość odpowiadałaby przepustowości rzędu 12 000 t/rok, a nie 120 000 t/rok.
  • Około 100 t – to zaniżenie o dwa rzędy wielkości względem poprawnego wyniku; byłoby spójne raczej z przepustowością ok. 1 200 t/rok.
  • Około 100 000 t – to niemal cała roczna przepustowość "upchnięta" w jeden miesiąc, co przeczy przeliczeniu rocznemu na miesięczne (brak podziału przez 12).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj "liczbę zer" i wykonaj szybki test sensowności: jeśli miesięcznie miałoby być 100 000 t, to rocznie wyszłoby 1 200 000 t, czyli znacznie więcej niż podane 120 000 t.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby policzyć wartość miesięczną z rocznej, dzielisz przez 12 (miesięcy w roku). 120 000 ÷ 12 = 10 000, więc średnio wychodzi ok. 10 000 t odpadów na miesiąc. To typowe przeliczenie "rok → miesiąc" stosowane w planowaniu mas odpadów.
Pytanie dotyczy miesiąca, a przepustowość podano rocznie, więc naturalnym przelicznikiem jest 12 miesięcy w roku. Dzielenie przez 30 dotyczyłoby przeliczenia na dzień (przybliżenie), a nie na miesiąc. Na egzaminie trzymaj się jednostek z treści.
Przepustowość w t/rok oznacza maksymalną (lub projektową) ilość odpadów, jaką instalacja może przyjąć i przetworzyć w ciągu roku. W praktyce służy do planowania strumieni odpadów, logistyki i porównywania ilości przyjmowanych z dopuszczalnymi limitami.
Zrób "test wstecz": pomnóż wynik miesięczny przez 12 i sprawdź, czy wracasz do wartości rocznej. Dla 10 000 t/miesiąc: 10 000 × 12 = 120 000 t/rok. Jeśli po mnożeniu wychodzi dużo więcej lub dużo mniej, to najpewniej pomyliłeś rząd wielkości.
Tak. Zwrot "w przybliżeniu" sugeruje, że wystarczy wynik orientacyjny, bez dokładności do pojedynczych ton. W tym zadaniu wynik jest dokładny (120 000/12), ale nawet gdyby nie był, poprawne byłoby sensowne zaokrąglenie do tysięcy, o ile zachowujesz prawidłową skalę.
Najczęściej: brak podziału przez 12 (wybór wartości bliskiej rocznej), pomylenie miesiąca z dniem (dzielenie przez 30/365), oraz błąd skali (zgubienie zera). Pomaga zapisanie jednostek: t/rok → t/miesiąc i dopiero potem wykonanie działania.
Miesięczne ilości liczy się m.in. przy bilansowaniu strumieni odpadów, planowaniu transportów, analizie obciążenia instalacji oraz w sprawozdawczości okresowej. Przeliczenia ułatwiają porównanie bieżących wyników z limitem rocznym i szybkie wychwycenie odchyleń.
Nie zawsze. W praktyce są postoje, awarie i sezonowość, więc miesięczne ilości mogą się wahać. Jednak w zadaniach egzaminacyjnych "w przybliżeniu" zwykle oznacza średnią miesięczną: roczną wartość dzieli się przez 12, chyba że w treści podano inny rozkład pracy.
Jeśli pytanie dotyczy dnia, można przyjąć przybliżenie: 120 000 t/rok ÷ 365 dni ≈ 329 t/dzień (zaokrąglając). To inne przeliczenie niż "na miesiąc". Na egzaminie zawsze dopasuj dzielnik do okresu: 12 dla miesiąca, ok. 365 dla dnia.
Często spotkasz: obliczanie ładunku zanieczyszczeń (stężenie × przepływ), przeliczanie jednostek (mg/L na kg/d), bilanse masowe i procentowe udziały frakcji odpadów. Kluczowe jest pilnowanie jednostek oraz wykonywanie kontroli sensowności wyniku.
info

Statystycznie 70% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Przepustowość 120 000 t rocznie oznacza średnio tę masę w ciągu 12 miesięcy."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), hasło "Rok" – informacja o 12 miesiącach w roku: https://pl.wikipedia.org/wiki/Rok (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL), hasło "Miesiąc" – definicja miesiąca jako jednostki czasu w kalendarzu: https://pl.wikipedia.org/wiki/Miesi%C4%85c (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/lekcje: działania na jednostkach i przeliczenia (matematyka praktyczna)
  • Materiały dydaktyczne z gospodarki odpadami: pojęcia przepustowości i bilansowania mas
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania wielkości w różnych przedziałach czasu (rok–miesiąc–dzień)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego