KWALIFIKACJA MEP2 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 31.
Jaki okular należy zamontować w naprawianym mikroskopie szkolnym z nasadką dwuokularową o powiększeniu 1X jeśli obiektyw posiada powiększenie 80X, a mikroskop powinien posiadać powiększenie 400X?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Powiększenie całkowite mikroskopu wyznacza się jako iloczyn powiększeń: obiektyw × okular × nasadka. Dla danych: 80× × okular × 1× = 400×, więc okular = 400/(80·1) = 5×. Pozostałe okulary dałyby odpowiednio 800×, 1200× lub 3200×, a więc nie spełniają warunku.

Pełne wyjaśnienie:

W mikroskopie optycznym powiększenie całkowite jest w typowym ujęciu iloczynem powiększeń kolejnych elementów toru optycznego:

Pcałk = Pob × Pok × Pnas

W treści podano:

  • powiększenie nasadki dwuokularowej: (nie zmienia powiększenia),
  • powiększenie obiektywu: 80×,
  • wymagane powiększenie mikroskopu: 400×.

Podstawiamy do wzoru:

400 = 80 × Pok × 1

Dzielimy obie strony przez 80:

Pok = 400 / 80 =

Dlatego prawidłowy jest okular .

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 10×: 80× × 10× × 1× = 800×, czyli powiększenie za duże.
  • 15×: 80× × 15× × 1× = 1200×, również za duże.
  • 40×: 80× × 40× × 1× = 3200×, zdecydowanie niezgodne z wymaganiem.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze wykonaj kontrolę wyniku (podstawienie z powrotem do iloczynu). To szybko wychwytuje pomyłki w dzieleniu lub błędne użycie dodawania zamiast mnożenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej liczy się je jako iloczyn powiększeń: obiektyw × okular × ewentualny element pośredni (np. nasadka, soczewka projekcyjna). W zadaniach egzaminacyjnych zawsze sprawdź w treści, czy podano dodatkowe powiększenie toru (np. 1×, 1,25×, 2×).
Każdy element toru optycznego powiększa obraz już powiększony przez poprzedni element. To oznacza działanie "kolejno po sobie", czyli mnożenie współczynników. Dodawanie dawałoby zaniżone wyniki i nie opisuje pracy układu obiektyw–okular.
Nasadka 1× nie zmienia skali obrazu – jej wkład do obliczeń jest neutralny (mnożenie przez 1). W praktyce może wpływać na ergonomię i drogę optyczną, ale w zadaniu o powiększeniu traktuje się ją jako element bez zmiany powiększenia.
Użyj przekształcenia wzoru: Pok = Pcałk / (Pob × Pnas). Następnie porównaj z dostępnymi okularami. Na końcu zrób kontrolę: obiektyw × okular × nasadka ma dać wartość wymaganą w treści.
Nie. 10× jest bardzo częsty, ale spotyka się też 5×, 15×, 20× itd. W zadaniach egzaminacyjnych nie wolno zgadywać "standardu" — trzeba obliczyć wartość z warunku powiększenia całkowitego i dopasować okular do podanych elementów układu.
Typowe pomyłki to: pomijanie dodatkowego elementu toru (np. nasadki), dodawanie zamiast mnożenia oraz brak kontroli wyniku po obliczeniu. Często też wybiera się popularną wartość (10×) bez rachunku, co prowadzi do złego powiększenia całkowitego.
Zawsze wtedy, gdy treść zadania podaje jej powiększenie (np. 1×, 1,25×, 2×). Taki element działa jak mnożnik w torze optycznym. Jeśli nie ma informacji o powiększeniu elementu pośredniego, zwykle przyjmuje się brak wpływu, ale na egzaminie liczy się wyłącznie to, co jest w treści.
Sprawdź, czy założony okular ma właściwe powiększenie oraz czy w torze nie ma elementu pośredniego zmieniającego powiększenie. Następnie przelicz: obiektyw × okular × nasadka. W serwisie optycznym to podstawowy test zgodności konfiguracji po naprawie lub kompletacji.
Zastosuj szybkie podstawienie: policzoną wartość okularu wstaw do iloczynu i zobacz, czy wychodzi wymagane powiększenie. Np. 80× × 5× × 1× = 400×. Taka kontrola często ratuje punkty przy pomyłce w dzieleniu lub przestawieniu liczb.
To zależy od optyki i jakości przygotowania preparatu. W praktyce wraz ze wzrostem powiększenia rosną wymagania co do jakości obiektywu, oświetlenia i ustawień, a użyteczny szczegół nie rośnie w nieskończoność. W zadaniu egzaminacyjnym liczy się jednak spełnienie warunku liczbowego z treści.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 61% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Powiększenie całkowite mikroskopu wyznacza się jako iloczyn powiększeń: obiektyw × okular × nasadka."

Źródła:

  • Olympus Life Science (Evident) – "Microscope Magnification" (opis powiększenia całkowitego jako iloczynu), https://www.olympus-lifescience.com/en/microscope-resource/primer/anatomy/magnification/ (dostęp: 2026-02-18)
  • Nikon MicroscopyU – "Magnification in the Light Microscope" (total magnification concept), https://www.microscopyu.com/microscopy-basics/magnification (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL) – "Mikroskop" (informacje ogólne o okularze/obiektywie i powiększeniu), https://pl.wikipedia.org/wiki/Mikroskop (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Instrukcje producentów mikroskopów dotyczące powiększenia całkowitego (działy: magnification/total magnification)
  • Podręczniki z podstaw optyki przyrządów optycznych (mikroskop – budowa i parametry)
  • Karty katalogowe okularów i obiektywów (parametry: powiększenie, pole widzenia, średnica)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego