Amortyzacja to systematyczne rozliczanie w czasie wartości środka trwałego poprzez odpisy amortyzacyjne ujmowane jako koszt.
Metoda liniowa polega na równomiernym rozłożeniu amortyzacji na cały okres użytkowania. W praktyce oznacza to, że jednostka co okres (np. co miesiąc/rok) ujmuje zbliżoną kwotę odpisu. Dzięki temu koszty są stabilne i łatwiejsze do planowania.
Metoda degresywna zakłada większe odpisy w początkowych latach i mniejsze w kolejnych. Sens ekonomiczny takiego podejścia jest taki, że niektóre środki trwałe tracą wartość lub "zużywają" swoją użyteczność najszybciej na początku (np. intensywnie eksploatowane urządzenia lub sprzęt szybko starzejący się technologicznie). W efekcie koszt amortyzacji jest "przyspieszony" na start.
Dlatego poprawne porównanie musi wskazywać:
- dla metody liniowej: stały, równomierny rozkład odpisów w czasie,
- dla metody degresywnej: wyższe odpisy na początku i malejące wraz z upływem czasu.
Odpowiedzi niepoprawne zwykle wynikają z dwóch pomyłek: przypisania stałej stawki metodzie degresywnej (co usuwa jej istotę) albo odwrócenia metod (przeniesienia cech degresywnej na liniową). Inna błędna teza to twierdzenie, że w obu metodach stawka/odpis jest stały przez cały okres użytkowania — to neguje podstawową różnicę między podejściami.
Wskazówka egzaminacyjna: skojarz "liniową" z równą linią kosztu w czasie, a "degresywną" z opadającym przebiegiem odpisów (więcej na początku, mniej później).
