KWALIFIKACJA ELM5 - TEST WIEDZY NR 10

PYTANIE NR 11.
Jeśli mamy do czynienia z układem szeregowym składającym się z trzech rezystorów o wartościach R1 = 2Ω, R2 = 4Ω i R3 = 6Ω, oblicz rezystancję zastępczą tego układu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W połączeniu szeregowym rezystancje dodają się, ponieważ przez każdy rezystor płynie ten sam prąd, a spadki napięć sumują się. Dlatego rezystancja zastępcza wynosi Rz = R1 + R2 + R3 = 2Ω + 4Ω + 6Ω = 12Ω. Pozostałe odpowiedzi pomijają część sumy.

Pełne wyjaśnienie:

W obwodzie z połączeniem szeregowym rezystorów elementy są połączone "jeden za drugim", więc ten sam prąd przepływa kolejno przez R1, R2 i R3. Całkowity spadek napięcia na gałęzi jest sumą spadków napięć na poszczególnych rezystorach, co prowadzi do prostej reguły:

Rezystancja zastępcza w szeregu:
Rz = R1 + R2 + R3 + …

Dla danych z zadania:
Rz = 2Ω + 4Ω + 6Ω = 12Ω.
To oznacza, że cały układ "zachowuje się" jak pojedynczy rezystor o oporze 12Ω.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • – odpowiada tylko wartości R3; to typowy błąd polegający na wybraniu jednego z rezystorów zamiast zsumowania wszystkich.
  • – wygląda jak suma dwóch rezystorów (np. 2Ω + 6Ω lub 4Ω + 4Ω), czyli błąd "pominięcia składnika" podczas dodawania.
  • 10Ω – to kolejny przykład błędu arytmetycznego lub nieuwagi (np. 2Ω + 4Ω + 6Ω zostało błędnie policzone).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozpoznaj typ połączenia. Jeśli w treści jest "układ szeregowy", zapamiętaj hasło: "w szeregu dodajemy". Dopiero potem wykonaj proste działanie i sprawdź, czy wynik jest większy od największego rezystora (w szeregu zawsze jest).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To taka pojedyncza wartość oporu, która "zastępuje" kilka rezystorów połączonych szeregowo i daje ten sam efekt dla źródła zasilania. W szeregu rezystancja zastępcza jest sumą wszystkich rezystancji w gałęzi.
Dodaj wartości rezystancji: Rz = R1 + R2 + R3. W połączeniu szeregowym przez każdy rezystor płynie ten sam prąd, a spadki napięcia się sumują, więc całkowity opór rośnie wraz z kolejnymi elementami.
Bo w szeregu prąd jest taki sam w każdym elemencie, a całkowite napięcie to suma spadków na kolejnych rezystorach. Z zależności między napięciem, prądem i oporem wynika wtedy, że układ zachowuje się jak jeden rezystor o oporze równym sumie.
Rezystory są w szeregu, gdy tworzą jedną ścieżkę przepływu prądu bez rozgałęzień: prąd musi przejść przez każdy z nich po kolei. W treści zadań często pojawia się wprost sformułowanie "układ szeregowy".
Tak. Ponieważ w szeregu dodajesz dodatnie wartości rezystancji, wynik zawsze będzie większy od każdej składowej. To dobry test kontrolny: jeśli wyszło mniej niż największy rezystor, najpewniej użyto złej reguły lub popełniono błąd w rachunkach.
Najczęściej: pomylenie połączenia szeregowego z równoległym (zastosowanie niewłaściwego wzoru), pominięcie jednego rezystora w sumie oraz błędy arytmetyczne pod presją czasu. Pomaga zapisanie wzoru i dopiero potem podstawienie liczb.
Użyj kontroli zdroworozsądkowej: w szeregu wynik ma być większy od największego rezystora, a w równoległym mniejszy od najmniejszego. Dodatkowo policz sumę jeszcze raz inną kolejnością (np. (2+4)+6).
Tak, podstawową jednostką rezystancji w układzie SI jest om (Ω). W praktyce spotyka się też wielokrotności, np. kilo om (kΩ) i megaom (MΩ). W zadaniach egzaminacyjnych zwracaj uwagę, czy wszystkie wartości mają te same jednostki.
Ustaw multimetr na pomiar rezystancji (Ω), odłącz układ od zasilania i rozładuj kondensatory, jeśli występują. Następnie przyłóż sondy do zacisków całego układu. Odczyt powinien być zbliżony do wartości obliczonej (z uwzględnieniem tolerancji rezystorów).
Gdy trzeba uzyskać inną wartość oporu niż dostępna w magazynie, ograniczyć prąd lub rozłożyć moc na kilka elementów. W serwisie i montażu bywa to też szybki sposób na tymczasową modyfikację układu podczas testów i uruchamiania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 77% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "W połączeniu szeregowym rezystancje dodają się, ponieważ przez każdy rezystor płynie ten sam prąd, a spadki napięć sumują się."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Połączenie szeregowe" – opis własności połączenia i sumowania wielkości, https://pl.wikipedia.org/wiki/Po%C5%82%C4%85czenie_szeregowe (dostęp: 2026-02-26)
  • Wikipedia (EN): "Series and parallel circuits" – zasada wyznaczania rezystancji zastępczej w szeregu, https://en.wikipedia.org/wiki/Series_and_parallel_circuits (dostęp: 2026-02-26)
  • Khan Academy: "Resistors in series" (Electricity) – wyjaśnienie, że opory w szeregu się sumują, https://www.khanacademy.org/science/physics/circuits-topic/circuits-resistance/a/ee-resistors-in-series (dostęp: 2026-02-26)

Materiały:

  • Podstawy elektrotechniki/elektroniki: rozdział o obwodach prądu stałego i łączeniu rezystorów
  • Ćwiczenia rachunkowe z wyznaczania rezystancji zastępczej (szeregowo/równolegle/mieszane)
  • Instrukcje użytkowania multimetru: pomiar rezystancji i zasady bezpieczeństwa pomiarów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego