KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 35.
Jeżeli długość odcinka na mapie w skali 1:500 wynosi 20 cm, to długość tego odcinka w terenie wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:500 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 500 cm w terenie.
20 cm × 500 = 10 000 cm, a 10 000 cm to 100 m (bo 100 cm = 1 m). Dlatego poprawna jest długość 100 m.

Pełne wyjaśnienie:

Skala mapy zapisana jako 1:500 oznacza zależność proporcjonalną: 1 jednostka na mapie odpowiada 500 takim samym jednostkom w terenie. Najbezpieczniej jest liczyć w tych samych jednostkach, a dopiero na końcu zamienić je na metry.

Dane: długość na mapie = 20 cm, skala = 1:500.

Krok 1: przeliczenie z mapy na teren
20 cm × 500 = 10 000 cm w terenie.

Krok 2: zamiana centymetrów na metry
100 cm = 1 m, więc 10 000 cm ÷ 100 = 100 m.

Dlatego odpowiedź "100 m" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "50 m" to typowy wynik po pomyleniu mnożenia przez 500 (np. częściowe przeliczenie lub błędna konwersja jednostek).
  • "500 m" wynika często z bezrefleksyjnego skojarzenia z liczbą 500 ze skali, bez użycia długości 20 cm.
  • "1000m" może wynikać z błędu rzędu wielkości (np. pomylenia 10 000 cm z 10 000 m) albo nieuwagi przy zamianie jednostek.

Wskazówka egzaminacyjna: przy skali 1:n zawsze zadaj sobie pytanie: "czy wynik w terenie ma być większy niż na mapie?" — powinien być większy n razy, a dopiero potem zamieniasz jednostki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:500 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 500 cm w terenie (czyli 5 m). To pozwala szybko przeliczać odległości zmierzone linijką na mapie na odległości rzeczywiste potrzebne w pomiarach i opracowaniach.
Najprościej: długość w terenie = długość na mapie × mianownik skali, licząc w tych samych jednostkach. Potem wykonaj zamianę jednostek (np. cm na m). To minimalizuje pomyłki rachunkowe.
Bo odcinek w terenie jest większy niż jego obraz na mapie. Skala 1:500 mówi, że mapa jest 500 razy "pomniejszona", więc aby wrócić do rzeczywistości, długość z mapy trzeba pomnożyć przez 500.
Zapamiętaj: 100 cm = 1 m. Czyli aby przejść z cm na m, dzielisz przez 100. Przykład: 10 000 cm ÷ 100 = 100 m. Ten krok często decyduje o poprawnym wyniku na egzaminie.
Najczęściej: (1) pomylenie kierunku przeliczenia i dzielenie zamiast mnożenia, (2) brak kontroli jednostek (pozostawienie cm), (3) błąd rzędu wielkości, (4) "zgadywanie" po liczbie ze skali zamiast pełnego rachunku.
Zrób kontrolę zdroworozsądkową: w skali 1:500 1 cm to 5 m. Jeśli na mapie jest 20 cm, to w terenie powinno być około 20×5 m = 100 m. Taka kontrola szybko wyłapuje pomyłki w jednostkach.
Skale rzędu 1:500 spotyka się w opracowaniach o dużej szczegółowości, gdzie ważne są obiekty sytuacyjne i dokładność przedstawienia (np. prace na terenach zurbanizowanych). Ułatwia to odczyt i planowanie pomiarów.
Nie trzeba, ale to najbezpieczniejsze. Możesz też użyć faktu, że w 1:500 1 cm = 5 m i liczyć od razu w metrach. Ważne, by konsekwentnie trzymać jednostki i nie mieszać cm z m w jednym kroku.
Wtedy robisz działanie odwrotne: długość na mapie = długość w terenie ÷ mianownik skali, w tych samych jednostkach. Na końcu ewentualnie zamieniasz jednostki na takie, w jakich chcesz mieć wynik (np. na cm).
Ćwicz krótkie serie zadań: różne skale (np. 1:500, 1:1000) i różne jednostki. Zawsze zapisuj 2 kroki: (1) przeliczenie przez mianownik skali, (2) zamiana jednostek. Na koniec rób kontrolę sensu wyniku (czy teren > mapa).
info

Około 75% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Skala 1:500 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 500 cm w terenie.20 cm × 500 = 10 000 cm, a 10 000 cm to 100 m (bo 100 cm = 1 m)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw geodezji: dział o skali mapy i czytaniu map
  • Zestawy zadań rachunkowych z geodezji (skala, jednostki, proporcje)
  • Materiały szkolne z matematyki: proporcje i zamiana jednostek długości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego