KWALIFIKACJA TWO7 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 10.
Jeżeli wektor prędkości względnej jednostki obserwowanej za pomocą radaru jest równoległy do wektora prędkości statku własnego, ma taką samą długość ale przeciwny zwrot, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Radar pokazuje prędkość względną Vr celu względem statku własnego. Gdy Vr jest równoległy do Vs, ma tę samą długość i przeciwny zwrot (Vr = −Vs), to z równania Vr = Vo − Vs wynika Vo = 0. Oznacza to, że obserwowana jednostka ma zerową prędkość rzeczywistą (stoi względem ziemi/wody).

Pełne wyjaśnienie:

W nawigacji radarowej kluczowe jest rozróżnienie dwóch wielkości: prędkości względnej (jak porusza się echo na ekranie względem statku własnego) oraz prędkości rzeczywistej (jak porusza się obserwowana jednostka względem ziemi/wody).

Zależność między tymi wektorami opisuje równanie:

Vr = Vo − Vs

  • Vr – wektor prędkości względnej obserwowanej jednostki względem statku własnego,
  • Vo – wektor prędkości rzeczywistej obserwowanej jednostki,
  • Vs – wektor prędkości statku własnego.

W treści podano, że wektor Vr jest równoległy do Vs, ma taką samą długość i przeciwny zwrot. To dokładnie oznacza zapis wektorowy: Vr = −Vs.

Podstawiając do równania:

−Vs = Vo − Vs

Dodajemy Vs do obu stron:

0 = Vo

Zatem prędkość rzeczywista obserwowanej jednostki jest równa zeru. W praktyce oznacza to obiekt nieruchomy względem ziemi/wody (np. boja, platforma, statek na kotwicy). Typowy obraz: statek własny płynie, a radar pokazuje "cel nadchodzący" dokładnie z kierunku kursu własnego z prędkością równą prędkości własnej – to efekt własnego ruchu, a nie realnego ruchu celu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Stwierdzenie o "nieporuszaniu się względem statku własnego" odpowiadałoby sytuacji Vr = 0, a tu Vr ma niezerową długość (jest równa |Vs|).
  • Tezy o "kursach zgodnych" lub "kursach przeciwnych" mieszają pojęcia: relacja Vr i Vs nie oznacza automatycznie, że oba statki płyną odpowiednio zgodnie lub przeciwnie. W danym warunku wynik dotyczy Vo (ruchu rzeczywistego celu), a nie samej geometrii kursów dwóch poruszających się jednostek.

Wniosek egzaminacyjny: zawsze analizuj równanie wektorowe i zwrot wektorów, bo radar nie pokazuje bezpośrednio ruchu względem ziemi/wody.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Prędkość względna (Vr) to wektor ruchu echa radarowego względem statku własnego. Opisuje, jak szybko i w jakim kierunku zmienia się pozycja celu na ekranie radaru, wynikając z ruchu celu oraz z ruchu własnego statku.
Prędkość rzeczywista (Vo) opisuje, jak obserwowana jednostka porusza się względem ziemi lub wody (w zależności od przyjętej definicji w zadaniu). To "prawdziwy" ruch celu, który chcemy odtworzyć, korygując obserwację radarową o własny ruch.
Równanie mówi, że to, co widzisz na radarze jako ruch celu (Vr), jest różnicą między ruchem celu (Vo) a ruchem statku własnego (Vs). Gdy znasz Vs i umiesz ocenić Vr, możesz wektorowo wyznaczyć Vo i lepiej ocenić sytuację nawigacyjną.
Jeśli Vr ma tę samą długość co Vs, ale przeciwny zwrot, to Vr = −Vs. Podstawiając do Vr = Vo − Vs dostajesz −Vs = Vo − Vs, więc po dodaniu Vs do obu stron pozostaje Vo = 0. Cel jest nieruchomy względem ziemi/wody.
Nie. Vr = 0 oznacza, że cel nie zmienia położenia względem statku własnego. W praktyce może to znaczyć, że płynie dokładnie tak samo jak statek własny (ten sam kurs i prędkość), więc na ekranie radaru "stoi", choć ma niezerową prędkość rzeczywistą.
Typowy sygnał to sytuacja, gdy echo porusza się względem statku własnego dokładnie "naprzeciw" wektora własnej prędkości i z taką samą wartością. W ujęciu wektorowym daje to Vr = −Vs, co prowadzi do Vo = 0, czyli obiekt stały.
Najczęstsze są: mylenie prędkości względnej z rzeczywistą, nieuwzględnianie własnego ruchu, oraz błędy znaku (kierunku i zwrotu) przy odejmowaniu wektorów. Skutkiem bywa błędna ocena, czy cel płynie, czy jest obiektem stałym.
Nie zawsze. Równoległość Vr i Vs opisuje geometrię ruchu względnego na ekranie radaru. O kursie rzeczywistym celu decyduje wektor Vo, który dopiero wyznaczasz z Vr i Vs. Sam fakt równoległości nie wystarcza do wniosku o kursie celu.
Najczęściej przy obserwacji obiektów stałych (np. boi, platform) albo jednostek nieruchomych (np. na kotwicy). Wtedy to własny ruch statku powoduje, że echo "przesuwa się" na ekranie, mimo że obiekt nie ma prędkości rzeczywistej.
Ćwicz rysowanie prostych diagramów wektorowych: Vs, Vr i wynikowe Vo. Zawsze zapisuj równanie Vr = Vo − Vs i przekształcaj je do Vo = Vr + Vs. Sprawdzaj zwrot wektorów (znak) i pamiętaj, że radar pokazuje ruch względem statku, nie względem ziemi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 28% zdających egzamin. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że radar pokazuje prędkość względną Vr celu względem statku własnego.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z nawigacji radarowej (dział: wektory prędkości, relative/true motion)
  • Ćwiczenia na diagramach wektorowych prędkości (manualne rysowanie Vr, Vs, Vo)
  • Symulatory radarowe/ARPA z zadaniami interpretacji wektorów i identyfikacji obiektów stałych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego