KWALIFIKACJA OGR4 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 16.
Kamienne płyty chodnikowe o rzeczywistych wymiarach 70 x 70 x 6 cm na rysunku wykonanym w skali 1:50 będą wynosiły odpowiednio
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:50 oznacza, że każdy wymiar rzeczywisty dzielimy przez 50. 70 cm / 50 = 1,4 cm, więc na rysunku płyta ma 1,4 × 1,4 cm. Grubość 6 cm / 50 = 0,12 cm. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego dzielenia lub zaokrągleń. Ważne jest, aby przed obliczeniem sprowadzić wymiary do centymetrów i dopiero potem zastosować skalę.

Pełne wyjaśnienie:

Skala 1:50 informuje, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 50 takim samym jednostkom w rzeczywistości. Dlatego, aby obliczyć wymiar elementu na rysunku, każdy wymiar rzeczywisty należy podzielić przez 50, zachowując te same jednostki.

Najpierw upewniamy się, że wszystkie wymiary są w centymetrach (tu już są podane w cm): 70 cm × 70 cm × 6 cm.

  • Bok płyty: 70 cm / 50 = 1,4 cm.
  • Drugi bok płyty: 70 cm / 50 = 1,4 cm (analogicznie).
  • Grubość płyty: 6 cm / 50 = 0,12 cm.

Zatem poprawny zapis wymiarów na rysunku to 1,4 × 1,4 × 0,12 cm.

Dlaczego pozostałe propozycje są niepoprawne?

  • Warianty z wartościami 1,6, 2,1 lub 2,4 cm dla boku oznaczałyby, że w skali 1:50 rzeczywisty bok miałby odpowiednio 80 cm, 105 cm lub 120 cm, a nie 70 cm. To typowy skutek dzielenia przez złą liczbę albo mylenia skali.
  • Grubość 0,25 cm lub 0,42 cm również nie wynika z 6 cm w skali 1:50 (bo 6/50 = 0,12). Takie wartości pojawiają się, gdy ktoś błędnie przyjmie inną skalę (np. 1:24 lub 1:14) albo wykona niepoprawne zaokrąglenie.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach ze skalą zawsze zrób krótką kontrolę: wynik na rysunku powinien być mniejszy od wymiaru rzeczywistego (dla skali pomniejszającej), a po przemnożeniu przez mianownik skali powinien wrócić wymiar wyjściowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W skali 1:50 każdy wymiar rzeczywisty dzielisz przez 50. Najpierw sprowadź wszystko do jednej jednostki (np. cm), potem wykonaj dzielenie dla długości, szerokości i grubości osobno. Na końcu dopisz jednostkę wymiaru rysunkowego.
Zapis 1:50 oznacza, że 1 cm na rysunku odpowiada 50 cm w terenie (czyli 0,5 m). Skala ta jest typowa dla rysunków detali i mniejszych fragmentów projektu, gdzie potrzebna jest większa czytelność elementów.
Skala 1:50 jest skalą pomniejszającą. Rysunek jest mniejszy niż rzeczywistość, więc wartości muszą się zmniejszyć. Dzielenie przez 50 daje liczbę 50 razy mniejszą. Mnożenie stosuje się przy powiększeniach (np. 2:1).
Najwygodniej przeliczać w centymetrach lub milimetrach, ale zawsze konsekwentnie w jednej jednostce. Jeśli wymiar jest w metrach, przelicz go na cm (1 m = 100 cm), a dopiero potem dziel przez mianownik skali.
Tak. Skala dotyczy wszystkich wymiarów liniowych, więc grubość również trzeba przeliczyć identycznie: rzeczywisty wymiar / 50 dla skali 1:50. Pominięcie grubości to częsty błąd przy elementach nawierzchni i obrzeży.
Zrób kontrolę odwrotną: wymiar z rysunku pomnóż przez 50 i zobacz, czy wraca wartość rzeczywista. Dodatkowo pamiętaj, że w skali pomniejszającej wynik na rysunku musi być mniejszy niż w rzeczywistości.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie dzielenia z mnożeniem, liczenie w różnych jednostkach naraz (m i cm), przepisanie złego mianownika skali oraz błąd w zapisie przecinka (np. 0,12 zapisane jako 0,21). Pomaga zapis działań krok po kroku.
Skala 1:50 jest używana do rysunków, gdzie potrzebny jest detal: fragmenty nawierzchni, mała architektura, układ obrzeży, stopnie, murki, rabaty w pobliżu wejść. Daje lepszą czytelność niż 1:100, ale obejmuje mniejszy obszar.
W skali 1:50 liczysz: 70 cm / 50 = 1,4 cm. To oznacza, że odcinek o długości 70 cm w terenie na rysunku będzie miał 1,4 cm. Warto zapisać działanie, bo podobne zadania różnią się tylko skalą.
Można, ale rozsądnie i zgodnie z dokładnością potrzebną w rysunku. Dla wartości typu 0,12 cm zwykle podaje się dwa miejsca po przecinku. Zbyt agresywne zaokrąglanie (np. 0,12 do 0,1) może zmienić odpowiedź i spowodować wybór złej opcji.
info

Statystycznie 76% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że skala 1:50 oznacza, że każdy wymiar rzeczywisty dzielimy przez 50.

Źródła:

  • Matemaks: "Skala" (materiał edukacyjny o przeliczaniu skali), https://www.matemaks.pl/skala.html - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (PL): "Skala (kartografia)" – definicja skali i interpretacja 1:n, https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(kartografia) - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (PL): "Rysunek techniczny" – informacje o stosowaniu skali w rysunkach, https://pl.wikipedia.org/wiki/Rysunek_techniczny - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rysunku technicznego/projektowego dotyczące skali i wymiarowania
  • Ćwiczenia rachunkowe z przeliczania skali (różne skale: 1:20, 1:50, 1:100)
  • Przykładowe projekty zagospodarowania terenu z naniesionymi wymiarami nawierzchni

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego