KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 15.
Korzystając z podanego wzoru, określ, który z wymienionych w tabelce świdrów zapewni najniższy koszt wiercenia jednego metra otworu wiertniczego przy założeniu, że koszt pracy urządzenia wiertniczego wynosi 6 000 PLN/h.
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z kosztami wiercenia otworów wiertniczych, co jest istotne w kontekście kwalifikacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najniższy koszt 1 m otworu uzyskuje świder, dla którego po podstawieniu danych z tabeli do podanego wzoru suma kosztu narzędzia i kosztu czasu pracy wiertni (6000 PLN/h) w przeliczeniu na metr jest najmniejsza.
W praktyce decydują zwykle: szybkość wiercenia, trwałość i czas na wymiany, a nie sama cena zakupu.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach tego typu porównuje się koszt jednostkowy, czyli koszt wykonania 1 metra otworu. Kluczowe jest, że na koszt wiercenia wpływa nie tylko cena świdra, ale również koszt czasu pracy urządzenia wiertniczego (tu: 6000 PLN/h). Dlatego nawet droższy świder może dać niższy koszt na metr, jeśli wierci szybciej lub pracuje dłużej bez wymiany.

Aby wybrać właściwy wariant, należy:

  • odczytać z tabeli parametry przypisane do każdego świdra (np. tempo postępu, czas pracy do zużycia, cena lub inne składniki wskazane w tabeli),
  • podstawić je do podanego wzoru na koszt 1 m,
  • zwrócić uwagę na jednostki (częsty krok to przeliczenie minut na godziny, gdy koszt podany jest w PLN/h),
  • obliczyć wynik osobno dla każdego świdra i porównać, wybierając najmniejszą wartość.

Odpowiedź "D" jest poprawna, ponieważ po wykonaniu obliczeń według wskazanego wzoru daje najniższy koszt wiercenia 1 m spośród porównywanych opcji.

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowo z jednego z powodów:

  • opierają wybór na najniższej cenie narzędzia, ignorując koszt czasu pracy wiertni,
  • zakładają, że największa prędkość wiercenia zawsze wygrywa, mimo że krótka trwałość zwiększa koszty wymian i przestojów (jeśli są uwzględnione we wzorze),
  • wynikają z błędów rachunkowych lub nieprawidłowych przeliczeń jednostek (PLN/h vs minuty, metry na godzinę itp.).

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu kosztu na metr dla każdego wariantu zapisz wyniki w jednej kolumnie i sprawdź, czy wszystkie mają te same jednostki (PLN/m). To ogranicza ryzyko pomyłki na etapie porównania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koszt 1 m liczy się jako łączny koszt (narzędzie + czas pracy urządzenia + ewentualne wymiany) podzielony przez liczbę metrów uzyskanych w tym czasie. W tym zadaniu trzeba użyć podanego wzoru i danych z tabeli, a koszt pracy wiertni 6000 PLN/h przeliczyć na właściwy odcinek czasu.
Bo czas wiertnicy jest zwykle bardzo drogi w porównaniu z narzędziem. Jeśli świder wierci wolniej lub szybciej się zużywa, rośnie liczba godzin potrzebnych na wykonanie metra, a wtedy koszt 6000 PLN/h "dominuje" wynik. Dlatego droższy świder może dać niższy koszt na metr, gdy skraca czas pracy.
Najczęściej: czas (minuty vs godziny), postęp (m/h lub m/min), koszt (PLN/h i PLN/szt.) oraz wynik końcowy (PLN/m). Typowy błąd to liczenie kosztu 6000 PLN/h bez przeliczenia, gdy dane z tabeli są np. w minutach.
To kryterium wyboru wariantu: spośród kilku świdrów należy wskazać ten, który po obliczeniu daje minimalną wartość PLN/m. Nie chodzi o największą prędkość wiercenia ani o najtańszy zakup, tylko o wynik obliczeń zgodny z podanym wzorem.
Policz koszt 1 m osobno dla każdego świdra, a następnie zapisz wyniki w jednej tabeli porównawczej (np. cztery wiersze). Sprawdź, czy każdy wynik ma tę samą jednostkę (PLN/m). Na końcu wybierz najmniejszą liczbę. Ta procedura ogranicza błąd porównywania różnych wielkości.
Nie. Prędkość wpływa na czas, ale znaczenie ma też trwałość i liczba wymian, bo wymiany zwiększają czas (a więc koszt 6000 PLN/h). Jeżeli wzór uwzględnia przerwy/wymiany lub zużycie narzędzia, świder o dużej prędkości, ale krótkiej żywotności, może wypaść gorzej kosztowo.
Gdy droższy świder zmniejsza czas potrzebny na wykonanie metra lub zmniejsza liczbę wymian. Przy wysokim koszcie godzinowym wiertni oszczędność czasu szybko kompensuje wyższą cenę zakupu. W praktyce decyzja jest ekonomiczna: wygrywa najniższy koszt PLN/m, nie najniższa cena narzędzia.
Najczęstsze są: brak przeliczenia minut na godziny, pominięcie kosztu 6000 PLN/h w obliczeniach, dzielenie przez złą liczbę metrów (np. przez tempo zamiast przez uzyskany odcinek), oraz nieuwzględnienie czasu wymiany świdra, jeśli jest w danych. Warto zawsze kontrolować jednostki i sens wyniku.
Nie w sposób liczbowy. Wzór mówi, jak liczyć, ale potrzebujesz wartości parametrów dla każdego świdra (z tabeli/rysunku), aby policzyć koszt PLN/m i porównać warianty. Bez tych danych można jedynie opisać metodę, ale nie wyznaczyć, który świder jest najtańszy w przeliczeniu na metr.
Ćwicz zadania, w których wybiera się wariant minimalnego kosztu jednostkowego: koszt na metr, koszt na godzinę, koszt na cykl. Utrwal przeliczanie jednostek, zapisuj każdy krok obliczeń i zawsze doprowadzaj wynik do jednej jednostki (np. PLN/m). Pomaga też szybkie sprawdzanie, czy wynik rośnie, gdy rośnie czas pracy.
info

Statystycznie 58% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z ekonomiki robót wiertniczych (koszty stałe i zmienne, koszt jednostkowy)
  • Zadania rachunkowe z porównywania wariantów kosztowych (minimum funkcji kosztu na jednostkę efektu)
  • Instrukcje i katalogi narzędzi wiertniczych (parametry trwałości i wydajności w różnych warunkach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego