Kosztorys zamienny to opracowanie kosztowe przygotowywane wtedy, gdy w czasie prowadzenia robót budowlanych pojawia się potrzeba zastąpienia zaplanowanych prac innymi (np. inną technologią lub innym rozwiązaniem materiałowym) albo zmienia się ich zakres. Kluczowe jest więc to, że przyczyną sporządzenia kosztorysu zamiennego jest zmiana w trakcie realizacji, a nie etap przygotowania dokumentacji.
Dlatego prawidłowa odpowiedź brzmi: w toku realizacji robót budowlanych. W praktyce kosztorys zamienny wspiera uzgodnienia finansowe i porządkowanie rozliczeń, gdy pojawiają się roboty zamienne wynikające z decyzji stron, kolizji, warunków terenowych lub korekt rozwiązań.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "W fazie projektu wykonawczego" – na tym etapie dominują opracowania planistyczne i przygotowawcze. Kosztorys zamienny jest typowo reakcją na zmianę, która wystąpiła już podczas wykonywania robót.
- "Na potrzeby analizy celowości inwestycji" – analiza celowości/opłacalności wiąże się raczej z szacowaniem kosztów na etapie planowania inwestycji, a nie z dokumentem tworzonym wskutek zmian wykonawczych na budowie.
- "Na etapie wykonywania projektu budowlanego" – projekt budowlany służy m.in. uzyskaniu decyzji administracyjnych i określeniu podstawowych rozwiązań. Kosztorys zamienny powstaje, gdy te założenia w praktyce trzeba zmienić w toku robót.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się słowo "zamienny", szukaj skojarzenia z "zamianą" w trakcie budowy. Gdy odpowiedzi odnoszą się do etapów projektowania, zwykle są to dystraktory sprawdzające, czy rozumiesz moment powstania potrzeby kosztorysu.
