Kosztorys zamienny dotyczy sytuacji, w której w czasie realizacji inwestycji trzeba rozliczyć zmiany w stosunku do pierwotnych założeń, np. gdy po obmiarze lub w toku robót okazuje się, że ilości robót są inne niż przewidziane. Istotą takiego kosztorysu jest wycena zmian w sposób umożliwiający rozliczenie kontraktu.
Odpowiedź "wykonawca" jest właściwa, ponieważ to wykonawca realizuje roboty i na bieżąco prowadzi kalkulacje, obmiary oraz przygotowuje dokumenty potrzebne do przedstawienia wartości zmian. Następnie inwestor (często przez nadzór) weryfikuje i akceptuje rozliczenie, ale nie jest stroną, która typowo sporządza kalkulację wykonawczą zmian jako podstawowy materiał rozliczeniowy.
Pozostałe odpowiedzi są mylące z typowych powodów:
- "inwestor" – inwestor odpowiada za finansowanie i podejmowanie decyzji, jednak w praktyce częściej zatwierdza i kontroluje rozliczenia niż je przygotowuje od strony kalkulacyjnej dla robót wykonywanych przez wykonawcę.
- "projektant" – projektant jest związany z dokumentacją projektową; może uczestniczyć w uzgadnianiu rozwiązań zamiennych, ale nie jest standardowo podmiotem sporządzającym kosztorys rozliczeniowy zmian ilości robót na budowie.
- "oferent" – to pojęcie odnosi się do etapu składania oferty. Po wyborze oferty i podpisaniu umowy występuje wykonawca, a kosztorys zamienny dotyczy etapu realizacji, nie etapu ofertowania.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się zmiana ilości robót w trakcie realizacji, myśl o dokumentach rozliczeniowych przygotowywanych przez stronę wykonującą roboty, a nie o kosztorysie inwestorskim sporządzanym na etapie planowania.
