KWALIFIKACJA BUD19 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 20.
Która metoda tyczenia sytuacyjnego obiektu polega na wyznaczeniu stanowiska pomiarowego, a następnie odłożeniu na nim kąta od kierunku odniesienia i odmierzeniu odległości wzdłuż ramienia tego kąta?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda biegunowa polega na pracy z jednego stanowiska: po wyznaczeniu i zorientowaniu stanowiska odkłada się kąt od kierunku odniesienia, a następnie mierzy odległość wzdłuż tego kierunku do punktu tyczonego.
Pozostałe metody opierają się na przecięciach lub odkładaniu prostopadłych.

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu odpowiada metodzie biegunowej (polarnej), ponieważ procedura ma typową postać: najpierw wyznacza się (zajmuje) stanowisko pomiarowe o znanych współrzędnych lub powiązane z osnową, następnie wykonuje się orientację (ustala kierunek odniesienia), po czym odkłada się kąt do projektowanego kierunku na punkt oraz odmierza odległość wzdłuż ramienia tego kąta. Punkt tyczony powstaje więc z pary: kierunek + odległość, wyprowadzonych z jednego stanowiska.

Odpowiedź "wcięcia liniowego" jest niepoprawna, bo wcięcie liniowe opiera się na wyznaczeniu punktu jako przecięcia dwóch (lub więcej) odległości odkładanych od znanych punktów, a nie na odkładaniu kąta na stanowisku i mierzeniu jednej odległości wzdłuż ramienia kąta.

Odpowiedź "ortogonalna" jest niepoprawna, ponieważ metoda ortogonalna polega na tyczeniu przez odkładanie odciętej wzdłuż linii bazowej oraz domiaru prostopadłego (prostopadłej), czyli kluczowe jest tu użycie prostopadłości, a nie konstrukcja kierunku przez odkładanie dowolnego kąta od kierunku odniesienia.

Odpowiedź "przecięć kierunków" jest niepoprawna, bo metoda przecięć kierunków wyznacza położenie punktu jako przecięcie dwóch (lub więcej) kierunków wyznaczonych z różnych stanowisk. W takim podejściu zasadnicze są co najmniej dwa celowania z różnych punktów, a odległość nie musi być odmierzana bezpośrednio wzdłuż jednego ramienia.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać prostą regułę: gdy w treści pojawia się jedno stanowisko + kąt od kierunku + odległość, najczęściej chodzi o tyczenie biegunowe wykonywane tachimetrem. Gdy pojawiają się dwa punkty odniesienia i "przecięcie" – myśl o metodach wcięć lub przecięć.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób wytyczenia punktu z jednego stanowiska pomiarowego przez wyznaczenie kierunku odniesienia, odłożenie wymaganego kąta na instrumentie i odmierzenie odległości do punktu. W praktyce najczęściej wykonuje się to tachimetrem, łącząc pomiar kierunku i dystansu.
Szukaj schematu: stanowisko + kierunek odniesienia + odłożenie kąta + pomiar odległości. Jeśli opis zawiera te cztery elementy i wszystko dzieje się z jednego stanowiska, zwykle jest to tyczenie biegunowe.
W metodzie ortogonalnej kluczowe jest odkładanie odciętej wzdłuż linii bazowej i domiaru prostopadłego. Nie operuje się tam dowolnym kątem od kierunku odniesienia, tylko geometrią prostopadłości i domiarów prostokątnych.
Przecięcie kierunków wymaga co najmniej dwóch stanowisk/punktów, z których wyznacza się kierunki na punkt tyczony; punkt jest w miejscu przecięcia tych kierunków. Tyczenie biegunowe bazuje na jednym stanowisku i parze: kierunek (kąt) + odległość.
Wcięcie liniowe wyznacza punkt jako przecięcie odległości (łuków) odkładanych od znanych punktów. Stosuje się je, gdy łatwiej jest zmierzyć/odłożyć odległości z dwóch stron niż budować kierunek i odległość z jednego stanowiska, np. przy ograniczonej widoczności.
Najczęściej używa się tachimetru (teodolitu z dalmierzem) lub stacji totalnej, bo umożliwia jednoczesny pomiar kierunku i odległości. W zależności od technologii można też korzystać z tyczenia wspomaganego kontrolą współrzędnych w kontrolerze polowym.
Kierunek odniesienia pozwala zorientować instrument, czyli przypisać odczytom kątowym właściwy układ odniesienia (np. do osnowy lub osi obiektu). Dopiero względem tego kierunku można poprawnie odłożyć kąt do projektowanego kierunku na punkt tyczony.
W praktyce potrzebujesz punktów o znanym położeniu lub wiarygodnego nawiązania, aby stanowisko i orientacja miały sens w układzie projektu. Bez osnowy (lub innego pewnego odniesienia) można coś "odłożyć", ale trudno zapewnić zgodność z wymaganymi współrzędnymi.
Najczęstsze pomyłki to utożsamianie każdej metody z "kątami" z przecięciem kierunków oraz ignorowanie informacji, czy praca odbywa się z jednego, czy z dwóch stanowisk. Pomaga analiza: czy punkt wynika z (kąt+odległość) czy z przecięcia dwóch konstrukcji.
Ucz się przez porównywanie procedur: wypisz kroki dla metody biegunowej, ortogonalnej, przecięć i wcięć, a potem dopasowuj je do opisów w zadaniach. Dodatkowo ćwicz na krótkich scenariuszach: jedno stanowisko vs dwa stanowiska, kąt+odległość vs prostopadłe domiary.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geodezji inżynieryjnej (działy: tyczenie i metody realizacyjne)
  • Materiały dydaktyczne szkół/CKZ do kwalifikacji BUD.18 z tematu "tyczenie"
  • Instrukcje obsługi tachimetrów (pomiar kierunków i odległości, orientacja stanowiska)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego