KWALIFIKACJA MOD3 + MOD7 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 8.
Którą metodę badania stosuje się do oceny jakości materiału włókienniczego przeznaczonego na wyrób odzieżowy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ocena organoleptyczna polega na sprawdzeniu cech materiału zmysłami (wzrok, dotyk), np. wyglądu, chwytu, miękkości, sprężystości i układalności. To typowa metoda wstępnej oceny jakości tkanin i dzianin przeznaczonych na odzież, wykonywana bez specjalistycznej aparatury.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce odzieżowej jakość materiału włókienniczego bardzo często ocenia się najpierw organoleptycznie, czyli przy użyciu zmysłów (głównie wzroku i dotyku). Taka ocena pozwala szybko stwierdzić, czy materiał nadaje się na dany wyrób odzieżowy oraz czy ma cechy zgodne z oczekiwaniami projektu.

Dlaczego odpowiedź "Organoleptyczną" jest właściwa?

  • Wygląd (barwa, połysk, równomierność, wzór, ewentualne zaciągnięcia) ocenia się wzrokowo.
  • Chwyt i układalność (miękkość, sztywność, "lejącość", sprężystość) ocenia się dotykiem i przez próbę ułożenia materiału.
  • Wady łatwo wyczuwalne (szorstkość, nierówności, zgrubienia, zmechacenia) można wykryć bez aparatury.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Laboratoryjną" – to określenie zbyt ogólne. Badania laboratoryjne mogą oceniać parametry (np. wytrzymałość, skład surowcowy, odporność barwy), ale pytanie dotyczy metody oceny jakości materiału w ujęciu typowym dla doboru materiału na odzież. W tym kontekście klasyczna i najszybsza jest ocena organoleptyczna.
  • "Suchą destylację" – to proces chemiczny/technologiczny, nie standardowa metoda oceny jakości tkaniny lub dzianiny do wyrobu odzieżowego.
  • "Chemiczną" – badania chemiczne służą m.in. identyfikacji włókien lub analizie składu, ale nie są podstawową metodą wstępnej, praktycznej oceny jakości materiału przeznaczonego do szycia.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu chodzi o szybkie sprawdzenie "czy materiał jest dobry do szycia" (chwyt, wygląd, układanie), najczęściej chodzi o ocenę organoleptyczną. Metody chemiczne i laboratoryjne kojarz z weryfikacją parametrów mierzalnych i składu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda organoleptyczna to ocena materiału zmysłami, głównie wzrokiem i dotykiem. Sprawdza się m.in. wygląd, chwyt, miękkość, sprężystość, układalność oraz widoczne/wyczuwalne wady. Jest szybka i przydatna przy doborze materiału na odzież.
Najczęściej ocenia się: barwę i równomierność, połysk, strukturę, chwyt (miękkość/sztywność), układalność, sprężystość oraz wady typu zaciągnięcia, nierówności, zmechacenia.
Badania laboratoryjne są dokładne, ale wymagają aparatury, czasu i często próbek. W doborze materiału do szycia liczy się szybka ocena praktyczna: czy tkanina dobrze się układa, jaki ma chwyt i czy ma wady widoczne gołym okiem. To zapewnia ocena organoleptyczna.
"Chwyt" to subiektywne odczucie materiału w dotyku (np. miękki, szorstki, śliski, sztywny, sprężysty). Ocenia się go przez dotykanie i zgniatanie próbki, przesuwanie dłonią po powierzchni oraz sprawdzanie, jak materiał "pracuje" po puszczeniu.
Ocena organoleptyczna opiera się na zmysłach i nie wymaga odczynników. Badanie chemiczne wykorzystuje reakcje chemiczne do identyfikacji włókien lub składu (np. rozpuszczalność, reakcje na odczynniki). W krawiectwie na starcie zwykle ocenia się organoleptycznie.
Gdy trzeba potwierdzić parametry mierzalne lub sporne: skład surowcowy, wytrzymałość, odporność barwy, kurczliwość, skłonność do pillingu czy stabilność wymiarów. W praktyce dzieje się to częściej u producentów i w kontroli jakości niż w małej pracowni.
Nie jest to typowa metoda oceny jakości tkanin i dzianin przeznaczonych na odzież. Sucha destylacja to proces chemiczny/technologiczny wykorzystywany w innych obszarach, a nie standardowe badanie materiału w krawiectwie lub towaroznawstwie odzieżowym.
Można wykryć m.in. zaciągnięcia, prążki, różnice w odcieniu, plamy, nierówne tkanie/dzianie, zmechacenia, szorstkość, zgrubienia, a także ocenić zbytnią sztywność lub "lejącość" niepasującą do planowanego fasonu.
Najczęstsze pomyłki to: utożsamianie "badania" wyłącznie z laboratorium, wybieranie odpowiedzi "chemiczna" bo brzmi fachowo, oraz ignorowanie praktycznego kontekstu krawiectwa (dobór materiału pod projekt). Warto kojarzyć organoleptykę z oceną wzrokowo-dotykową.
Ucz się przez praktykę: bierz próbki materiałów i opisuj je (chwyt, układalność, wygląd). Zrób listę cech ocenianych organoleptycznie i cech wymagających pomiaru lub testu. Powtarzaj też podstawowe pojęcia z towaroznawstwa: wady, sploty, rodzaje wykończeń.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że ocena organoleptyczna polega na sprawdzeniu cech materiału zmysłami (wzrok, dotyk), np. wyglądu, chwytu, miękkości, sprężystości i układalności.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Ocena organoleptyczna" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Ocena_organoleptyczna (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z materiałoznawstwa odzieżowego (włókna, przędze, tkaniny, dzianiny)
  • Materiały dydaktyczne do przedmiotów: technologia odzieży, towaroznawstwo włókiennicze
  • Ćwiczenia praktyczne: rozpoznawanie materiałów i wad oraz opis cech organoleptycznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego