KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 11.
Którą metodę pomiaru osnowy geodezyjnej przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia metodę pomiaru osnowy geodezyjnej z wykorzystaniem trzech statywów, co jest związane z kwalifikacją
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda trzech statywów polega na wykonaniu obserwacji z trzech stanowisk (trzech ustawień instrumentu na statywach) tworzących charakterystyczny układ na schemacie. Jeśli rysunek pokazuje trzy stanowiska instrumentu, odpowiada to tej metodzie, a nie wcięciom (kątowym/liniowym) ani niwelacji reperów.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba rozpoznać metodę pomiaru osnowy geodezyjnej na podstawie rysunku. Jeżeli schemat przedstawia trzy wyraźne stanowiska instrumentu (trzy ustawienia na statywach) powiązane obserwacjami, właściwa jest odpowiedź "Trzech statywów." – nazwa metody wynika bezpośrednio z liczby stanowisk, z których prowadzi się pomiar i wzajemnie kontroluje obserwacje.

Odpowiedź "Wcięć kątowych." dotyczy sytuacji, gdy punkt wyznacza się z przecięcia kierunków/ kątów mierzonych z punktów nawiązania. Na typowych schematach akcentem są kierunki i kąty, a nie "trzy stanowiska" jako idea metody.

Odpowiedź "Wcięć liniowych." odnosi się do wyznaczania położenia punktu z przecięcia odległości (pomiarów długości). Charakterystyczne byłyby linie/łuki odpowiadające odległościom i nawiązania liniowe, a nie układ trzech stanowisk instrumentu jako sedno metody.

Odpowiedź "Niwelacji reperów." dotyczy pomiaru wysokości (różnic wysokości) i wiąże się z reperami oraz typową organizacją ciągu niwelacyjnego. Jeśli rysunek pokazuje przede wszystkim stanowiska instrumentu dla obserwacji osnowy sytuacyjnej/realizacyjnej, a nie ciąg niwelacyjny z reperami i łatami, to niwelacja nie pasuje.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odpowiedz sobie, co jest "bohaterem" schematu: stanowiska instrumentu (metoda trzech statywów), kąty (wcięcia kątowe), odległości (wcięcia liniowe) czy wysokości/repery (niwelacja). Dopiero potem wybierz nazwę metody.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Osnowa geodezyjna to uporządkowany zbiór punktów o znanym położeniu (a często także wysokości), który stanowi odniesienie dla dalszych pomiarów. Dzięki osnowie można wyznaczać punkty szczegółowe, tyczyć obiekty i kontrolować spójność wyników w czasie.
Najczęściej rozpoznasz ją po tym, że schemat pokazuje trzy stanowiska instrumentu (trzy ustawienia na statywach) połączone liniami obserwacji. Kluczowy jest układ trzech stanowisk, a nie sam fakt występowania linii czy punktów nawiązania.
Bo oba podejścia mogą mieć podobne "geometryczne" schematy: kilka punktów i linie między nimi. Różnica tkwi w tym, co jest mierzone i jak wyznacza się punkt: we wcięciach kątowych kluczowe są kierunki/ kąty z punktów nawiązania, a w metodzie trzech statywów – organizacja obserwacji z trzech stanowisk.
Wcięcia liniowe to wyznaczanie położenia punktu na podstawie pomierzonych odległości do znanych punktów nawiązania. W praktyce wymaga to wiarygodnego pomiaru długości i odpowiedniej geometrii. Na schematach "widać" akcent na odległościach, nie na zestawie stanowisk instrumentu.
Niwelację reperów stosuje się wtedy, gdy celem jest wyznaczenie lub kontrola wysokości (różnic wysokości) i przeniesienie układu wysokościowego. Metody osnowy sytuacyjnej dotyczą głównie położenia w planie. Jeśli zadanie dotyczy wysokości i reperów, to zwykle chodzi o niwelację.
W zależności od metody używa się m.in. tachimetru/teodolitu (pomiary kątów i odległości), statywu, pryzmatu, tyczek, a w pracach wysokościowych także niwelatora i łat. Na egzaminie ważne jest kojarzenie instrumentu i sposobu ustawień z odpowiednią metodą pomiarową.
Typowe błędy to skupienie się na pojedynczym elemencie (np. "są linie, więc to wcięcia") zamiast na całej organizacji pomiaru, oraz mylenie pomiarów sytuacyjnych z wysokościowymi. Pomaga szybkie pytanie kontrolne: czy rysunek pokazuje kąty, odległości, repery czy liczbę stanowisk instrumentu?
Zwykle tak, jeśli schemat jest typowy i zawiera elementy rozstrzygające (np. trzy stanowiska instrumentu, zaznaczone kąty, opisy odległości, repery). Gdy rysunek jest uproszczony, należy szukać tego, co jest "mierzone" i jaka jest rola punktów nawiązania.
Najskuteczniej jest połączyć nazwy metod z mini-schematami: osobno dla wcięć kątowych, wcięć liniowych, niwelacji i metod stanowisk (np. trzech statywów). Warto też przerabiać zadania obrazkowe i dopisywać 1–2 cechy rozpoznawcze do każdej metody.
Pomiar osnowy dotyczy punktów stanowiących bazę odniesienia (stabilizowanych, kontrolowanych, używanych później do nawiązań). Pomiar szczegółów dotyczy elementów terenu/obiektu (krawędzie, budynki, uzbrojenie). Na rysunkach osnowy częściej widzisz układ punktów i obserwacji, a nie detale mapy.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Metoda trzech statywów polega na wykonaniu obserwacji z trzech stanowisk (trzech ustawień instrumentu na statywach) tworzących charakterystyczny układ na schemacie."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji dotyczące osnów pomiarowych (skrypty szkolne/technikum)
  • Notatki z zajęć: zestawienie metod osnów wraz ze schematami
  • Zadania egzaminacyjne BUD.18 z rozpoznawania metod pomiaru na rysunkach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego