KWALIFIKACJA SPC6 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 5.
Która próbka mleka spełnia wybrane wymagania dla mleka surowego do skupu?
Ilustracja przedstawia tabelę z wynikami badań próbek mleka surowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Próbka mleka 4 jest wskazana jako zgodna, ponieważ jako jedyna spełnia jednocześnie wszystkie podane w zadaniu kryteria skupu dla mleka surowego. W praktyce oznacza to brak cech dyskwalifikujących (np. obecności inhibitorów) oraz zgodność kluczowych parametrów jakości z wymaganiami z tabeli/ilustracji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach dotyczących skupu mleka surowego poprawny wybór polega na sprawdzeniu zgodności każdej próbki z pełnym zestawem wymagań wskazanych w poleceniu (zwykle w formie tabeli/ilustracji dołączonej do arkusza). Nie wystarczy, że próbka spełnia jeden parametr – musi spełniać wszystkie kryteria jednocześnie.

W praktyce odbioru i kontroli jakości mleka surowego najczęściej analizuje się m.in.:

  • parametry mikrobiologiczne (ogólna liczba drobnoustrojów) – informują o higienie udoju i chłodzeniu,
  • parametry zdrowotne (liczba komórek somatycznych) – związane z zapaleniem wymienia i jakością surowca,
  • obecność inhibitorów (np. pozostałości substancji hamujących/antybiotyków) – mogą blokować fermentację i są typową przyczyną odrzutu,
  • parametry fizykochemiczne (np. punkt zamarzania, gęstość, kwasowość) – służą do oceny świeżości oraz wykrywania zafałszowań (np. dolewania wody).

Odpowiedź "Próbka mleka 4." jest poprawna, ponieważ w danych do zadania to właśnie ta próbka nie przekracza żadnego z progów i nie wykazuje cech dyskwalifikujących. Pozostałe propozycje (próbka 1, 2 lub 3) są błędne, bo dla co najmniej jednego z wymaganych parametrów wypadają poza zakres dopuszczalny lub mają cechę, która eliminuje surowiec ze skupu (np. wynik dodatni na inhibitory albo niezgodność parametru wskazującego zafałszowanie).

Wskazówka egzaminacyjna: czytaj tabelę "systemowo" – dla każdej próbki odhaczaj kryteria po kolei. Najczęstsze pomyłki wynikają z porównania tylko jednego wskaźnika albo z odczytania wartości z niewłaściwej kolumny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To zestaw kryteriów jakościowych, które musi spełnić mleko dostarczane do zakładu/punktu skupu. Obejmują zwykle parametry mikrobiologiczne, zdrowotne (np. komórki somatyczne), fizykochemiczne (np. punkt zamarzania) oraz brak substancji hamujących (inhibitorów).
Porównaj każdą próbkę z kryteriami w tabeli: 1) sprawdź parametry dyskwalifikujące (np. inhibitory), 2) porównaj każdy wynik z progiem, 3) odrzuć próbki z choć jedną niezgodnością. Poprawna będzie ta, która spełnia wszystkie warunki jednocześnie.
Inhibitory (np. pozostałości substancji hamujących) mogą zatrzymać lub zaburzyć procesy fermentacyjne w produkcji (jogurty, kefiry, sery). Z tego powodu nawet przy dobrych innych parametrach mleko z inhibitorami jest traktowane jako niezgodne i zwykle nie jest przyjmowane do przerobu.
Najczęściej wskazuje na problemy higieniczne: nieprawidłowy udój, zanieczyszczony sprzęt, zbyt wolne schłodzenie lub przerwanie łańcucha chłodniczego. Taki surowiec szybciej się psuje i może powodować wady wyrobów, dlatego może nie spełniać wymagań skupu.
To wskaźnik związany głównie ze stanem zdrowia wymienia (np. zapalenie). Wysoka liczba komórek somatycznych pogarsza przydatność technologiczną mleka (np. dla serowarstwa) i może świadczyć o obniżonej jakości. W wielu systemach skupu jest to kryterium oceny i klasyfikacji.
Punkt zamarzania mleka jest dość stabilny dla mleka niezafałszowanego. Dodanie wody przesuwa ten parametr w kierunku wartości typowej dla wody, co jest sygnałem zafałszowania. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych niezgodność tego parametru często eliminuje próbkę ze skupu.
W kontekście zadań egzaminacyjnych zwykle tak: jeśli wymagania są sformułowane jako warunki konieczne, to niespełnienie choć jednego z nich oznacza brak zgodności. Szczególnie dotyczy to kryteriów "zero-jedynkowych", jak dodatni wynik na inhibitory lub cechy zafałszowania surowca.
Najczęstsze pomyłki to: odczyt z niewłaściwej kolumny (inna próbka), pominięcie jednego parametru, nieuważne porównanie z progiem (np. < zamiast ≤), oraz skupienie się na "najładniejszej" liczbie zamiast na kryteriach dyskwalifikujących, takich jak inhibitory.
Badania wykonuje się przy przyjęciu surowca lub w ramach nadzoru nad dostawami: w punkcie skupu, przy rozładunku cysterny lub w laboratorium zakładowym. Celem jest szybka decyzja o przyjęciu, klasyfikacji lub odrzuceniu oraz zapewnienie bezpieczeństwa i jakości produkcji.
Ćwicz analizę tabel: zaznaczaj progi, odhaczaj kryteria po kolei dla każdej próbki i zawsze sprawdzaj parametry dyskwalifikujące. Powtórz, co oznaczają typowe wskaźniki (mikrobiologia, komórki somatyczne, inhibitory, punkt zamarzania) i jak wpływają na przydatność technologiczną.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 43% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Próbka mleka 4 jest wskazana jako zgodna, ponieważ jako jedyna spełnia jednocześnie wszystkie podane w zadaniu kryteria skupu dla mleka surowego."

Źródła:

  • Rozporządzenie (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (załączniki dotyczące mleka surowego).
  • Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (wymagania ogólne higieny/HACCP dla surowców).
  • ISO 707: Milk and milk products — Guidance on sampling (wytyczne dotyczące pobierania próbek mleka i przetworów mlecznych).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii mleczarstwa (dział: ocena jakości mleka surowego)
  • Materiały szkoleniowe z laboratoriów mleczarskich: interpretacja wyników (mikrobiologia i fizykochemia)
  • Dokumentacje zakładowe/HACCP: wymagania jakościowe dla surowca mlecznego i procedury przyjęcia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego