Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM3 - CZERWIEC 2011



PYTANIE NR 2.
Który z wymienionych języków programowania sterowników PLC jest językiem tekstowym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W standardzie IEC 61131-3 języki PLC dzieli się na tekstowe i graficzne.
Tekstowe to IL (lista instrukcji, zapis liniowy) oraz ST (język strukturalny podobny do Pascal/C).
FBD i SFC są językami graficznymi, więc nie spełniają warunku pytania.

Pełne wyjaśnienie:

W programowaniu sterowników PLC (wg IEC 61131-3) wyróżnia się pięć klasycznych języków, pogrupowanych na tekstowe i graficzne. Pytanie dotyczy wskazania języka (języków) tekstowego.

Języki tekstowe to:

  • IL (Instruction List) – zapis "liniowy", zbliżony do asemblera: program jest sekwencją instrukcji wykonywanych kolejno, z operacjami logicznymi, arytmetycznymi i skokami.
  • ST (Structured Text) – język wysokiego poziomu, przypominający Pascal lub C; pozwala wygodnie zapisywać złożone algorytmy, instrukcje warunkowe (IF) i pętle (FOR/WHILE).

Dlatego odpowiedź "IL oraz ST są językami tekstowymi" jest poprawna: obejmuje oba języki tekstowe wskazywane w standardzie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • SFC (Sequential Function Chart) nie jest tekstowy, tylko graficzny – służy do opisu sekwencji kroków i przejść w procesach wieloetapowych.
  • FBD (Function Block Diagram) jest językiem graficznym – logika jest budowana z bloków funkcyjnych i połączeń sygnałów.
  • Stwierdzenie, że "FBD oraz SFC są językami graficznymi" jest wprawdzie prawdziwe, ale nie odpowiada na pytanie o język tekstowy, więc jako odpowiedź jest błędne.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj prosty podział: tekstowe = IL, ST; graficzne = LD, FBD, SFC. W zadaniach serwisowych często rozpoznaje się to po wyglądzie: kod vs schemat.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jakie języki PLC są uznawane za tekstowe według IEC 61131-3?
Za języki tekstowe w IEC 61131-3 uznaje się IL (Instruction List) oraz ST (Structured Text). IL jest zapisem sekwencji instrukcji, a ST przypomina języki wysokiego poziomu i ułatwia zapisywanie złożonych algorytmów.
Co oznacza skrót IL w programowaniu sterowników PLC?
IL to Instruction List, czyli lista instrukcji. Program zapisuje się liniowo jako kolejne rozkazy (operacje logiczne, arytmetyka, skoki). Z tego powodu IL zalicza się do języków tekstowych, a nie graficznych.
Co oznacza skrót ST i kiedy warto go używać w PLC?
ST to Structured Text. Stosuje się go, gdy w sterowniku potrzebne są obliczenia, praca na danych i bardziej rozbudowana logika (np. instrukcje IF i pętle). W praktyce jest wygodny przy algorytmach i funkcjach, które trudno narysować w schematach.
Dlaczego FBD nie jest językiem tekstowym PLC?
FBD (Function Block Diagram) jest językiem graficznym, bo logikę buduje się z bloków funkcyjnych oraz połączeń sygnałowych. Nie zapisuje się go jako ciągu instrukcji tekstowych, tylko jako diagram, który ułatwia wizualizację działania układu sterowania.
Dlaczego SFC zalicza się do języków graficznych, a nie tekstowych?
SFC (Sequential Function Chart) służy do opisu procesu jako kroków i przejść. Jest przedstawiany w formie schematu sekwencji, więc jest językiem graficznym. Bywa mylony z językami tekstowymi, bo "sekwencja" kojarzy się z kodem, ale forma jest diagramowa.
Jak odróżnić na egzaminie język tekstowy od graficznego w PLC?
Język tekstowy wygląda jak kod: linie instrukcji, słowa kluczowe, operatory, nawiasy. Język graficzny wygląda jak schemat: bloki, połączenia, drabinka lub kroki procesu. Jeśli widzisz "diagram", zwykle chodzi o LD/FBD/SFC, a nie IL/ST.
Czy w jednym projekcie PLC można łączyć języki tekstowe i graficzne?
Tak, w praktyce często łączy się różne języki: np. sekwencję procesu opisuje się w SFC, logikę między sygnałami w FBD, a obliczenia i algorytmy w ST. Taki podział ułatwia uruchamianie, diagnostykę i późniejszą konserwację programu.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy podziale IL/ST/FBD/SFC na egzaminie?
Najczęstsze pomyłki to: uznanie SFC za język tekstowy (bo kojarzy się z "sekwencją"), pominięcie ST i wskazanie tylko IL, oraz automatyczne przypisanie FBD do tekstowych, bo bywa opisywany "funkcjami". Warto zapamiętać pary: IL+ST oraz LD+FBD+SFC.
Jaką rolę ma IEC 61131-3 w pracy mechatronika przy PLC?
IEC 61131-3 porządkuje nazwy i podejście do programowania PLC, co ułatwia czytanie projektów i komunikację w utrzymaniu ruchu. Dla mechatronika oznacza to szybsze rozpoznanie, w jakiej notacji zapisano fragment programu (tekst vs diagram) i jak bezpiecznie wprowadzać zmiany.
Która odpowiedź jest poprawna, gdy pytają o język tekstowy PLC: IL, ST, FBD czy SFC?
Poprawna odpowiedź to ta, która wskazuje IL i ST jako języki tekstowe. FBD i SFC są językami graficznymi. Na testach zwracaj uwagę, czy pytanie dopuszcza jedną opcję czy wskazanie zestawu języków (czasem poprawne są dwa skróty naraz).
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w standardzie IEC 61131-3 języki PLC dzieli się na tekstowe i graficzne.Tekstowe to IL (lista instrukcji, zapis liniowy) oraz ST (język strukturalny podobny do Pascal/C).

Źródła:

  • PN-EN 61131-3:1998 (IEC 61131-3), Programowalne sterowniki — Część 3: Języki programowania (podział na języki tekstowe i graficzne)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do standardu IEC 61131-3 (języki PLC i ich zastosowania)
  • Dokumentacja/Help środowiska programistycznego PLC używanego w pracowni (np. opisy języków i edytorów)
  • Zadania praktyczne: rozpoznawanie fragmentów IL/ST oraz diagramów FBD/SFC na przykładach
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego