KWALIFIKACJA ELE2 - WRZESIEŃ 2014 (test 2)

PYTANIE NR 8.
Łącznik przedstawiony na zdjęciu jest oznaczony na schematach symbolem graficznym
Ilustracja przedstawia dwa elementy: po lewej stronie widzimy cztery symbole graficzne oznaczone literami A, B, C, D, a po
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Łącznik na zdjęciu ma dwa niezależne klawisze, co oznacza sterowanie dwoma obwodami z jednego miejsca (łącznik świecznikowy/seryjny).
Na schematach taki łącznik oznacza się symbolem z okręgiem i dwiema kreskami wychodzącymi ku górze w kształcie "V", czyli wskazanym jako "C".

Pełne wyjaśnienie:

Na zdjęciu rozpoznajemy łącznik dwuklawiszowy (dwa osobne klawisze w jednej ramce). Taki osprzęt służy do niezależnego załączania dwóch obwodów z jednego miejsca, typowo dwóch sekcji oświetlenia (np. dwie grupy żarówek w żyrandolu). W praktyce nazywa się go łącznikiem świecznikowym (spotyka się też określenie: seryjny/podwójny).

W zestawie symboli A–D poprawny jest symbol przedstawiający okrąg z dwiema kreskami wychodzącymi ku górze w kształcie litery "V". Taki zapis odpowiada idei "dwóch niezależnych torów" sterowanych z jednego punktu i jest stosowany w standaryzowanej symbolice schematów (m.in. wg IEC/PN-EN 60617).

Dlaczego pozostałe symbole nie pasują?

  • Symbol z czterema kreskami promieniście jest kojarzony z łącznikiem krzyżowym, który jest elementem pośrednim w sterowaniu z trzech lub więcej miejsc. Nie identyfikuje się go po "dwóch klawiszach" w prosty sposób.
  • Symbol z dwiema kreskami pod kątem odpowiada łącznikowi schodowemu, używanemu parami do sterowania jednym obwodem z dwóch miejsc. Kluczowa różnica: tu chodzi o liczbę miejsc sterowania, a nie o dwa obwody z jednego miejsca.
  • Symbol z jedną kreską przekreśloną dotyczy innego typu łącznika (np. specjalnego/dwubiegunowego zależnie od przyjętej legendy), a nie standardowego łącznika świecznikowego.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz dwa klawisze, myśl przede wszystkim o dwóch niezależnych obwodach. To najszybsza droga do poprawnego dopasowania symbolu na schemacie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Łącznik świecznikowy (seryjny) to osprzęt z dwoma klawiszami, który pozwala sterować dwoma niezależnymi obwodami z jednego miejsca. Najczęściej używa się go do oświetlenia, np. do włączania dwóch sekcji żyrandola lub dwóch grup lamp w pomieszczeniu.
Najprościej po dwóch osobnych klawiszach w jednej ramce. Każdy klawisz odpowiada innemu obwodowi (np. "główne światło" i "dodatkowe"). To odróżnia go od łącznika jednoklawiszowego oraz od układów schodowych, gdzie ważniejsza jest liczba punktów sterowania.
Łącznik schodowy służy do sterowania jednym obwodem z dwóch miejsc (pracuje w parze z drugim schodowym). Łącznik świecznikowy służy do sterowania dwoma obwodami z jednego miejsca. Pomyłka wynika z tego, że oba dotyczą oświetlenia, ale rozwiązują inne potrzeby instalacji.
W tego typu zadaniach kreski zwykle pomagają zasugerować liczbę torów/obwodów sterowanych w danym elemencie. Dla łącznika świecznikowego istotne jest to, że są dwa niezależne tory w jednym osprzęcie. Nie należy mylić tego z liczbą miejsc sterowania (schodowy/krzyżowy).
Łącznik krzyżowy jest elementem pośrednim w instalacji, gdy chcesz sterować tym samym obwodem z trzech lub więcej miejsc. W praktyce montuje się go między dwoma łącznikami schodowymi. Często jest mylony ze świecznikowym, bo oba bywają "bardziej złożone" niż zwykły łącznik.
Stosuje się go, gdy z jednego punktu chcesz włączać dwie grupy oświetlenia, np. dwie sekcje żyrandola, oświetlenie główne i dekoracyjne albo lampy w dwóch strefach pomieszczenia. Dzięki temu nie trzeba montować dwóch oddzielnych łączników w dwóch puszkach.
Dwuklawiszowy (świecznikowy) ma dwa klawisze i dwa obwody sterowane z jednego miejsca. Sterowanie schodowe dotyczy jednego obwodu, ale z dwóch punktów (dwa łączniki w różnych miejscach). Jeśli na ścianie są dwa klawisze w jednym miejscu, to zwykle świecznikowy.
Tak. Symbole graficzne elementów na schematach są standaryzowane w bazie symboli IEC 60617 (i jej odpowiednikach krajowych). Dzięki temu dokumentacja jest czytelna niezależnie od producenta osprzętu. Na egzaminie warto kojarzyć symbole z funkcją, a nie tylko z wyglądem.
Najczęściej myli się: świecznikowy (dwa obwody z jednego miejsca) ze schodowym (jeden obwód z dwóch miejsc). Drugi błąd to wybór symbolu "na oko" bez przełożenia na funkcję. Pomaga pytanie kontrolne: "ile obwodów i z ilu miejsc?"
Skuteczna metoda to łączenie symbolu z funkcją: świecznikowy = dwa obwody, schodowy = dwa miejsca, krzyżowy = trzy+ miejsca. Dobrze działa też rozwiązywanie krótkich zadań z legendą i rysunkami oraz porównywanie z realnym osprzętem (zdjęcia, katalogi).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • IEC 60617 – Graphical symbols for diagrams (online database), https://60617.iec.ch/ - accessed 2026-03-01

Materiały:

  • Baza symboli graficznych IEC 60617 (przegląd symboli łączników)
  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z czytania schematów instalacji (symbole łączników, osprzętu)
  • Karty katalogowe osprzętu elektroinstalacyjnego (porównanie typów łączników i zastosowań)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego