KWALIFIKACJA EKA5 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 39.
MiesiącŁączne wynagrodzenie
Styczeń20 000 zł
Luty22 000 zł
O ile procent wzrosły wynagrodzenia w firmie od stycznia do lutego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć wzrost procentowy, wyznacz różnicę: 22 000 − 20 000 = 2 000 zł. Następnie podziel różnicę przez wartość początkową (styczeń): 2 000 / 20 000 = 0,10. Po zamianie na procent otrzymujesz 10%. Wynik oznacza, że łączne płace w lutym były o jedną dziesiątą wyższe niż w styczniu.

Pełne wyjaśnienie:

Wzrost procentowy porównuje wartość końcową z wartością początkową, dlatego kluczowe jest wskazanie punktu odniesienia. W tym zadaniu punktem odniesienia jest styczeń (20 000 zł), a miesiącem porównywanym jest luty (22 000 zł).

Kroki obliczeń są następujące:

  1. Oblicz zmianę bezwzględną (różnicę): 22 000 zł − 20 000 zł = 2 000 zł.
  2. Oblicz zmianę względną względem stycznia: 2 000 / 20 000 = 0,10.
  3. Zamień na procent: 0,10 × 100% = 10%.

Odpowiedź "10%" jest więc poprawna, bo 2 000 zł stanowi dokładnie jedną dziesiątą kwoty 20 000 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne:

  • "20%" wynikałoby z przyrostu 4 000 zł przy bazie 20 000 zł (albo z pomyłki w odczycie danych). W zadaniu przyrost wynosi tylko 2 000 zł.
  • "15%" to typowy błąd "na oko" lub efekt użycia niewłaściwej proporcji bez sprawdzenia wyniku (15% z 20 000 zł to 3 000 zł, a nie 2 000 zł).
  • "11%" często pojawia się przy złym dzieleniu (np. niepoprawne 22/2) albo przy intuicyjnym zaokrąglaniu. Tymczasem 2 000/20 000 daje dokładnie 0,10, czyli 10% bez potrzeby zaokrągleń.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o wzroście/spadku procentowym zawsze najpierw zadaj sobie pytanie: "względem czego liczę procent?". Zwykle jest to wartość wcześniejsza (bazowa), tutaj: styczeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz różnicę (luty − styczeń), a potem podziel ją przez wartość z miesiąca bazowego (stycznia). Otrzymany ułamek pomnóż przez 100%. Wzór: ((nowe − stare) / stare) × 100%.
Bo styczeń jest wartością początkową i to względem niej mierzysz zmianę. Procent zawsze oznacza "ile z całości bazowej stanowi przyrost". Dzieląc przez luty, zmieniłbyś punkt odniesienia i wynik miałby inne znaczenie.
Oznacza to, że łączne wynagrodzenia w lutym są o 10% wyższe niż w styczniu, czyli przy bazie 20 000 zł przyrost wynosi 2 000 zł. To informacja o dynamice kosztów płac w ujęciu m/m.
Możesz policzyć "w drugą stronę": 10% z 20 000 zł to 2 000 zł, a 20 000 zł + 2 000 zł = 22 000 zł, czyli zgadza się z tabelą. Taka kontrola ogranicza błędy rachunkowe i pomyłki w bazie.
W typowym zadaniu "od stycznia do lutego" nie. Standardowo liczy się zmianę względem miesiąca początkowego. Liczenie od średniej daje inną miarę (symetryczną zmianę) i w testach może prowadzić do błędnej odpowiedzi, jeśli nie jest to wyraźnie wymagane.
Najczęstsze to: dzielenie przez złą wartość bazową, pomylenie przyrostu w zł z procentem, oraz zła zamiana ułamka na procent (np. 0,10 odczytane jako 0,10%). Pomaga zapisanie wzoru i wskazanie "starej" wartości.
Postępujesz analogicznie: (nowe − stare) / stare × 100%. Gdy nowe < stare, różnica jest ujemna, więc wyjdzie wynik ujemny, który interpretujesz jako spadek. Przykład: 18 000 zamiast 20 000 daje (−2 000/20 000)×100% = −10%.
Stosuje się je w analizie kosztów i przychodów, monitoringu budżetu, raportach okresowych oraz porównaniach m/m i r/r. Wskaźniki dynamiki pomagają szybko ocenić trend (wzrost/spadek) i jego skalę, co jest ważne w kontroli zarządczej.
Zmiana procentowa dotyczy wzrostu/spadku wartości względem bazy (np. wynagrodzenia +10%). Punkty procentowe stosuje się przy zmianie stóp lub udziałów (np. stopa podatku z 8% na 23% to +15 p.p., a nie +15%).
Ćwicz schemat: różnica → podziel przez bazę → ×100%. Ucz się rozpoznawać "stare" i "nowe" dane w tabelach oraz rób szybki test sensowności (czy procent z bazy daje podaną różnicę). Pomagają krótkie zadania m/m i r/r na kosztach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 72% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Aby obliczyć wzrost procentowy, wyznacz różnicę: 22 000 − 20 000 = 2 000 zł. Następnie podziel różnicę przez wartość początkową (styczeń): 2 000 / 20 000 = 0,10."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Zmiana procentowa" (opis metody obliczania różnicy procentowej), https://pl.wikipedia.org/wiki/Zmiana_procentowa (dostęp: 2026-03-01)
  • Khan Academy (PL) – materiały: "Procenty" (podstawy zamiany ułamka na procent i obliczanie procentowej zmiany), https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percent (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw statystyki opisowej i analizy danych (zmiany procentowe, dynamika)
  • Zestawy zadań z rachunków procentowych (procent składany i prosty, zmiana m/m)
  • Materiały szkolne z matematyki biznesowej/ekonomicznej (wskaźniki dynamiki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego