KWALIFIKACJA MED2 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 23.
Na diagramie zębowym pacjenta z uzębieniem częściowym stałym przed numerem zęba w dolnym prawym kwadrancie powinna znaleźć się liczba
Ilustracja przedstawia diagram zębowy, który jest używany w kontekście stomatologii, szczególnie w kwalifikacjach zawodowych
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W numeracji dwucyfrowej zębów uzębienia stałego pierwsza cyfra oznacza kwadrant.
Dolny prawy kwadrant (prawa strona pacjenta, żuchwa) ma oznaczenie 4. Dlatego przed numerem zęba w tym obszarze wpisuje się liczbę 4, a wartości 5–8 dotyczą innego zakresu oznaczeń.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce stomatologicznej spotyka się różne sposoby zapisu położenia zębów, a jednym z najczęściej nauczanych jest system dwucyfrowy, w którym pierwsza cyfra identyfikuje kwadrant (ćwiartkę), a druga cyfra wskazuje kolejny ząb w danym kwadrancie. W takim zapisie kluczowe jest rozróżnienie: uzębienie stałe oraz strona prawa/lewa pacjenta.

Dla uzębienia stałego dolny prawy kwadrant (żuchwa po prawej stronie pacjenta) oznacza się liczbą 4. Oznacza to, że każdy ząb stały w tej ćwiartce będzie miał na początku zapisu cyfrę 4 (np. 41, 42… w zależności od konkretnego zęba). Z tego powodu poprawną odpowiedzią jest "4".

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Liczby "5", "6", "7" i "8" są typowo kojarzone z innym zakresem oznaczeń kwadrantów niż 1–4. Ich wybór bywa skutkiem pomylenia uzębienia stałego z innym typem uzębienia lub pomylenia zasad danego systemu numeracji. W zadaniu wskazano jednak uzębienie częściowe stałe, więc właściwy jest zakres, w którym dolny prawy obszar odpowiada cyfrze 4.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi zawsze zatrzymaj się na dwóch krokach: (1) ustal, czy mowa o uzębieniu stałym czy mlecznym, (2) określ stronę pacjenta, a nie osobę patrzącą na diagram. To najczęstsze źródła pomyłek przy odontogramie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierwsza cyfra wskazuje kwadrant (ćwiartkę) uzębienia, czyli położenie zęba w szczęce lub żuchwie oraz po stronie prawej albo lewej pacjenta. Dopiero druga cyfra identyfikuje konkretny ząb w danym kwadrancie. To podstawa poprawnego wypełniania odontogramu.
Dolny prawy kwadrant to żuchwa po prawej stronie pacjenta. Na schematach mylące bywa to, że patrząc na pacjenta "z przodu", jego prawa strona znajduje się po lewej stronie kartki. Warto zawsze myśleć w kategoriach stron pacjenta, nie obserwatora.
Systemy oznaczeń rozróżniają typ uzębienia, aby uniknąć pomyłek w dokumentacji. Uzębienie stałe i mleczne mają oddzielne zakresy oznaczeń kwadrantów, dzięki czemu ten sam "numer zęba" nie może oznaczać dwóch różnych zębów u różnych pacjentów lub w różnym wieku.
Odontogram (diagram zębowy) to graficzny zapis stanu uzębienia: obecnych zębów, braków, wypełnień, ubytków czy planowanych zabiegów. Ułatwia komunikację w gabinecie, porządek w dokumentacji i szybką orientację, na którym zębie wykonywano lub planuje się leczenie.
Najczęstsze pomyłki to: zamiana prawej i lewej strony pacjenta, mieszanie oznaczeń uzębienia stałego z mlecznym oraz wpisanie samej liczby bez upewnienia się, jaki system numeracji obowiązuje w danym gabinecie. Pomaga nawyk: "strona pacjenta + łuk (góra/dół)".
Tak, w niektórych konwencjach zapisu dwucyfrowego liczby z zakresu 5–8 są używane do oznaczania kwadrantów, ale nie w tym samym sensie co 1–4. Dlatego przed wpisem do dokumentacji trzeba sprawdzić, czy mowa o uzębieniu stałym czy innym typie oraz jaki standard zapisu stosuje gabinet.
Numeracja pomaga w przygotowaniu stanowiska do zabiegu na konkretnym zębie (narzędzia, materiał, izolacja), w opisie procedur w dokumentacji oraz w sprawnej komunikacji z lekarzem. Minimalizuje ryzyko pomyłki lokalizacji, szczególnie przy podobnych nazwach zębów i wielu uzupełnieniach.
Na standardowym schemacie górny łuk to szczęka, dolny łuk to żuchwa. Jeśli diagram jest nietypowo obrócony, trzeba szukać oznaczeń pomocniczych lub osi podziału na kwadranty. Wątpliwości warto wyjaśnić przed wpisem, bo błędny łuk zmienia cały zapis.
To informacja krytyczna dla wyboru właściwego zakresu oznaczeń. "Częściowe" sugeruje braki zębowe, ale "stałe" określa typ uzębienia, który determinuje oznaczenia kwadrantów. Bez tego doprecyzowania mogłyby pasować różne systemy i odpowiedzi, co obniża jednoznaczność zadania.
Pomaga metoda 2 kroków: najpierw góra/dół, potem prawa/lewa pacjenta. Ćwicz na kilku odontogramach dziennie, zawsze mówiąc na głos "prawa pacjenta". Dodatkowo rysuj prosty krzyż dzielący łuki na ćwiartki i wpisuj cyfry konsekwentnie.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "W numeracji dwucyfrowej zębów uzębienia stałego pierwsza cyfra oznacza kwadrant.Dolny prawy kwadrant (prawa strona pacjenta, żuchwa) ma oznaczenie 4."

Źródła:

  • ISO 3950:2016 Dentistry — Designation system for teeth and areas of the oral cavity, treść normy (system oznaczania kwadrantów w zapisie dwucyfrowym)
  • FDI World Dental Federation – opis systemu numeracji zębów (Two-digit system), https://www.fdiworlddental.org/ (sekcja o numeracji zębów) - dostęp 2026-03-05

Materiały:

  • Norma ISO 3950 (oznaczanie zębów i jamy ustnej) – opis systemu FDI
  • Podręczniki do anatomii i fizjologii narządu żucia (rozdział o uzębieniu i jego podziale)
  • Materiały dydaktyczne z dokumentacji medycznej w stomatologii (odontogram, oznaczenia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego