Ślad dolegania (wzór kontaktu) pokazuje, w którym miejscu powierzchnie zębów faktycznie ze sobą współpracują. W przekładniach stożkowych o łukowej linii zębów (spiralnych) dąży się do tego, aby kontakt był stabilny i możliwie "środkowy": nie może koncentrować się przy krawędziach zęba, bo wtedy obciążenie przenosi mały fragment powierzchni, rośnie nacisk jednostkowy i pojawiają się typowe objawy eksploatacyjne (hałas, drgania, przegrzewanie, przyspieszone wycieranie).
Dlaczego wariant A jest prawidłowy?
Wariant A odpowiada sytuacji, gdy ślad jest położony wewnątrz roboczej powierzchni zęba (bez wchodzenia na skrajne strefy). Oznacza to, że ustawienie (m.in. głębokość zazębienia i luz) jest zbliżone do właściwego, a para kół przenosi moment w sposób równomierny.
Dlaczego pozostałe warianty są nieprawidłowe?
- B – ślad jest przesunięty ku krawędzi/końcowi zęba. Taki kontakt jest wrażliwy na ugięcia i błędy montażu, a miejscowe przeciążenie przyspiesza uszkodzenia powierzchni (np. zatarcia, wykruszenia).
- C – ślad jest przesunięty w kierunku czubka albo stopy zęba. To zwykle oznacza niewłaściwą głębokość ustawienia lub nieprawidłowy luz, co sprzyja hałasowi oraz szybkiemu zużyciu w jednej strefie.
- D – ślad jest zbyt skrajny lub nieregularny, co sugeruje niepoprawne współosiowości/ustawienia lub problem z geometrią/zużyciem. Taki wzór kontaktu zwiększa ryzyko uszkodzeń i pogorszenia sprawności.
Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach o ślad dolegania szukaj wariantu, w którym kontakt jest "bezpiecznie w środku". Odpowiedzi, gdzie ślad dotyka krawędzi zęba, traktuj jako sygnał błędnej regulacji lub montażu.
