Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2014 (test 2)



PYTANIE NR 41.
Na koncie księgowym Koszty działalności podstawowej ujęte są następujące pozycje kosztów:
- materiały bezpośrednie 5 000 zł,
- płace bezpośrednie z narzutami 3 500 zł,
- koszty wydziałowe 1 500 zł.

W bieżącym okresie wytworzono 30 sztuk jednorodnych wyrobów gotowych oraz 50 sztuk produktów niezakończonych, przerobionych w 40% w stosunku do wyrobów gotowych. Jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu gotowego wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszty na koncie wynoszą łącznie 10 000 zł (5 000 + 3 500 + 1 500). Produkcja w toku: 50 szt. o przerobie 40% daje 20 szt. ekwiwalentnych. Razem jednostek ekwiwalentnych: 30 + 20 = 50. Koszt jednostkowy = 10 000 / 50 = 200 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba obliczyć jednostkowy koszt wytworzenia wyrobu gotowego, uwzględniając fakt, że część produkcji jest niezakończona (produkcja w toku) i ma podany stopień przerobu 40%.

1) Zsumuj koszty produkcji
Na koncie "Koszty działalności podstawowej" ujęto trzy typowe składniki kosztu wytworzenia:

  • materiały bezpośrednie: 5 000 zł
  • płace bezpośrednie z narzutami: 3 500 zł
  • koszty wydziałowe: 1 500 zł
Suma kosztów: 5 000 + 3 500 + 1 500 = 10 000 zł.

2) Policz jednostki ekwiwalentne
Wyroby gotowe są w 100% ukończone: 30 szt. = 30 jednostek ekwiwalentnych.
Produkty niezakończone: 50 szt. przerobionych w 40% oznacza, że odpowiadają one 50 × 40% = 20 jednostkom ekwiwalentnym (tak jakby ukończono 20 sztuk wyrobu gotowego).

3) Wyznacz koszt jednostkowy
Łączna liczba jednostek ekwiwalentnych: 30 + 20 = 50.
Koszt jednostkowy = 10 000 zł / 50 = 200 zł.

Dlaczego pozostałe wyniki nie pasują?
Wynik 125 zł zwykle wynika z błędu 10 000/(30+50), czyli dzielenia przez fizyczną liczbę sztuk bez przeliczenia produkcji w toku na ekwiwalent. Wynik 100 zł może pochodzić z nieuprawnionego podwojenia ekwiwalentu lub z dzielenia przez 100 "umownych" jednostek. Wynik 225 zł bywa skutkiem odwrócenia proporcji (np. potraktowania 40% jako brakującej części albo innego błędnego ekwiwalentu).

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz produkcję w toku, najpierw przelicz ją na jednostki ekwiwalentne. Dopiero potem dziel sumę kosztów przez ekwiwalent, a nie przez liczbę sztuk fizycznych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to są jednostki ekwiwalentne w kalkulacji kosztów?
Jednostki ekwiwalentne to przeliczenie produkcji w toku na "równowartość" wyrobów gotowych. Jeśli 50 sztuk jest wykonanych w 40%, to odpowiada to 20 sztukom w 100% (50 × 0,40). Dzięki temu można poprawnie policzyć koszt jednostkowy.
Jak obliczyć koszt jednostkowy, gdy jest produkcja niezakończona?
Najpierw zsumuj koszty produkcji, potem policz jednostki ekwiwalentne (wyroby gotowe + produkcja w toku × stopień zaawansowania). Na końcu podziel łączny koszt przez łączną liczbę jednostek ekwiwalentnych. To eliminuje błąd dzielenia przez same sztuki.
Dlaczego nie wolno dzielić kosztów przez łączną liczbę sztuk 30+50?
Bo 50 sztuk produkcji w toku nie jest ukończone w 100%. Traktowanie ich jak gotowych zawyża mianownik i zaniża koszt jednostkowy. Trzeba je przeliczyć na ekwiwalent ukończenia (np. 40%), inaczej wynik będzie zbyt niski i nieoddający faktycznego zużycia zasobów.
Co oznacza zapis "przerobione w 40%" w produkcji w toku?
Oznacza stopień zaawansowania prac: przeciętnie wykonano 40% działań potrzebnych do uzyskania wyrobu gotowego. W kalkulacji kosztów interpretujesz to jako 0,40 jednostki gotowej na każdą sztukę w toku. To podstawa do obliczenia ekwiwalentu produkcji.
Jakie koszty wchodzą do kosztu wytworzenia w tym typie zadania?
W typowych zadaniach egzaminacyjnych do kosztu wytworzenia wlicza się koszty bezpośrednie (np. materiały, płace bezpośrednie z narzutami) oraz uzasadnioną część kosztów pośrednich produkcji (np. koszty wydziałowe). Następnie rozlicza się je na ekwiwalent produkcji.
Kiedy w rachunku kosztów pojawia się produkcja w toku?
Produkcja w toku pojawia się, gdy na koniec okresu część wyrobów nie została ukończona. Wtedy koszty poniesione w okresie trzeba podzielić między wyroby gotowe i niezakończone. W praktyce dotyczy to prawie każdej produkcji wieloetapowej lub gdy cykl wytwarzania przekracza okres sprawozdawczy.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy kosztach wydziałowych w kalkulacji?
Najczęstszy błąd to wyłączanie kosztów wydziałowych z kalkulacji, bo są "pośrednie". W zadaniach o koszcie wytworzenia zwykle należy je doliczyć do puli kosztów produkcji, a potem rozliczyć na jednostki ekwiwalentne. Inny błąd to doliczanie ich podwójnie.
Czy koszt jednostkowy wyrobu gotowego zawsze liczy się jako średnią?
Nie zawsze. Często liczy się średnią (łączny koszt / jednostki ekwiwalentne), ale w bardziej rozbudowanych zadaniach może wystąpić rozliczanie metodą FIFO, gdzie oddziela się koszty dotyczące zapasu początkowego produkcji w toku i koszty bieżącego okresu. Na egzaminie kluczowe jest odczytanie treści.
Jak sprawdzić szybko, czy wynik kosztu jednostkowego ma sens?
Oceń, czy koszt jednostkowy nie jest podejrzanie niski lub wysoki względem sumy kosztów i liczby wyrobów. Jeśli masz produkcję w toku, koszt jednostkowy powinien wyjść wyższy niż przy dzieleniu przez (wyroby gotowe + sztuki w toku). Pomaga też kontrola: ekwiwalent musi być mniejszy niż 30+50.
Jak przygotować się do takich zadań na egzamin technika rachunkowości?
Ćwicz schemat: suma kosztów → jednostki ekwiwalentne → koszt jednostkowy. Rozwiązuj zestawy z produkcją w toku o różnych procentach zaawansowania i porównuj wyniki. Zwracaj uwagę na słowa "jednorodne", "wytworzono", "przerób %", bo wskazują na potrzebę użycia ekwiwalentów.
info

Około 36% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Koszty na koncie wynoszą łącznie 10 000 zł (5 000 + 3 500 + 1 500)."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rachunku kosztów (produkcja w toku, jednostki ekwiwalentne)
  • Zadania ćwiczeniowe z kalkulacji kosztu wytworzenia (metoda średniej, FIFO)
  • Notatki z ewidencji kosztów na kontach zespołu 4/5 (w zależności od przyjętego wariantu)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego