Pompa wielotłoczkowa osiowa (osiowa pompa tłokowa) to pompa wyporowa, w której kilka tłoczków wykonuje ruch posuwisto-zwrotny w cylindrach ułożonych wzdłuż osi wału napędowego. Typowo tłoczki są rozmieszczone w okręgu w tzw. bloku cylindrów, a ich skok jest wymuszany przez element konstrukcyjny taki jak tarcza ukośna (swash plate) lub układ z wałem łamanym (bent-axis).
W praktyce rozpoznanie na rysunku opiera się na cechach:
- obecność wielu powtarzalnych tłoczków/cylindrów,
- tłoczki ustawione osiowo (równolegle do osi wału),
- element powodujący zmianę położenia tłoczków (np. tarcza ukośna lub skośne sprzężenie),
- brak cech typowych dla innych pomp, jak uzębienie kół (pompa zębata) czy łopatki wirnika (pompa łopatkowa).
Odpowiedzi błędne zwykle odpowiadają pompom o innej zasadzie działania lub innym ułożeniu elementów roboczych. W pompach zębatych kluczową cechą są współpracujące koła zębate. W pompach łopatkowych widać wirnik z promieniowo wysuwanymi łopatkami. W pompach tłokowych promieniowych tłoczki pracują promieniowo względem osi, a więc ich ułożenie na rysunku jest inne niż w pompie osiowej.
W lotnictwie poprawne rozróżnienie typu pompy jest ważne, bo wpływa na sposób diagnostyki, typowe uszkodzenia oraz interpretację objawów (spadek ciśnienia, pulsacje, przegrzewanie, zanieczyszczenia). Na egzaminie warto szukać na rysunku osiowego układu wielu tłoczków i elementu wymuszającego ich skok.
