Aby ocenić, w którym dziale wystąpiło największe odchylenie wykonania od założonego planu, trzeba porównać plan i wykonanie dla każdego działu na tej samej miarze (np. w zł lub w sztukach).
Krok 1: policz odchylenie
Najczęściej przyjmuje się odchylenie wartościowe: odchylenie = wykonanie − plan. Wynik dodatni oznacza przewykonanie planu, a ujemny – niedowykonanie.
Krok 2: porównaj "największe" odchylenie
W praktyce "największe" rozumie się zwykle jako największe w sensie skali problemu/zmiany, czyli o największej wartości bezwzględnej: |wykonanie − plan|. Dzięki temu duże niedowykonanie i duże przewykonanie są porównywalne co do wielkości.
Krok 3: wybierz dział odpowiadający największej wartości
Po obliczeniu odchyleń dla wszystkich działów wskazujesz ten dział, dla którego odchylenie (np. |wykonanie − plan|) jest największe. W tym zadaniu dział spełniający ten warunek odpowiada opcji D.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- A – wskazuje dział, w którym odchylenie jest mniejsze niż w dziale z opcji D (częsty błąd: wybór działu z wysoką sprzedażą zamiast z dużą różnicą plan–wykonanie).
- B – odpowiada działowi, gdzie różnica plan–wykonanie nie jest największa; błąd bywa skutkiem pomylenia znaku lub porównania bez modułu.
- C – dotyczy działu z odchyleniem mniejszym niż maksymalne; częsta przyczyna to błędne przepisanie danych z tabeli/wykresu.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy zadanie oczekuje odchylenia kwotowego czy procentowego. Jeśli działy mają różne skale planu, odchylenie procentowe może lepiej pokazać "największe" odchylenie względne.