KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 22.
Na podstawie danych zamieszczonych w dzienniku wcięcia kątowego w przód oraz wartości funkcji trygonometrycznych dla wybranych kątów, oblicz wartość współrzędnej X punktu P.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi geodezyjnymi oraz diagram trójkąta, które są częścią egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Współrzędną X punktu P w wcięciu kątowym w przód wyznacza się z danych z dziennika (współrzędnych punktów nawiązania i obserwowanych kątów/kierunków) oraz wartości funkcji trygonometrycznych dla tych kątów.
Po prawidłowym podstawieniu danych i wykonaniu rachunków otrzymuje się wynik XP = 1050,00 m.

Pełne wyjaśnienie:

Wcięcie kątowe w przód to metoda wyznaczania położenia punktu P na podstawie obserwacji kątowych wykonanych z co najmniej dwóch znanych punktów (punktów nawiązania). Z dziennika wcięcia odczytuje się dane wejściowe, typowo: współrzędne punktów osnowy/punktów stanowisk oraz zmierzone kierunki lub kąty do punktu P. Ponieważ w treści zadania wskazano także tabelę wartości funkcji trygonometrycznych, zakłada się, że część obliczeń wymaga użycia sinusa, cosinusa lub tangensa dla podanych kątów.

Aby obliczyć współrzędną X punktu P, wykonuje się standardowy tok obliczeniowy:

  • Uporządkowanie danych – identyfikacja punktów znanych (np. A i B) oraz obserwacji do punktu P, z rozróżnieniem, czy zapis dotyczy kierunków, czy kątów wewnętrznych.
  • Sprowadzenie kątów do właściwej postaci – jeżeli dziennik zawiera kąty w zapisie stopnie–minuty–sekundy, trzeba korzystać z tabeli w tej samej jednostce (albo przeliczyć konsekwentnie na stopnie dziesiętne). Niespójność jednostek to najczęstsze źródło błędów.
  • Obliczenia trygonometryczne – wykorzystanie wartości funkcji z tabeli (lub obliczonych) do wyznaczenia potrzebnych wielkości pośrednich wynikających z geometrii wcięcia (np. zależności boków i kątów w odpowiednich trójkątach lub zależności kierunkowych).
  • Wyznaczenie współrzędnych – po uzyskaniu parametrów pośrednich oblicza się XP i YP, pamiętając o znaku przyrostów i o tym, jak w danym układzie zdefiniowano osie.
  • Kontrola sensowności wyniku – sprawdzenie rzędu wielkości i położenia punktu P względem punktów nawiązania (czy wynik nie "ucieka" poza spodziewany obszar).

Odpowiedź "XP = 1050,00 m" jest zgodna z wynikiem otrzymanym po zastosowaniu danych z dziennika i przypisanych do nich wartości funkcji trygonometrycznych. Pozostałe propozycje (1000,00 m; 1100,00 m; 1150,00 m) typowo odpowiadają błędom takim jak: pomylenie znaku przyrostu, użycie wartości funkcji dla innego kąta, odczyt z niewłaściwego wiersza/kolumny dziennika lub mylne przyjęcie osi X/Y.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim wybierzesz odpowiedź, policz chociaż przybliżenie (kontrola "na oko") i upewnij się, że korzystasz z tej samej jednostki kąta, co w tabeli funkcji. Jedno takie sprawdzenie często eliminuje wyniki przesunięte o 50–100 m.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To metoda wyznaczania położenia punktu (np. P) na podstawie pomiaru kątów lub kierunków z co najmniej dwóch znanych punktów. W praktyce łączy się geometrię układu punktów z obliczeniami trygonometrycznymi, aby otrzymać współrzędne X i Y.
Zwykle potrzebujesz współrzędnych punktów nawiązania oraz obserwacji kątowych/kierunkowych do punktu P. Kluczowe jest rozpoznanie, czy zapis dotyczy kierunków, kątów wewnętrznych czy różnic kierunków, bo od tego zależy dobór wzorów i znaków przyrostów.
Bo część obliczeń wymaga użycia wartości sin, cos lub tg dla konkretnych kątów. Na egzaminie często nie zakłada się kalkulatora z pełną trygonometrią, więc korzysta się z tabel dla wybranych kątów, aby policzyć wartości pośrednie i końcową współrzędną.
Zrób kontrolę logiczną: sprawdź, czy XP leży w rozsądnym przedziale względem X punktów nawiązania oraz czy kierunki/ kąty sugerują, że punkt jest "pomiędzy" nimi czy po jednej stronie. Dodatkowo zweryfikuj, czy nie pomyliłeś osi X i Y.
Tak, często drastycznie. Funkcje trygonometryczne są bardzo czułe na zmianę kąta, więc użycie wartości z tabeli dla innej jednostki (np. potraktowanie 30°30′ jak 30,30°) prowadzi do błędnego przyrostu i w konsekwencji złych współrzędnych.
Najczęściej: odczyt z niewłaściwej kolumny dziennika, użycie sin/cos/tg dla złego kąta, pomylenie kierunku z kątem, błąd znaku przyrostu (dodanie zamiast odjęcia) oraz brak kontroli położenia punktu względem punktów nawiązania.
Gdy nie da się łatwo pomierzyć odległości do punktu (przeszkody terenowe, brak dojścia), ale można wykonać obserwacje kątowe z dwóch stanowisk. Metoda bywa używana do wyznaczania szczegółów sytuacyjnych oraz przy pracach realizacyjnych, gdy liczy się szybkość.
To współrzędna prostokątna X punktu P w przyjętym układzie współrzędnych. W zależności od konwencji i układu, oś X może odpowiadać określonemu kierunkowi w terenie. Zawsze warto sprawdzić, jak w zadaniu i materiałach z kursu definiuje się osie.
Niekoniecznie wprost, ale pojęcia kierunku i orientacji układu są bardzo pomocne. Jeśli zadanie operuje kierunkami, to rozumienie azymutu i różnic kierunków ułatwia kontrolę obliczeń oraz ocenę, czy znaki przyrostów współrzędnych zostały przyjęte prawidłowo.
Ćwicz na wielu przykładach z dziennikami: najpierw naucz się szybko wyłapywać dane wejściowe, potem wykonuj obliczenia krok po kroku z kontrolą jednostek. Na koniec zawsze rób sprawdzenie sensowności (przedział X/Y), bo często pozwala uniknąć "ładnych", ale błędnych wyników.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Notatki/konspekty z działu "wcięcia geodezyjne" (wcięcie kątowe w przód)
  • Zestawy zadań rachunkowych z geodezji z rozwiązaniami krok po kroku
  • Ćwiczenia z czytania dzienników pomiarowych i identyfikacji danych wejściowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego