KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 10.
Który z rysunków przedstawia określenie współrzędnych punktu wcinanego za pomocą kątowego wcięcia w przód?
Ilustracja przedstawia cztery rysunki geometryczne związane z geodezją, które mogą być częścią egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wcięcie kątowe w przód polega na wyznaczeniu punktu P z przecięcia dwóch kierunków wyprowadzonych z punktów o znanych współrzędnych (np. A i B). Na poprawnym rysunku kąty obserwowane (np. α i β) są zaznaczone przy stanowiskach A i B, a promienie celowe z A i B przecinają się w punkcie P.

Pełne wyjaśnienie:

Wcięcie kątowe w przód to metoda wyznaczania współrzędnych punktu wcinanego P na podstawie obserwacji kątowych wykonanych z dwóch punktów o znanych współrzędnych (najczęściej oznaczanych jako A i B). W praktyce A i B tworzą bazę (odcinek AB), a instrument stoi kolejno na A i na B (lub równolegle na dwóch stanowiskach), mierząc kierunki/ kąty do punktu P.

Na schemacie poprawnie przedstawiającym tę metodę powinny wystąpić jednocześnie następujące cechy:

  • punkty A i B są punktami odniesienia (znane współrzędne),
  • z punktu A poprowadzony jest kierunek celowy do P i przy A zaznaczony jest kąt obserwowany (np. α) między bazą a kierunkiem AP,
  • z punktu B poprowadzony jest kierunek celowy do P i przy B zaznaczony jest kąt obserwowany (np. β) między bazą a kierunkiem BP,
  • linie/kierunki z A i B przecinają się w punkcie P, co graficznie pokazuje ideę "przecięcia w przód".

Dlatego poprawny jest ten rysunek, na którym kąty α i β leżą przy punktach A i B (stanowiskach pomiaru), a nie przy punkcie P, oraz na którym widać przecięcie dwóch kierunków w punkcie wcinanym.

Pozostałe rysunki są niepoprawne, jeśli prezentują któreś z typowych przekłamań:

  • umieszczenie kątów przy punkcie P (sugeruje pomiar w punkcie wyznaczanym, co nie odpowiada wcięciu w przód),
  • pokazanie jednej obserwacji kątowej zamiast dwóch niezależnych kierunków z A i B,
  • brak jednoznacznego przecięcia kierunków w P lub przedstawienie relacji bardziej typowej dla innej metody (np. wcięcia wstecz lub pomiaru biegunowego).

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz nazwę metody, najpierw zadaj sobie pytanie "skąd są wykonywane obserwacje?". W wcięciu w przód obserwacje są z punktów znanych (A, B), a punkt P jest wynikiem przecięcia kierunków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wcięcie kątowe w przód to metoda wyznaczania położenia punktu P na podstawie pomiaru kątów (kierunków) do tego punktu z dwóch stanowisk o znanych współrzędnych, najczęściej A i B. Punkt P otrzymuje się jako przecięcie dwóch kierunków poprowadzonych z A i z B.
W wcięciu w przód kąty obserwowane są zaznaczone przy punktach znanych (stanowiskach instrumentu), np. przy A i B, a kierunki z tych punktów przecinają się w punkcie P. W wcięciu wstecz zwykle "punkt znany" jest wyznaczany z obserwacji do punktów znanych, więc układ kątów i ról punktów jest odwrócony.
Znane współrzędne muszą mieć punkty, z których wykonuje się obserwacje kątowe, czyli punkty stanowisk (najczęściej A i B). Punkt P jest punktem wcinanym, czyli wyznaczanym. Dodatkowo przydatna jest znajomość kierunku bazy AB, bo kąty są odkładane względem tej bazy.
Jedna obserwacja kątowa z jednego punktu wyznacza tylko kierunek (linię możliwych położeń punktu). Dopiero drugi niezależny kierunek z innego punktu odniesienia przecina pierwszy, co jednoznacznie wskazuje położenie P (w idealnym przypadku). To jest istota "przecięcia" w geodezji.
Najczęstsze błędy to: zaznaczenie kątów przy punkcie P zamiast przy stanowiskach A i B, brak pokazania dwóch kierunków przecinających się w P, oraz zamiana ról punktów (np. sugerowanie, że to w P stoi instrument). Takie schematy częściej pasują do innych metod lub są niejednoznaczne.
W ujęciu praktycznym do obliczeń współrzędnych zwykle wykorzystuje się geometrię układu opartego o bazę AB (jej długość i azymut wynikają z współrzędnych A i B). Najważniejsze jest jednak to, że A i B mają znane współrzędne, a z obu tych punktów są wykonane obserwacje kątowe do P.
Najczęściej stosuje się tachimetr/teodolit do pomiaru kierunków i kątów poziomych do punktu P. W praktyce pomiar może być realizowany tachimetrem, a punkt P może być sygnalizowany tyczką z lustrem lub tarczą celowniczą. Kluczowe jest uzyskanie dwóch niezależnych kierunków do P.
Stosuje się je, gdy punkt P jest trudno dostępny do pomiaru odległości (np. przeszkody terenowe), ale jest dobrze widoczny z dwóch punktów osnowy. Metoda bywa użyteczna także przy wyznaczaniu punktów szczegółów sytuacyjnych lub przy realizacji, gdy ważna jest szybka lokalizacja punktu z przecięcia kierunków.
Sprawdź, czy α i β są narysowane jako kąty przy punktach stanowisk (np. A i B), między linią bazy (AB lub jej przedłużeniem) a kierunkiem do P (AP lub BP). Jeśli kąty są przy P albo nie odnoszą się do bazy/kierunków ze stanowisk, to rysunek zwykle nie przedstawia wcięcia kątowego w przód.
Najlepiej ćwiczyć na schematach: narysuj kilka układów i podpisz, gdzie stoją instrumenty, gdzie są punkty znane i gdzie jest punkt wyznaczany. Ucz się rozróżniać: wcięcie w przód (obserwacje z punktów znanych) i wcięcie wstecz (wyznaczanie stanowiska). Na egzaminie patrz przede wszystkim na położenie kątów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 50% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Wcięcie kątowe w przód polega na wyznaczeniu punktu P z przecięcia dwóch kierunków wyprowadzonych z punktów o znanych współrzędnych (np. A i B)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji dotyczące metod wcięć (w przód i wstecz)
  • Ćwiczenia rachunkowe i graficzne z wcięć kątowych (interpretacja schematów pomiaru)
  • Zadania egzaminacyjne z kwalifikacji geodezyjnych: rozpoznawanie metod pomiarowych na rysunkach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego