KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 25.
Na podstawie danych zawartych w tabeli określ, która próbka gruntu pobrana z zagęszczonego nasypu o wysokości 1,35 m wykonanego pod przyszłą drogę klasy GP o ruchu KR5 wymaga dogęszczenia.
Ilustracja przedstawia tabelę z minimalnymi wartościami wskaźnika zagęszczenia Is dla podłoża nasypów do głębokości 0,5 m od
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wymaganie minimalne dla nasypu do 2 m pod drogę klasy GP o ruchu KR5 (kolumna "inne drogi", KR3–KR6) wynosi Is = 0,97. Dogęszczenia wymagają próbki z Is < 0,97. Spośród podanych tylko "Próbka III - Is = 0,95" jest poniżej progu, więc wymaga dogęszczenia.

Pełne wyjaśnienie:

Wskaźnik zagęszczenia Is służy do oceny, czy grunt w nasypie został zagęszczony do poziomu wymaganego dla danej drogi. Jest to porównanie stanu zagęszczenia wbudowanego gruntu do wartości maksymalnej uzyskanej w badaniu referencyjnym (metoda Proctora). W praktyce wynik Is interpretuje się tak, że im wyższy Is, tym lepsze zagęszczenie.

W zadaniu należy wykonać dwa kroki:

  • Odczytać wymaganie minimalne z tabeli dla: wysokości nasypu 1,35 m (czyli wiersz "do 2 m"), dla drogi klasy GP (nie autostrada ani ekspresowa, więc kolumna "inne drogi") oraz kategorii ruchu KR5 (należy do zakresu KR3–KR6).
  • Porównać wskaźniki Is próbek z wartością minimalną.

Z danych kontekstowych wynika, że dla takiego przypadku minimalne Is = 0,97. Oznacza to, że warstwa spełnia wymagania, gdy Is jest co najmniej równe 0,97. Dogęszczenia wymagają wyłącznie wartości niższe od progu.

Ocena próbek:

  • "Próbka I - Is = 0,98" spełnia wymaganie, bo 0,98 ≥ 0,97.
  • "Próbka II - Is = 0,97" również spełnia wymaganie, bo jest to wartość graniczna (równa minimum).
  • "Próbka III - Is = 0,95" nie spełnia wymagania, bo 0,95 < 0,97, więc wymaga dogęszczenia.
  • "Próbka IV - Is = 0,99" spełnia wymaganie, bo 0,99 ≥ 0,97.

Typową pułapką jest błędne założenie, że próbka równa progowi (Is = 0,97) "też wymaga poprawy". W wymaganiach minimalnych wartość równa progowi oznacza spełnienie kryterium. W praktyce kontrolę zagęszczenia wykonuje się badaniami polowymi lub laboratoryjnymi, a w razie zbyt niskiego Is stosuje się dogęszczanie (np. dodatkowe przejścia walcem lub korektę wilgotności).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Is to miara stopnia zagęszczenia gruntu wbudowanego w nasyp. W praktyce porównuje się stan gruntu w terenie do wartości referencyjnej wyznaczonej w badaniu Proctora. Im wyższy Is, tym lepiej zagęszczony grunt i mniejsze ryzyko osiadań.
Najpierw wybierz wiersz zgodny z wysokością nasypu (np. "do 2 m"), potem właściwą grupę dróg (autostrady/ekspresowe albo "inne drogi"), a na końcu podkolumnę dla kategorii ruchu (np. KR3–KR6). Odczytana liczba to próg minimalny.
Jeśli wymaganie mówi o minimalnym Is, to spełnienie następuje przy wartości równej lub większej od progu. Dlatego Is = 0,97 oznacza spełnienie warunku granicznego, a dogęszcza się tylko wtedy, gdy Is jest niższy.
Porównaj Is każdej próbki z wymaganym minimum z tabeli. Dogęszczenia wymaga ta próbka (lub odcinek robót), dla której Is jest mniejsze od wartości granicznej. W tym typie zadań nie wystarczy wybrać "najmniejszej liczby" bez sprawdzenia progu.
To informacja do wyboru właściwego wiersza w tabeli wymagań zagęszczenia. Wysokość 1,35 m mieści się w kategorii "do 2 m", więc nie wolno korzystać z wiersza "ponad 2". Błędny wybór wiersza może zmienić odczytane minimum Is.
Nie. W tabelach wymagań zwykle rozdziela się autostrady i drogi ekspresowe od "innych dróg". Droga klasy GP należy do dróg "innych" niż autostrady/ekspresowe, więc trzeba odczytać próg z odpowiedniej kolumny, a nie automatycznie przyjmować najwyższe wartości.
KR5 oznacza wysoką kategorię obciążenia ruchem, dlatego wymagania dotyczące jakości podłoża i nasypów są bardziej rygorystyczne niż dla niższych kategorii. W zadaniu KR5 wpada do zakresu KR3–KR6, więc wybiera się próg Is z tej podkolumny.
Stosuje się badania laboratoryjne i polowe. W laboratorium wyznacza się parametry referencyjne (np. w badaniu Proctora), a w terenie kontroluje się zagęszczenie warstw wbudowanego gruntu odpowiednimi metodami pomiaru gęstości/wilgotności zgodnie z wymaganiami branżowymi.
Najczęściej myli się wartość graniczną z "niewystarczającą" (czyli uznaje Is równe progowi za błąd), wybiera zły wiersz tabeli (np. "ponad 2 m"), albo błędnie klasyfikuje drogę do autostrad/ekspresowych. Częsty jest też automatyczny wybór najniższego Is.
Ćwicz schemat: (1) wysokość nasypu → wiersz, (2) rodzaj drogi → kolumna, (3) kategoria ruchu → podkolumna, (4) porównanie Is z progiem: poniżej = dogęszczenie, równe lub powyżej = spełnia. To ogranicza pomyłki na egzaminie.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Wymaganie minimalne dla nasypu do 2 m pod drogę klasy GP o ruchu KR5 (kolumna "inne drogi", KR3–KR6) wynosi Is = 0,97."

Źródła:

  • PN-S-02205:1998, tabela: minimalne wartości wskaźnika zagęszczenia Is dla nasypów (wiersz: "do 2 m", kolumna: "inne drogi", KR3–KR6)
  • BN-77/8931-12, wymagania/zalecenia dotyczące kontroli zagęszczenia gruntu metodami polowymi i laboratoryjnymi

Materiały:

  • PN-S-02205:1998 – część dotycząca wymagań zagęszczenia nasypów i tabel minimalnych Is
  • Materiały szkoleniowe z geotechniki drogowej (wskaźnik Is, próba Proctora, kontrola zagęszczenia)
  • Instrukcje i poradniki producentów walców/ubijaków dotyczące technologii zagęszczania i kontroli jakości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego